trong>استان سيستان و بلوچستان تا چه ميزان توانسته است از تسهيلات صندوق توسعه ملي برخوردار شود؟
منطقه سيستان و بلوچستان با ساير استان‌هاي كشور متفاوت است. اين استان در زمان جنگ در معرض تهديد گروهك‌ها و اشرار بود و مدت طولاني از اين امر رنج كشيد بنابراين بايد به فكر توسعه اين استان باشيم؛ استاني كه قابليت‌هاي زيادي دارد بدين جهت مهم‌ترين نكته براي تغيير نگرش‌ها، رفاه حال مردم و خروج از منطقه محروم، توسعه صنعتي است. عدالت‌محوري و كاهش فاصله اين منطقه با ساير استان‌هاي كشور، موضوعي است كه دولت يازدهم با جديت در حال دنبال كردن آن است در اين ميان يكي از اهرم‌هايي كه مي‌تواند ما را به اهداف ترسيم شده برساند، استفاده از تسهيلات صندوق توسعه ملي است. در استان‌هاي ديگر نسخه‌هايي در نظر گرفته مي‌شود كه با واقعيت آن استان سازگار باشد. بنابراين بايد براي برخي از استان‌ها سياست‌هايي منطق با موضوعات مردم‌شناسي و جامعه‌شناختي در هر منطقه در نظر گرفته شود. در حال حاضر لازم است نسخه‌هايي منطق با نگرش، باور و نگاه افراد حاضر در اين منطقه كه از دريافت تسهيلات اجتناب مي‌كنند، تدوين شود. بر اين اساس از دولت تدبير و اميد مي‌خواهم كه نگاه متفاوتي به اين منطقه داشته و جدا از ساير استان‌هاي كشور به آن بنگرد. مردم ساكن در اين منطقه به دريافت تسهيلات، اعتقادي ندارند بنابراين ضروري است براي ترغيب انها به سرمايه‌گذاري، راهكارهاي ديگري اتخاذ شود. اگر بخواهيم با نگاه امنيتي هم به موضوع نگاه كنيم براي برون‌رفت از هر گونه تحريم يا ناملايمتي و البته توسعه صنعتي منطقه بايد به مردم نقش پررنگ‌تري اختصاص دهيم و آنها را در توسعه منطقه همراه كنيم.
استان سيستان و بلوچستان گزينه و طرح قابل توجهي با نكات عرض شده براي ارايه به صندوق توسعه ملي ندارد. اين در حالي است كه ما در تلاش براي قرار گرفتن در مسير توسعه صنعتي هستيم كه اين روند، نقش شركت‌هاي توسعه‌اي را پررنگ مي‌كند. نهادهاي عمومي و دولتي نيز مي‌توانند با سرمايه‌گذاري در اين منطقه باورها را نسبت به سيستان و بلوچستان تغيير دهند. وقتي تغيير باور ايجاد شود به طور قطع آن زمان، تقاضاهاي متفاوت و منطق با ظرفيت منطقه در عرصه ملي متبلور مي‌شود. به هر ترتيب تاكنون هيچ درخواستي براي استفاده از تسهيلات صندوق توسعه ملي داده نشده و عددهاي سرمايه‌گذاري در اين منطقه بسيار ضعيف است از اين رو مي‌خواهيم با پروژه‌هاي بزرگي كه تعريف كرديم كه در نهايت به ۳ تا ۴ پروژه مي‌رسد از تسهيلات صندوق استفاده كنيم. ما به پروژه‌هاي كوچك اعتقادي نداريم بلكه معتقديم اگر ۴ پروژه مهم، با ارزش و جريان‌ساز به صندوق توسعه ملي معرفي شود از تسهيلات