به گزارش رويترز، تلاش براي برقراري آتشبس نتيجه نشست كنفرانس مونيخ در دو هفته گذشته است كه با مشاركت نمايندگان امريكا، روسيه، ايران و ۱۴كشور ديگر برگزار شد. در اين نشست تصميم گرفته شد كه آتشبس از روز ۱۹فوريه برقرار شود ولي اين امكان فراهم نشد.
براساس اين بيانيه گروههاي مخالف مسلح كه در اين طرح شركت ميكنند بايد مشاركت خود را تا اواسط روز ۲۶فوريه اعلام كنند. قرار است مسكو و واشنگتن به طور مشترك قلمرو فعاليت گروههاي متخاصم را مشخص كنند. هواپيماهاي جنگي روسيه و سوريه هم حملات به گروههاي مخالف مسلح را متوقف خواهند كرد. اين طرح همچنين يك راه تماس اضطراري ايجاد خواهد كرد و خواستار نظارت يك گروه كاري بر نقض آتشبس ميشود.
در بخشي از بيانيه مشترك اين دو كشور آمده است: «امريكا و روسيه به عنوان روساي مشترك گروه بينالمللي حمايت از سوريه (ISSG) و با هدف رسيدن به حل و فصل مسالمتآميز بحران سوريه با احترام كامل به نقش اساسي سازمان ملل مصمم به حمايت كامل براي توقف مناقشه سوريه و ايجاد شرايطي براي گذار سياسي موفقيتآميز تحت رهبري سوريها و تسهيل شده توسط سازمان ملل براي اجراي كامل بيانيه مونيخ گروه بينالمللي حمايت از سوريه در تاريخ 11فوريه 2016 و قطعنامه 2254 شوراي امنيت سازمان ملل، بيانيههاي سال 2015 وين و بيانيه 2012 ژنو هستند.»
ولاديمير پوتين، نخستوزير روسيه پس از انتشار اين بيانيه اعلام كرد كه توافق آتشبس ميتواند به خونريزي در سوريه پايان دهد. خبرگزاري اسپوتنيك گزارش داده كه ولاديمير پوتين با باراك اوباما همتاي امريكايي خود تلفني گفتوگو و تاكيد كرده كه همكاري ميان مسكو و واشنگتن ميتواند نمونهيي موفق از تلاشها براي مبارزه با تروريسم باشد. پوتين گفت: «روسيه هر آنچه را كه لازم باشد، انجام خواهد داد تا از اجراي اين آتشبس اطمينان حاصل شود.»
رييسجمهوري روسيه با اشاره به اينكه كشورش با دولت سوريه همكاري خواهد كرد، گفت كه انتظار دارد طرف امريكايي گروههاي مخالف سوري را براي احترام و اجراي اين توافق متقاعد كند. پوتين تاكيد كرد:«ما همكاريهاي لازم را با دمشق و دولت سوريه خواهيم داشت و روي امريكا نيز اينگونه حساب ميكنيم كه همين رويكرد را در قبال همپيمانان خود داشته باشد.» پوتين همچنين گفت كه انتظار دارد كشورهاي منطقه خليج فارس نيز از اجراي اين توافق حمايت كنند. پيش از اين نيز جان كري، وزير خارجه امريكا گفته بود كه طرفين بيش از هر زمان ديگري به توافق آتشبس در سوريه نزديك شدهاند و به زودي آتشبس در اين كشور اجرايي ميشود.
جاش ارنست، سخنگوي كاخ سفيد گفت:«تعجب نخواهم كرد كه در راه اجراي اين توافق با دستاندازهايي مواجه شويم. موانعي به وجود خواهد آمد كه بايد آن را بر طرف كنيم. احتمال دارد ناكاميهايي هم داشته باشيم. اما اين يك فرصت است و ما اميدواريم كه تمام طرفهاي درگير به خوبي از آن استفاده كنند.»
