سناریوهای محتمل ایران و آمریکا
ساعت 24 - تداوم جنگ در سایه: این محتملترین سناریو است و با جهتگیری اسناد همسوست. آمریکا به تقویت بازدارندگی متحدان و تحریمها ادامه میدهد و ایران نیز از طریق مانورهای نظامی، تقویت توان موشکی و حمایت از متحدان، به افزایش هزینه حضور رقیب میپردازد.
در این سناریو، مشابه تحولات ونزوئلا، فشارهای فرامرزی (اقتصادی، امنیتی، روانی) در اولویت خواهند بود. در این باره مطابق با راهبرد دفاعی به صراحت «حفظ امنیت مسیرهای کشتیرانی دریای سرخ» و «جلوگیری از تبدیل منطقه به کانون بحران» را از منافع حیاتی آمریکا برمیشمارد که همواره بهانهای برای افزایش فشار فراهم میکند.
خطر تشدید ناخواسته: احتمال وقوع یک حادثه محدود (درگیری دریایی، حملات نیابتی با تلفات سنگین) که به دلیل نبود کانالهای ارتباطی شفاف یا خطای محاسبه، مانند جنگ ۱۲روزه اما با دامنهای وسیعتر، به مبادله آتش مستقیم بین ایران و آمریکا یا متحد اصلی آن بینجامد.
اسناد ۲۰۲۶ نشان میدهد واشنگتن برای چنین حالتی، پاسخ سریع و محدود، اما اثرگذار را آماده دارد. اسناد مذکور با اشاره به عملیات چکش نیمهشب بهعنوان عملیاتی «بینقص»، الگویی از اقدام قاطع و غافلگیرانه را تثبیت کرده است. همچنین، تاکید سند بر «جلوگیری از اینکه منابع انرژی خلیج فارس به دست یک دشمن آشکار بیفتد»، میتواند توجیهگر اقدام نظامی پیشدستانه در صورت احساس خطر قریبالوقوع از سوی تصمیمگیران آمریکایی باشد. جمعبندی
راهبرد جدید آمریکا در خلیجفارس، که در اسناد راهبردی این کشور تبیین شده، نه خروج است و نه آتشبس، بلکه تغییر تاکتیک از جلوداری به هدایت از پشت صحنه است. هدف، حفظ هژمونی با کمترین هزینه مستقیم، در راستای «برونسپاری کارکردهای هژمونی به همپیمانان» است.
با این حال، ترکیب سمی این راهبرد با ظرفیت بالای ایران برای پاسخ تلافیجویانه، منطقه را در وضعیتی شکننده نگه میدارد. تحولات ونزوئلا نشان میدهد فشار حداکثری میتواند تشدید شود، و جنگ ۱۲روزه ثابت کرد آستانه تبدیل درگیریهای محدود به رویارویی گسترده، پایین است.
بنابراین، درحالیکه تمایل اصلی واشنگتن بهویژه با اولویت رقابت با چین اجتناب از جنگ تمامعیار است، احتمال رخدادن درگیریهای کنترلشده مستقیم یا غیرمستقیم با شدت بالا، به صفر نرسیده است. اسناد مذکور بهوضوح هشدار میدهند: «ایران همچنان در پی نابودی متحد نزدیک ما اسرائیل است» و این گفتمان، همواره زمینهساز جهشهای تنشزاست.
ثبات بلندمدت، نیازمند خلق مکانیسمهای جدید اطمینانبخشی فراتر از اسناد راهبردی فعلی است که در آنها ایران صرفا به عنوان «مشکل» تعریف شده، نه یک بازیگری با منافع امنیتی مشروع که نیاز به مدیریت دارد.