آن استفاده كنيم. البته هنوز رقم پروژه‌هاي مهم استان تعيين نشده و با نهايي شدن طرح‌ها ما نيز درخواست‌هاي خود را به صندوق توسع ملي ارسال خواهيم كرد. از آنجا كه استفاده از تسهيلات صندوق توسعه ملي در اين استان سقفي ندارد، بايد امسال در زمينه جذب سرمايه و سرمايه‌گذار كارهاي مهمي انجام گيرد كه اين مهم بيش از پيش مورد هدف مسوولان استاني است زيرا ما به رشد جهشي استان مي‌انديشيم. در همين راستا صندوق توسعه ملي و استفاده از ظرفيت‌هاي آن يك فرصت است كه بايد براي اقدامات زيربنايي در زمينه رونق و توسعه استان از آن استفاده شود و بانك‌ها نيز همكاري لازم را در اين زمينه داشته باشند تا اعتبار اين صندوق كه شناور است، هر چه بيشتر در خدمت توسعه استان قرار گيرد. با توجه به اينكه تسهيلات اعطايي از محل اين صندوق با بخشودگي چها درصد نرخ سود كارمزد در استان و دو سال بازپرداخت بيشتر نسبت به ساير نقاط كشور پرداخت مي‌شد، مي‌تواند در حوزه‌هاي مختلف نيروگاهي، گردشگري ، حمل و نقل هواي و ساير زمينه‌هاي زيربنايي بسيار اثرگذار باشد. بنابراين برايبهره‌مندي از صندوق توسعه ملي بايد طرح‌هايي كه توجيه قابل قبولي دارند معرفي شوند در غير اين صورت نمي‌توان از تسهيلات اين صندوق بهره‌مند شد.
استان شما چه ظرفيت‌هايي براي سرمايه‌گذاري دارد كه طي اين مدت مورد غفلت واقع شده است؟
مهم‌ترين ظرفيت استان سيستان و بلوچستان دروازه آن به اقيانوس است كه بزرگ‌ترين ثروت به شمار مي‌رود كه سال‌هاي متمادي از آن غافل بوده‌ايم. بنابراين اگر بندر اين منطقه مورد توجه قرار مي‌گرفت و ويژه مي‌شد، اكنون بازاري به وسعت 2.5 ميليارد نفر در اختيار داشتيم. زيرا همسايگي با كشورهاي مختلف اين امكان را مي‌دهد كه با بازارهاي زيادي تبادل داشته باشيم. اين استان به اقيانوس هند، چين از طرفي و به آسياي ميانه و غرب كشور از سوي ديگر وصل شده كه بر اين اساس، استان سيستان و بلوچستان حلقه وصل و ترانزيت در اين منطقه به شمار مي‌رود. بنابراين دراين شرايط مي‌توانيم در بحث اقتصادي و توسعه فعاليت‌هاي توليدي حرف نخست را بزنيم. اين امر در شرايطي است كه روابط ما با كشورهاي همسايه مطلوب باشد. برخي خارج از استان گمان مي‌كنند در سيستان و بلوچستان وضعيت مناسبي براي سرمايه‌گذاري نيست در صورتي كه اين منطقه همه امكانات خدادادي و فرصت‌هاي مناسب براي توسعه را در خود جاي داده است.
سيستان و بلوچستان استان در حالي توسعه‌اي است كه در سال‌هاي گذشته نيز روند توسعه آن شدت گرفته و تمام دستگاه‌هاي اقتصادي اين استان آماده همكاري و تسهيل براي سرمايه‌گذاري هستند و در واقع سيستان و بلوچستان فرش قرمز براي صاحبان سرمايه پهن كرده است.
