div align="justify">با بالا گرفتن تنش‌هاي سياسي مسكو- ‌آنكارا، شركت روسي گازپروم تقاضاي تركيه براي افزايش صادرات گاز به اين كشور از طريق خط لوله مستقيم گاز را رد و اعلام كرد كه پروژه «ترك استريم» براي ساخت خط لوله از روسيه به تركيه نيز تا موعدي نامعلوم متوقف مي‌شود. آنكارا هم پيش‌تر با انتقاد از حملات روسيه در سوريه به مسكو هشدار داده بود، تنش با تركيه مي‌تواند به منافع اقتصادي‌اش ضربه بزند.

به گزارش شبكه تي‌آرتي، تركيه خواستار صادرات ۳ميليارد مترمكعب گاز اضافي از طريق خط لوله‌يي كه از بستر درياي سياه گاز روسيه را به تركيه منتقل مي‌كند، شده اما گازپروم اين تقاضا را رد كرده است. آلكس ميلر، رييس گازپروم روسيه گفته اين شركت تقاضاي بوتاش (شركت سهامي خطوط لوله نفت و گاز تركيه) درخصوص افزايش ۳ميليارد دلاري بر ميزان صادراتي گاز به اين كشور را رد كرده است. اين درحالي است كه روسيه و تركيه دوسال پيش در اين خصوص به توافق اصولي دست يافته بودند.

رجب طيب اردوغان، رييس‌جمهوري تركيه در ادامه واكنش‌هاي تند خود به مداخله نظامي روسيه در سوريه مدعي شده از دست دادن تركيه براي روسيه گران تمام مي‌شود و تركيه مي‌تواند گاز خود را از منابع ديگر تامين كند. اردوغان گفته نيروگاه اتمي را هم ساير كشورها مي‌توانند براي تركيه بسازند. روابط آنكارا و مسكو به دنبال شروع عمليات هوايي روسيه در سوريه به دعوت دولت دمشق و ادعاهاي تركيه درخصوص نقض حريم هوايي اين كشور توسط جنگنده‌هاي روسي رو به تيرگي گذاشته است. مسكو اعلام كرده كه نقض حريم هوايي تركيه عمدي نبوده و ناشي از شرايط جوي بوده است. به‌گفته روس‌ها، عمليات هوايي در سوريه عليه مواضع تروريست‌ها به نفع تركيه نيز است. مقام‌هاي تركيه در مقابل مدعي هستند كه بخش بسيار كوچكي از عمليات روسيه عليه داعش است و هدف از همكاري روسيه با بشار اسد از بين بردن تمامي مخالفان دولت اين كشور است.

به محاق رفتن «ترك استريم»

به گزارش دويچه‌وله، شركت عظيم روسي گازپروم اعلام كرد: پروژه خط لوله زيردريايي با تركيه را فعلا متوقف مي‌كند. به‌گزارش خبرگزاري فرانسه، الكساندر مدودف، معاون گازپروم، گفته است: «از آن‌جايي كه قراردادي ميان دولت‌ها وجود ندارد، برنامه زماني ساخت خط لوله به تركيه متوقف مي‌شود.» قرار بود كه نخستين خط لوله از مجموع چهار خط لوله پروژه ترك استريم دسامبر سال آينده آماده باشد. مدودف گفته است: «اينكه اين تعويق زماني چه مدت طول بكشد به اين موضوع بستگي دارد كه چه زماني قرارداد ميان دو دولت امضا شود. با اين حال حتي اگر يك‌سال هم عقب بيفتد، فاجعه‌يي رخ نخواهد داد.»

طرح ساخت اين خط لوله در دسامبر۲۰۱۴ اعلام شده بود. در آن زمان در پايان اجلاس مشترك تركيه و روسيه در آنكارا، اردوغان اعلام كرد: تركيه و روسيه درصدد هستند، مبادلات تجاري خود را تا سال۲۰۲۳ به مرز ۱۰۰ميليارد دلار برسانند. پوتين نيز در اين نشست خبري وعده داد كه كشورش بهاي گاز خود را براي تركيه ۶درصد كاهش مي‌دهد. در آن زمان روسيه در پي تنش‌ها در اوكراين طرح «خط لوله گازي جنوب» با اروپا را متوقف كرده بود و پروژه ترك استريم به روسيه ياري مي‌رساند كه بدون رويارويي با اوكراين گاز خود را به اروپا برساند. قرار بود ساخت خط لوله تركيه از ژوئن امسال آغاز شود كه هيچ‌گاه به صورت جدي كليد نخورد. اين پروژه در شرايطي متوقف شده كه دوطرف پيش از آغاز حملات هوايي روسيه در سوريه اعلام كردند كه پروژه را با وجود اختلافات آغاز خواهند كرد. در اين پروژه قرار بود چهار خط لوله به طول ۹۰۰كيلومتر در زير درياي سياه جنوب روسيه را به غرب تركيه پيوند دهد.



احتمال درگيري روسيه و تركيه

تنش‌ها در روابط سياسي تركيه و روسيه گرچه به سطح بي‌سابقه‌يي رسيده اما رجب طيب اردوغان، رييس‌جمهوري تركيه، احتمال درگيري دوكشور را رد كرده است. شبكه تي‌آرتي تركيه گزارش داده، اردوغان با اشاره به نقص حريم هوايي تركيه توسط جنگنده‌هاي روسي گفته است: «نمي‌توانيم وضع موجود را قبول كنيم... اما احتمال نمي‌دهيم كه اين مساله به درگيري ميان دوكشور بينجامد. فقط اجلاسي كه شوراي ناتو بلافاصله پس از اين حادثه ترتيب داد، مي‌تواند نشان‌دهنده جديت اين مساله براي ما باشد.» اردوغان با اين حال تاكيد كرده كه تماس تلفني با ولاديمير پوتين، رييس‌جمهوري روسيه براي حل اين اختلافات معنايي ندارد.

با بالا گرفتن تنش‌هاي سياسي مسكو و آنكارا، اتحاديه ناتو بر حمايت از اين پيمان از تركيه تاكيد كرده است. به گزارش يورونيوز، ينس استولتنبرگ، دبيركل ناتو، پس از ديدار وزراي دفاع كشورهاي عضو اين پيمان در بروكسل گفته است كه ورود روسيه به بحران سوريه، اين چالش به بحراني خطرناك تبديل كرده است. استولتنبرگ با غيرقابل قبول خواندن نقض حريم هوايي تركيه توسط جنگنده‌هاي روسيه گفته ناتو آماده دفاع و محافظت از تمام متحدان خود در برابر هر تهديدي است و تركيه از اين قاعده مستثني نيست. مداخله نظامي ناتو در تنش‌ روسيه و تركيه اما به مذاق مخالفان رجب طيب اردوغان چندان خوش نيامده است. پايگاه خبري ملي گازته تركيه گزارش داده، مصطفي كامالاك، رهبر حزب سعادت گفته است: «مسائل منطقه بايد ازسوي كشورهاي منطقه حل و فصل شود و تركيه نبايد با دعوت از ناتو پاي اين سازمان را به منطقه بكشاند.»