هشدار درباره تبعات خروج ۱۱ همت پول از بورس
ساعت 24 - پس از 18 و 19 دیماه، و افزایش سطح تنشها با آمریکا و احتمال مداخله نظامی این کشور در ایران، بازار سرمایه نیز به این اوضاع ناآرام سیاسی واکنش نشان داد و از روند صعودی خود، پس از برخی اصلاحات اقتصادی، فاصله گرفت و وارد فاز نزولی شد.
در نتیجه این ریزشهای شاخص کل، بورس کانال 4 میلیونی را از دست داد و در روز یکشنبه، شاخص کل به کانال 3.6 میلیون واحد عقبگرد داشت. بازار سرمایه در یکشنبه 3 اسفند 1404، ضمن افت ۸۵ هزار واحد، به 3 میلیون و ۶۱۸ هزار واحد رسید و بدین ترتیب به کانال ۳.۶ میلیون سقوط کرد.
اما در هفتههای گذشته، بورش شاهد روندهای صعودی کمرمق و مقطعی نیز بوده است؛ برای مثال در روز گذشته، دوشنبه 4 اسفند 1404، شاخص کل بازار سرمایه امروز، ۶۱ هزار و ۶۵۳ واحد رشد کرد و در کانال 3 میلیون و ۶۸۰ هزار واحدی ایستاد. شاخص هموزن نیز ۰.۹۱ درصد رشد کرد و در کانال ۹۵۰ هزار واحدی ایستاد.
اصلاح طبیعی بورس نگرانکننده شده استاغلب کارشناسان و صاحبنظران حوزه بر این عقیدهاند که روند نزولی بورس به علت افزایش سطح تنشهای سیاسی و ریسکهای سیستماتیک است که این روند در گذشته نیز تجربه شده است؛ هرچند که ریزش بورس میتواند آثار مخربی بر روند سرمایهگذاری در کشور بگذارد.
در همین راستا، یک کارشناس بازار سرمایه با اشاره به افت سنگین شاخصهای سهام در بهمنماه، معتقد است بازار از یک اصلاح طبیعی عبور کرده و وارد فاز نزولی فرسایشی شده است؛ روندی که با شروع پرتنش اسفندماه و سقوط بیش از ۱۰۰ هزار واحدی شاخص کل در نخستین روز معاملاتی این ماه، ابعاد نگرانکنندهتری به خود گرفته است.
سهیلا نقیپور در گفتوگو با ایسنا، تاکید کرد که این ریزش فراتر از یک اصلاح زمانی یا قیمتی متعارف است و بورس عملا وارد فاز نزول فرسایشی شده است. او توضیح داد: «ما از یک اصلاح مقطعی عبور کردهایم و اکنون با یک نزول عمیقتر مواجه هستیم. این تغییر ماهیت، نشاندهنده عمق فشار فروش و خروج نقدینگی از بازار است؛ موضوعی که در آمار عملکرد شاخصها به وضوح قابل مشاهده است.»
این تحلیلگر همچنین عنوان کرد که این روند نزولی تمام بازار را درگیر کرده است و در اینباره نیز گفت: «همگرایی در میزان افت شاخص کل و شاخص هموزن نشان میدهد که فشار فروش محدود به صنایع بزرگ نبوده و کلیت بازار، اعم از شرکتهای کوچک و متوسط، با بدبینی فراگیر مواجه شدهاند. این موضوع بیانگر آن است که فضای روانی منفی، تمام ارکان بازار را درگیر کرده است.»
تحلیلگر بازار سرمایه: در صورتی که مذاکرات به توافق ختم شود، یک بازار سرمایه بسیار مناسب، پررونق و صعودی، آن هم با یک شدت بسیار بالایی، خواهیم داشت؛ اما در صورتی که اوضاع منجر به نتیجهای غیر از مذاکره و توافق باشد، باید همچنان شاهد دوره نزولی و شاید رفتن در حالت اضطرار، باشیم. هر دو حالت امکانپذیر است، به نظر من احتمال وقوع سناریوی دوم، یعنی اضطرار، بیشتر است
کوچ ۱۱ هزار میلیارد تومانی از بورس
همانطور که از گفتههای کارشناس فوق پیداست، یکی از متغیرهای نشان دهنده وضعیت اسفناک بورس، خروج نقدینگی از بازار است و بنا به گزارشها، فقط در روز یکشنبه 3 اسفند، بیش از 1464 میلیارد تومان نقدینگی حقیقی از بازار خارج شد؛ و ارزش معاملات نیز با افت 41 درصدی نسبت به چهارشنبه قبل، به حدود 4274 میلیارد تومان کاهش یافت.
حال مشخص شده است که از 19 دیماه 1404، حدود 11 هزار میلیارد تومان از بازار خارج شده است! موضوعی که حبیب آرین، کارشناس و تحلیلگر بورس، در گفتوگو با ایسنا آن را «تخلیه نقدینگی» خوانده و اظهار کرده است: «بررسیها گویای آن است که در ۲۴ روز معاملاتی گذشته، مجموعاً ۱۰,۷۸۰ میلیارد تومان پول حقیقی از بورس خارج شده که این فرار بزرگ سرمایه، پاسخی مستقیم به نااطمینانیهای سیاسی و تنشهای فزاینده بینالمللی بوده است.»
او در این خصوص، افزوده: «نقطه عطف این روند نزولی، روز ۲۰ دی ماه بود. در این روز، بازار با شوک خروج ۹۴۰ میلیارد تومانی نقدینگی حقیقی روبرو شد. این عدد که بزرگترین خروج پول تا آن تاریخ بود، نشان داد که اعتماد به عنوان اصلیترین دارایی بازار سرمایه، در مواجهه با ناآرامیهای اجتماعی به شدت آسیب دیده است. از این تاریخ به بعد، بورس تهران دیگر نتوانست به مدار صعودی بازگردد و هر نوسان مثبتی، تنها فرصتی برای خروج بیشتر تلقی شد. »
توسعه ایرانی