شروط توقف خصومتها در سوريه
در بيانيه مشترك روسيه و ايالات متحده كه از سوي كاخ كرملين منتشر شده، آمده است: «توقف خصومتها در سراسر سوريه غير از داعش، جبههالنصره و ساير گروههاي تروريستي مشخص شده توسط شوراي امنيت سازمان ملل متحد شامل طرفهايي ميشود كه هماكنون درگير خصومتهاي نظامي يا شبه نظامي عليه طرفهاي ديگر هستند. گروههاي مخالف مسلح براي شركت كردن در توقف خصومتها حداكثر تا ساعت 12روز 26فوريه 2016 (به وقت دمشق) آمادگي خود را درخصوص اين تعهدات به امريكا يا فدراسيون روسيه اعلام ميكنند.»
اين تعهدها شامل اين موارد ميشود:
• اجراي كامل قطعنامه 2254 شوراي امنيت سازمان ملل متحد كه با اجماع در 18دسامبر سال 2015 تصويب شد كه شامل آمادگي براي مشاركت در روند مذاكرات سياسي با ميانجيگري سازمان ملل ميشود.
• توقف حملات با هر سلاحي ازجمله راكت، خمپاره، موشكهاي هدايت شونده ضد تانك عليه نيروهاي مسلح سوريه و تمام نيروهاي مرتبط با آن.
• خودداري از گرفتن يا تلاش براي گرفتن قلمرو از طرفهاي ديگر آتشبس.
• اجازه دادن به نهادهاي انساني براي دسترسي سريع، ايمن، بدون مانع و پايدار در كل منطقه تحت كنترل عملياتي آنها و اجازه دادن براي رسيدن كمكهاي بشردوستانه به همه مردم نيازمند به كمك.
• استفاده متناسب از زور(يعني زوري بيش از حد نياز براي پاسخ به يك تهديد فوري به كار نرود) در مواردي كه براي دفاع از خود ايجاب ميكند.
در ادامه بيانيه مشترك توافق روسيه و امريكا آمده است:«فدراسيون روسيه و امريكا به عنوان روساي مشترك گروه بينالمللي حمايت از سوريه و كارگروه آتشبس در گروه بينالمللي حمايت از سوريه آمادهاند تا به طور مشترك ايجاد تماسهاي موثر و رويههاي لازم براي جلوگيري ازحمله نيروهاي مسلح روسيه، حمله ائتلاف تحت امر امريكا ضد داعش، حمله نيروهاي مسلح سوريه و نيروهاي حامي آن و حمله ديگر طرفهاي توقف خصومتها به طرفهاي شركتكننده در توقف خصومتها را تضمين كنند. همه طرفها همچنين متعهد ميشوند كه براي آزادي زودهنگام افراد بازداشت شده به خصوص زنان و كودكان اقدام كنند. هر يك از طرفها ميتواند نقض يا نقض بالقوه توقف خصومتها را از طريق دفتر فرستاده ويژه سازمان ملل يا دو كشور رييس (روسيه و امريكا) به اطلاع «كارگروه آتشبس» برساند. دفتر فرستاده ويژه و دو كشور رييس كارگروه آتشبس ترتيباتي براي ارتباط با ساير طرفها اتخاذ خواهند كرد و به اطلاع عموم خواهند رساند كه هر طرف چگونه بايد موارد نقض به اطلاع كارگروه آتشبس برساند. امريكا و فدراسيون روسيه به عنوان روساي مشترك تاييد ميكنند كه توقف خصومتها به طور بيطرفانه و شفاف با پوشش گسترده رسانهيي تحت نظارت قرار خواهد گرفت.»
