بحران کاراکاس زیر سایه کی یف

تصوير اين روزهاي كاراكاس
بيش از سه هفته از اوج‌گيري اعتراضات در ونزوئلا مي‌گذرد و نمايي كه اين روزها از كاراكاس پايتخت ونزوئلا ديده مي‌شود اين است كه معترضان در خيابان‌ها سنگر‌بندي كرده‌اند و رودروي نيروهاي امنيتي در كاراكاس ايستاده‌اند و به هروسيله‌يي سعي مي‌كنند در برابر نيروهاي امنيتي مقاومت كنند. نيروهاي امنيتي نيز سعي مي‌كنند با سنگر سپرهاي خود در برابر معترضان ايستادگي كنند و به وسيله گاز اشك‌آور و گلوله‌هاي پلاستيكي مردم را متفرق كنند كه تاكنون اين اتفاق رخ نداده است. خبرگزاري رويترز گزارش مي‌دهد كه مردم از خانه‌هاي خود به نيروهاي امنيتي سنگ و وسايل مختلف پرتاب مي‌كنند. همچنين معترضان معتقدند كه نيروهاي امنيتي با استفاده از نيروهاي لباس شخصي قصد بر هم زدن صفوف معترضان را دارند. از جمله آنها موتورسواراني هستند كه به وسيله موتور و تيراندازي به سمت معترضان مي‌خواهند صفوف معترضان را بر هم زنند. گفته مي‌شود يكي از كشته‌شدگان روزهاي اخير در ونزوئلا يكي از همين موتورسوار‌ها بوده است و طبق گفته ژنرال مانوئل فرمانده گارد ملي اين موتورسوار خوزه كانتيلو 20 ساله نام داشته كه به ضرب گلوله از ناحيه گردن كشته شده است. با اين حال ژنرال مانوئل افزوده است كه گارد ملي و نيروهاي مسلح كماكان در حال گشت‌زني در خيابان‌ها و برقراري نظم در خيابان‌هاي كاراكاس هستند.
شاهدان به رويترز گفته‌اند كه سربازان با وسايل نقليه زرهي دست به پراكنده كردن چند صد تظاهر‌ات كننده در يكي از مناطق كاراكاس زده‌اند. ساكنان نيز سعي بر آن داشته‌اند كه به وسيله سنگ آنها را عقب برانند و نيروهاي امنيتي سعي برآن داشتند كه به زور وارد خانه‌هاي مردم شوند و عاملين حمله را پيدا كنند. معترضان نيز با ايجاد موانعي از جمله ماشين‌هاي آتش زده شده باعث جلوگيري از پيشروي نيروهاي امنيتي شده‌اند.

تظاهرات‌ها براي چيست؟

پس از مرگ هوگو چاوز در ونزوئلا كم كم روند نزول قدرت حزب حاكم با روي كار آمدن نيكولاس مادورو جانشين چاوز، آغاز و با به وجود آمدن كمبودهايي در محصولات غذايي و مايحتاج زندگي مردم منجر به آغاز اعتراضات پراكنده‌يي در اين كشور شد. اما زماني كه در روزهاي آخر سال 2013 نرخ تورم در اين كشور بيش از 56درصد اعلام شد جنبش اعتراضي رفته رفته از اعتراضات پراكنده تبديل به يك جنبش گسترده شد. به طوري كه در راهپيمايي كه در ماه گذشته آغاز شد 12 نفر كشته شدند و اين عملا بدترين نا آرامي طي يك دهه اخير در ونزوئلا بود. از آن به بعد بود كه اعتراضات جنبه افراطي‌تري گرفت و مطالبات رفته رفته افزايش يافت. از سويي ديگر دولت سعي در مقابله با اعتراضات كرد و رهبر معترضان كاراكاس لئوپولد لوپز را دستگير كرد و اعتراضات نيز عليه به زندان انداختن وي آغاز شد. اكنون معترضان چيزي جز كنار رفتن مادورو از قدرت را نمي‌خواهند. و با ادامه اين روند تنها شاهد راديكاليزه‌تر شدن اوضاع خواهيم بود. در نهايت اگرچه در ونزوئلا در سال 2002 اعتراضاتي صورت گرفت و در نهايت هوگوچاوز به وسيله كودتا از كاربركنار شد و مجدد به سمت خود بازگشت اما به نظر مي‌رسد هرچند نمي‌توان انتظار وقايع اوكراين را در ونزوئلا داشت اما قطعا نيكولاس مادورو از جايگاهي ضعيف‌تر از هوگو چاوز قرار دارد.

انتقاد مادورو و حاميانش از تظاهرات كنندگان
حاميان دولت به‌شدت از تظاهرات كنندگان انتقاد مي‌كنند و مي‌گويند كه اقدام آنها اختلال در نظم عمومي است و بسيار هم خطرناك است زيرا اين موضوع باعث شده است كه از درمان بيمارهاي اورژانسي جلوگيري شود و روند فعاليت‌هاي روزانه مردم متوقف شود. نيكولاس مادورو نيز در يك برنامه تلويزيوني معترضان را به عنوان خرابكار ياد كرد و گفت كه مردان و زناني كه در اين حوادث كشته شده‌اند به نيكي از آنها ياد خواهد شد. مادورو همچنين يكي از گروه‌هاي طرفدار دولت را كه رهبر آن به عنوان يكي از رهبران گروه‌هاي شبه نظامي ياد مي‌شود را براي كمك به حفظ نظم به خيابان‌ها فرستاده است. مادورو همچنين درخواست كرده است كه با رهبران گروه اوناسور امريكاي لاتين جلسه‌يي داشته باشد كه براي مقابله با ناآرامي‌ها با آنها بحث و تبادل نظر كند. مادورو همچنين عنوان داشت كه ديگر صبرش لبريز شده است و اگر اعتراضات پايان نيابد برخوردها جدي‌تر خواهد شد.

ديدگاه

يك سال از مرگ هوگو چاوز، رهبر سابق ونزوئلا به دليل سرطان مي‌گذرد و شرايط اين كشور طي يك سال اخير بسيار وخيم گزارش شده است. تورم بالاي 50 درصدي، بحث كمبود مواد اوليه زندگي حتي دستمال توالت، مشكل مبادلات ارزي و... از جمله اينها باعث شد تا حتي حاميان مادورو جانشين چاوز ديگر حامي او نباشند. مادورو خيلي سعي كرد به مانند چاوز عمل كند اما شيوه چاوز به درد مادورو نمي‌خورد. انگار لباسي بي‌قواره را روي قامت مادورو دوخته بودند. از همين رو اگرچه پيشنهاداتي به ايالات متحده براي نزديكي بيشتر به اين كشور داد و گفته مي‌شد كه مادورو مي‌تواند، سياست خارجي جديدي را براي ونزوئلا ترسيم كند اما عملا اين اتفاق نيفتاد و شرايط نيز بدتر شد. حالا اعتراضات به جايي رسيده است كه رفته رفته از سمت رهبران معترضان نيز غيرقابل كنترل مي‌شود زيرا حتي برخي از آنها موافق به آتش كشيده شدن ماشين‌ها و سطل‌هاي زباله نيستند. اما شرايط ونزوئلا به نظر مي‌رسد هرچه بيشتر راديكاليزه‌تر مي‌شود و با ادامه اين روند به جايي خواهد رسيد كه ديگر نه از دست مادورو كاري بر مي‌آيد و نه از دست رهبران معترضان.
(16 اسفند 92)