افسردگی یکی از شایع‌ترین ناراحتی‌های روانی دوران نوجوانی است. افسردگی به صورت‌های مختلفی ظاهر می‌شود. گاهی افسردگی به صورت حاد و ناگهانی بروز می‌کند؛ مثلا به دنبال از دست دادن والدین. گاهی نیز افسردگی به صورت مزمن خود را نشان می‌دهد؛ یعنی به تدریج شروع شده و دارای سابقه درازمدت در برخورد با بعضی ناکامی‌ها و محرومیت‌ها و جدایی‌هاست...
مهم‌ترین علایم و نشانه‌های افسردگی در نوجوانان عبارت است از:
▪ شکایت از تنهایی
▪ این احساس که کسی او را دوست ندارد.
▪ این احساس که باید دارای کمال مطلوب باشد.
▪ احساس شدید گناه.
▪ این احساس که کسی او را درک نمی‌کند.
▪ به شدت خودش را ملامت می‌کند و به راحتی خجالت‌زده می‌شود.
▪ همیشه احساس ترس و نگرانی دارد.
▪ مضطرب و ناراحت و غمگین است.
▪ ضعف در تمرکز حواس دارد.
▪ کم‌شدن خواب و اشتها
▪ علاقه نداشتن به فعالیت‌های عادی
▪ رفتارهای پرخاشگرانه که قبلا نداشته
● برخورد با افسردگی در نوجوانان
▪ دلگرمی دادن و احترام گذاشتن به او می‌تواند عزت نفس تضعیف شده‌اش را دوباره قوت بخشد.
▪ فراهم کردن محیط‌های سالم برای مطالعه و ایجاد سرگرمی‌های سازنده علمی و هنری و فرهنگی از اقدامات بسیار موثر برای دور کردن دانش‌آموز از افکار مخرب ذهنی است.
▪ استفاده کردن از برنامه‌های تلویزیونی سرگرم‌کننده و جذاب
▪ تشویق کردن دانش‌آموزان به ورزش کردن و فراهم کردن ورزش‌های دسته جمعی و شلوغ که تاثیر بیشتری دارد.
▪ گردش در محیط‌های دل‌انگیز مثل پارک‌های عمومی، بردن دانش‌آموز به اردوهای مسافرتی کوتاه‌مدت و تغییرات آب و هوا
▪ شاد و فعال کردن محیط زندگی دانش‌آموز با همیاری اولیای مدرسه و خانواده و نهادهای مسوول و وابسته
▪ ایجاد یک رابطه گرم و صمیمی با دانش‌آموز.
▪ در موارد شدید ارجاع کودک یا نوجوان به روان‌پزشک یا روان‌شناس جهت درمان اساسی
● پیامدهای افسردگی در نوجوانان
پیامدهای افسردگی در نوجوانان را حداقل در ۳ سطح می‌توان بررسی کرد:
۱) پیامدهای تحصیلی: افسردگی اولین و مخرب‌ترین اثر خود را بر عملکرد تحصیلی دانش‌آموز می‌گذارد. دانش‌آموزی که قبلا درسخوان بوده، به تدریج علاقه‌اش را از دست می‌دهد و دیگر تمرکز حواس ندارد.
۲) پیامدهای ارتباطی: به دلیل علاقه نداشتن به فعالیت و بازی به تدریج از دوستان و همسالان خود جدا می‌شود و اغلب در کارهای گروهی در بین جمع دیده می‌شود و اگر در بازی خطایی مرتکب شود احساس شرم می‌کند.
۳) پیامدهای خانوادگی: وقتی نوجوان دچار افسردگی می‌شود این احساس به او دست می‌دهد که دیگر والدینش او را دوست ندارند و هیچ جایگاهی در خانه ندارد و می‌خواهد از جمع خانوادگی دور باشد و به تنهایی پناه ببرد.


فاطمه کمساری

منبع : روزنامه سلامت