بيانيه حمايتي دولت سوريه
وزارت امور خارجه سوريه نيز به نقل از دولت اين كشور اعلام كرد كه باوجود پذيرش اين آتشبس عمليات ارتش اين كشور عليه داعش و النصرت ادامه خواهد داشت. در بيانيه وزارت خارجه سوريه آمده است: «براي تضمين موفقيت اجراي آتشبس در موعد مقرر دولت سوريه اعلام ميدارد كه آماده است با طرف روسي براي مشخص كردن مناطق و گروههاي مسلحي كه توافق آتشبس شامل آنها ميشود هماهنگي لازم را انجام دهد. دولت سوريه در عين حال بر اهميت حفاظت از مرزها و جلوگيري از حمايت برخي كشورها از گروههاي مسلح و ممانعت از افزايش قدرت اين گروهها يا تغيير در مواضع آنها تاكيد دارد، چراكه اين اقدامات ميتواند روند اجراي توافق به دست آمده را با مشكل مواجه كند.» دولت سوريه همچنين تاكيد كرده كه ارتش حق خود را براي پاسخگويي به هر گونه نقض آتشبس ازسوي گروههاي مسلح عليه شهروندان سوري يا نيروهاي مسلح محفوظ ميداند. در پايان بيانيه وزارت خارجه سوريه آمده است: «دمشق با پذيرش توقف اقدامات خصمانه درواقع بر اصرار خود براي جلوگيري از ريخته شدن خون ملت سوريه و بازگشت امنيت و ثبات به كشور درراستاي اجراي اراده ملت و وحدت اراضي كشور صحه گذاشته است. سوريه در اين راه شهداي زيادي از ميان شهروندان و نظاميان خود تقديم كرده است.»
تركيه جزو نخستين كشورهايي بود كه حمايت خود را از توافق آتشبس در سوريه اعلام كرد. نعمان كورتولموش سخنگوي دولت تركيه، در يك كنفرانس خبري گفت: «اين آتشبس حاصل توافق امريكا و روسيه است، اميدواريم كه اين آتشبس مانند آتشبسهاي ديگر بينتيجه نباشد.» سخنگوي دولت تركيه همچنين با تاكيد بر موضع قبلي آنكارا مبني بر لزوم بركناري بشار اسد، خواهان زمينهسازي براي بازگشت آوارگان سوري به كشورشان شد. نعمان كورتولموش معاون نخستوزير تركيه تاكيد كرد كه اين توافق گامي مثبت است اگر كه اجرا شود، چراكه تركيه با موجي از گروههاي تروريستي گسترده و سازماندهي شده كه از حمايت اطلاعاتي برخوردارند، روبهروست.
ديدهبان حقوق بشر سوريه مستقر در انگليس هم گفت كه موفقيت اين توافق به اين بستگي دارد كه دو كشور مذكور متحدان خودشان را به تبعيت از آن مجاب كنند.
استفان ديميستورا نماينده ويژه دبيركل سازمان ملل متحد نيز پس از اعلام توافق امريكا و روسيه، به رويترز گفت: به محض اجراي توافق آتشبس در سوريه از نيمه شب شنبه، كميته ويژهيي را براي نظارت بر آن تشكيل خواهد داد.
براساس نوشته روزنامه راياليوم، آتشبس به دست آمده موجب تثبيت دستاوردهاي ارتش سوريه در هفتههاي اخير در شمال غرب اين كشور ميشود درحالي كه تركيه و عربستان به هيچ دستاوردي نرسيدهاند زيرا نه منطقه پرواز ممنوع تشكيل شد و نه مخالفان به سلاحهاي كيفي مجهز شدند و نه طرح ارسال نيروهاي زميني به سوريه محقق شد.