يكي از مشكلاتي كه سرمايه‌گذاران در فعاليت با اين استان با آن مواجه هستند، تامين امنيت است و اينكه تصور مي‌كنند ريسك سرمايه‌گذاري در اين منطقه زياد است نظر شما در باره اين موضوع چيست؟
استان سيستان و بلوچستان مانند سال‌هاي گذشته نيست و خوشبختانه ما از اين بخش عبور كرده‌ايم و اكنون به فكر توسعه صنعتي استان هستيم. بنابراين به سرمايه‌گذاران اطمينان مي‌دهم كه سرمايه‌گذاري در اين منطقه براي آنها سودآور بوده و ريسك پاييني به همراه دارد. از سويي مي‌توانند با سرمايه‌گذاري در اين منطقه از كشورهاي اطراف كه تمايل زيادي به همكاري با ايران دارند نيز ارتباط برقرار كنند و بر توسعه صادرات خود بيفزايند. حضور فعال مردم در صحنه كه نمونه‌اي از آن در انتخابات دوره يازدهم رخ داد نشان مي‌دهد كه اين منطقه امنيت كافي براي سرمايه‌گذاري دارد و نبايد به استان سيستان و بلوچستان مانند دهه ۶۰ نگاه كرد. اقبال مردم از سرمايه‌گذاران زياد است و مردم اين استان به دنبال توسعه صنعتي و فاصله گرفتن از هر گونه محروميت هستند اما به دليل نگاه‌هاي گذشته، اين استان همچنان در زمره استان‌هاي محروم قرار دارد بنابراين اميدواريم با تغيير رويكرد و معرفي ظرفيت‌ها در جذب سرمايه‌گذاران موفق عمل كنيم.
تغيير نگاه و حضور سرمايه‌گذاران چگونه دنبال خواهد شد؟
ما در تلاش هستيم كه نگاه‌ها و شرايط نامناسب گذشته را تغيير دهيم. ما ديگر از امنيت حرف نمي‌زنيم بلكه از توسعه و صنعتي شدن سخن مي‌گوييم و با رويكرد جديدي كه در استان شكل گرفته است سرمايه‌گذاران هم براي حضور تمايل بيشتري خواهند داشت. ۱۶۰۰ كيلومتر از ۹ هزار كيلومتر مرز ايران در استان سيستان و بلوچستان قرار دارد كه اين توانمندي باعث شده تا با كشورهاي همسايه همكاري و توسعه روابط داشته باشيم زيرا آنها نيز تمايل به همكاري با ايران دارند. بنابراين هر سرمايه‌گذاري كه در اين استان ورود كند به راحتي به بازارهاي پاكستان و افغانستان دسترسي خواهد داشت. خوشبختانه درك مشتركي بين كشورهاي همسايه وجود دارد و آنها بارها نيز براي همكاري مشترك در زمينه‌هاي مختلف اعلام آمادگي كرده‌اند. از اين رو سرمايه‌گذاران مي‌توانند با شرايط خوب و قابل اطميناني وارد استان شوند.
براي جذب سرمايه‌گذاران چه فعايت‌هايي صورت گرفته است؟
يكي از موضوعات مهم براي حضور سرمايه‌گذاران، تامين زيرساخت‌هاي لازم است. سرمايه‌گذاران زماني وارد يك منطقه مي‌شوند كه زيرساخت‌هاي حداقلي سرمايه‌گذاري در آن فراهم شده باشد. با اين تفاسير براي تامين گاز اقدامات لازم آغاز شده است. ما تنها استاني بوديم كه به روش سنتي (كپسول گاز) گاز منطقه را تامين مي‌كرديم. از اين رو شوراي اقتصاد مصوب كرد كه يك ميليارد و ۹۰۰ ميليون دلار براي تامين گاز به روش بيع متقابل پرداخت شود. بر اين اساس در ساير بخش‌ها نيز ورود پيدا مي‌كنيم تا سرمايه‌گذاران براي حضور در اين منطقه مشكلي نداشته باشند. نكته ديگري كه در حال پيگيري است توسعه بندر چابهار است. در حال حاضر ظرفيت اين بندر 2.5 ميليون تن است كه اين ظرفيت تا سال آينده به ۶ ميليون تن خواهد رسيد و هر سال نيز به ميزان ذكر شده بر ظرفيت بندر چابهار افزوده خواهد شد. اين روند بايد به گونه‌اي اداره شود كه تا چهار سال آينده ظرفيت اين بندر به ۲۰ ميليون تن برسد. همچنين دو واحد پتروشيمي نيز در منطقه در حال ايجاد است كه يكي از واحدهاي پتروشيمي مراحل اوليه خود كه زمين و جذب سرمايه‌گذار است را پشت سر گذاشته و واحد ديگر نيط توسط شركت ملي پتروشيمي احداث خواهد شد. در بخش ساخت كارخانه فولاد و معدن نيز، سازمان توسعه و نوسازي معادن ايران (ايميدرو) فعال شده است. ضمن آن كه احداث كارخانه لاستيك توسط ايدرو و يك سرمايه‌گذار خصوصي در حال پيگيري است. از سويي ۳۰۰ كيلومتر راه‌آهن كارگاه داير شده است كه اين موارد نشان مي‌دهد براي تامين زيرساخت براي سرمايه‌گذاران فعاليت هاي خوبي در حال انجام است.