به اعتقاد نويسنده اين گزارش «انفجارهاي حمص و زينبيه كه در پاسخ به توافق روسيه و امريكا رخ داد راهبرد جديد داعش را مشخص كرد يعني توسل به ضربههاي انتقامجويانه پيشگيرانه. اين انفجارها همچنين از وجود شكافهاي امنيتي و وجود سلولهاي خفته در سوريه پرده برداشت كه در وقت مناسب فعال ميشوند. روي كاغذ ميتوان چنين نتيجهگيري كرد كه توافق آتشبس ميتواند مقدمهيي براي ازسرگيري مذاكرات يافتن راهحل سياسي براي بحران سوريه و اجراي تفاهمات سياسي ژنو و وين درمورد تشكيل حكومت موقت و حكومت وحدت ملي، اصلاحات قانون اساسي و اجراي انتخابات رياستجمهوري و پارلماني سوريه در عرض دو سال باشد؛ اما آنچه عملا در واقعيت اتفاق ميافتد، ميتواند كاملا متفاوت با محاسبات روي كاغذ باشد. مهم اين است كه همه صحبتها درمورد مسلح كردن مخالفان سوري با سلاحهاي پيشرفته، ائتلافهاي ضدداعش، مانورهاي «رعد شمال» و دخالت زميني در سوريه فعلا متوقف شده و ممكن است حتي ديگر حرفي از آن به ميان نيايد. عادل الجبير وزير خارجه و احمد العسيري سخنگوي ائتلاف حمله به يمن نيز فعلا بهتر است به مرخصي بروند تا اين توافق به ثمر بنشيند.»
واكنشها به آتشبس سوريه
رياض الحجاب هماهنگكننده اصلي اپوزيسيون سوريه پس از اعلام اين توافق نسبت به آن واكنش محتاطآميزي داشت و گفت كه انتظار ندارد دولت سوريه از آن تبعيت كند. او گفت: «كميته مذاكرات عالي در شرايطي آتشبس را ميپذيرد كه سوريه و حاميانش به تمام محاصرهها پايان دهند و اجازه دهند كه كمكها منتقل شود، تمام زندانيان آزاد شده و بمباران و حملات متوقف شود.»
در اين ميان بان كي مون دبيركل سازمان ملل متحد طي بيانيهيي از توافق آتشبس در سوريه استقبال كرده و از آن به عنوان «بارقه اميد» ياد كرد. دبيركل سازمان ملل در عين حال طرفهاي نزاع در سوريه را به پايبندي به آتشبس دعوت كرد. فيليپ هاموند وزير خارجه انگليس نيز در واكنش به توافق آتشبس در سوريه مدعي شد كه آتشبس در اين كشور تنها زماني موفق خواهد شد كه دولت سوريه و همپيمانان آن و در راس آنها روسيه به صورت ريشهيي اقدامات خود را تغيير دهند.
كنستانتين كوساتشوف رييس كميسيون امور بينالملل مجلس روسيه درباره اين گفت: «توافق ولاديمير پوتين با اوباما بايد ازسوي شوراي امنيت مورد حمايت قرار گيرد. اين آتشبس بسيار مهم است و مهمتر از آن موفقيت ديپلماتيك مشترك روسيه و امريكا در سطح روسايجمهور دو كشور است. اين توافق تغيير ملموسي در همكاري روسيه و امريكا در زمينه مبارزه با تروريسم ايجاد خواهد كرد.»
اسد زمان برگزاري انتخابات پارلماني را اعلام كرد
رييسجمهور سوريه 13آوريل آينده را بهعنوان تاريخ برگزاري انتخابات پارلماني در اين كشور تعيين كرد. به گزارش خبرگزاري رسمي سوريه، براساس دستور شماره63 بشار اسد، انتخابات پارلماني در اين كشور در روز چهارشنبه 13آوريل برگزار خواهد شد. اين دومين دوره انتخابات پارلماني در اين كشور از سال2011 تاكنون است. دولت سوريه ماه مه سال2012 انتخابات پارلماني را برگزار كرد اما اين اقدام با محكوميت برخي كشورهاي مداخلهگر مواجه شد. اين كشورها اين انتخابات را نمايشي دانستند. سوريه حدود پنج سال است كه صحنه درگيريهاي شديد و بحران انساني و سياسي است.
تعادل
نظرات کاربران