آيا نشست تخصصي با سرمايه‌گذاران با هدف درخواست از آنها براي معرفي طرح‌هاي توجيه‌پذير برگزار مي‌شود؟
بله، نشست‌هاي تخصصي براي آشنايي سرمايه گذاران با ظرفيت‌هاي منطقه و مزيت‌هاي سرمايه‌گذاري برپا مي‌شود. در همين راستا ۳ نشست تخصصي ديگر كه يكي از آنها با حضور رييس‌جمهوري كه در نوبه خود كم‌نظير بوده نيز برگزار شده است. جلسات ديگري نيز با حضورمعاون اول رييس‌جمهوري و مديران بانك‌هاي صنعت و معدن با هدف شناسايي و معرفي توانمندي‌هاي منطقه به سرمايه‌گذاران برگزار شد. بر اين اساس در تلاش هستيم تا با ايرانيان خارج از كشور به خصوص بومي‌هاي اين منطقه كه به خارج رفته‌اند نيز ارتباط برقرار كرده و از آنها براي سرمايه‌گذاري در اين منطقه دعوت كنيم كه اين موارد نشان مي‌دهد برنامه مستمري براي جذب سرمايه‌گذار و ارائه طرح‌هاي جديد در دست اقدام داريم. همچنين هشت ميز با مشاركت همه دستگاه‌ها در شوراي راهبردي توسعه استان شكل گرفته و هر يك از اين ميزها داراي مسوول و گروه بوده كه موظف به پيگيري و به نتيجه و ثمر نشاندن يك كلان روژه هستند. اين ميزها كه به معني اتاق فكر و عمليات محسوب مي‌شوند منجر به گرد آمدن مسوولان در نشست‌ها و روان كردن امور خواهد شد.
چرا سرمايه‌گذاران براي حضور در منطقه آزاد چابهار رغبتي ندارند؟
فقدان و كمبود امكانات زيربنايي از مهم‌ترين موانع توسعه منطقه آزاد چابهار و به تبع آن استان سيستان و بلوچستان است. اين در حالي است كه ضرورت سرمايه‌گذاري داخلي و خارجي در منطقه آزاد چابهار، مي‌تواند نقش مهمي را در اقتصاد سيستان و بلوچستان ايفا كند و از طرفي شكوفايي منطقه آزاد چابهار مي‌تواند در كاهش نرخ بيكاري در استان موثر باشد و در صورت بهره‌گيري مطلوب از اين قابليت‌ها، مي‌توان توانمندي‌هاي منطقه آزاد چابهار را در اين زمينه ارتقا بخشيد. بنابراين چنانچه سرمايه‌گذاري داخلي و خارجي در بندر چابهار به صورت متوازن رشد كند عملا نتيجه اقتصادي بهتري عايد منطقه مي‌شود.