روان شناسان اجتماعی می گویند ما واقعا نمی دانیم که منحنی پاسخ دوز تنهایی و انزوا و حذف برنامه های جمعی برای افراد چیست ، اما هرچه استمرار شرایط قرنطینه طولانی تر باشد تاثیر بیشتری خواهد داشت و برقراری مجدد اتصالات نیز سخت تر خواهد بود . اما سخت ترین ضربه انزوای اجتماعی برای آنهایی خواهد بود که شبکه های قدرتمند خانواده و دوستان را ندارند ، باید توجه داشت انزوای اجتماعی و تنهایی در میان افراد مسن و مسن تر ، چیزی نیست که ناشی از ویروس کرونا باشد اما تحت تاثیر اپیدمی وخیم ترم یشود .کارشناسان پیش بینی کرده اند افزایش فشار ها و تنش ها در طی یک بیماری همه گیر شدید، احتمالا منجر به خشونت و حوادث دردناک خواهد شد و قربانیان خشونت در خانه ها( کودکان ، زنان و سالمندان ) با سطوح مختلف خشونت خانگی درگیر می شوند. به نظر می رسد همان طور که اریک کلینبرگ جامعه شناس دانشگاه نیویورک می گوید انسان وارد دوره جدیدی از درد اجتماعی شده است و از این رو باید به صورت جدی نگران پیامد های وسیع اختلالات اجتماعی، سیاسی ، اقتصادی و سایر آثار این بحران همه گیری برای انجام اقدامات ترمیمی و تقویتی باشد. یک سطح از رنج های اجتماعی مربوط به انزوا ی اجتماعی و در خانه ماندن ، ترس، اضطراب ، افسردگی ، ایده خودکشی و افزایش تنش ها و خشونت های خانگی است. افزایش میزان خشونت خانگی در پی بروز بلایای طبیعی ، رکود اقتصادی و حتی رویدادهای ورزشی یک الگوی قدیمی است . خشونت های خانگی در میان خانواده ها رخ می دهند اما به صورت مستقیم و غیر مستقیم زندگی آحاد مردم و نهادهای اجتماعی را تحت تاثیر قرار می دهد تا آنجا که خشونت خانگی در عین خانگی بودن ، امری خصوصی نیست بلکه امری عمومی است.
تجارب تاریخی بحران ها نشان می دهد در شرایط بحرانی مردم به طور معمول در اطراف یکدیگر گرد هم می آیند و آنها شجاعانه از یکدیگر پشتیبانی می کنند ولی اگر مردم در شرایط بحران کرونا در قرنطینه باشند و نتوانند از یکدیگر حمایت کنند ممکن است نوعی اختلال اجتماعی ایجاد شود تقریبا همه ارزیابی های بعد از قرنطینه های طولانی مدت تاکید دارند که افزایش دامنه اختلالات و شرایط اضطراری اضطراب آور آشفتگی های اجتماعی ، سیاسی و اقتصادی اپیدمی و در خانه ماندن طولانی مدت اعضای خانوا ده ها می تواند پنج عامل خشونت های خانگی را ،
1- خشونت فرهنگی
2- خشونت روحی ، روانی
3- خشونت کلامی
4- خشونت اقتصادی
5- خشونت فیزیکی را به شدت تحریک و تقویت نماید
و چهارسازه مهم صلح و آرامش خانواده شامل ،
1- تفاهم و تعاملات سالم خانواده
2- حمایت اجتماعی
3- توانایی حل منازعات
4- عدم سو ء ظن ، را تضعیف و یا تخریب نماید ، که این امر می تواند قوام و سلامت خانواده را تهدید کند.
خشونت های خانگی در هر سطحی بر سلامت خانواده و روابط آن با ساختار های جامعه اثر خواهند داشت و تهدیدی بالقوه مخرب برای بقای خانواده می باشد . گرچه خانواده به عنوان یک نهاد اجتماعی هم می تواند پدیده ای مقاوم باشد و هم انطباق پذیر و آن را " یاخته بنیادین " یا " دژ نهایی "در برابر پدیده آسیب زا و ویرانگر تعریف کرده اند ( سگالین ، 1370
اما با توجه به اینکه کارشناسان پیش بینی می کنند در یک بیماری همه گیر شدید با طولانی تر شدن قرنطینه و ماندن در خانه ضمن افزایش تنش ها ، درگیری ها بیشتر و احتمالا منجر به خشونت و حوادث دردناک خواهد شد. چنانچه گزارش های متعدد از سراسر جهان نیز از افزایش هشدار دهنده افزایش 300 درصدی موارد خشونت خانگی از زمان شروع قرنطینه خبر می دهد از این رو این تحولات برای نظام اجتماعی ایران بسیار نا مطلوب است و می تواند استحکام ، سلامت و امنیت خانواده ایرانی را بطور جدی تهدید کند زیرا در ایران به دلیل مرکزیت نهاد خانواده در نظام اجتماعی ، خانواده در مقایسه با سایر تاسیسات اجتماعی از اهمیت ویژه ای برخوردار است ( آزاد ارمکی ) .
اما با توجه به فقدان پروتکل های استاندارد و بودجه های مناسب برای حمایت از بخش های آسیب پذیرتر جامعه مانند قربانیان خشونت خانگی ، و عدم وجود سازمان های نیرومند برای حمایت از حقوق کودکان ، زنان و سالمندان که قربانیان اصلی خشونت خانگی می باشند نیاز است دستور عمل های اضطراری در این زمینه تهیه شود تا بخش های آسیب پذیر و از همه مهمتر خانواده بیش از این در معرض تهدیدات خشونت خانگی قرار نگیرد ، زیرا برای بسیاری از قربانیان خشونت خانگی ماندن در خانه ممکن است خطرناک تر از خطرات ویروس کرونا باشد . قربانیان خشونت خانگی به اندازه کافی در خانه احساس امنیت نمی کنند و ماندن در خانه را فرصتی برای سو ء استفاده برای کنترل بیشتر خود و روابط و تعاملات خود عنوان می کنند و خانه برایشان به سان تله ای آسیب زا اسباب نگرانی بیشتر آنان را مهیا می سازد به طوری که هیچ امکانی برای فرار از دست سو ء استفاده کنندگان را نیز ندارند.
باید واقعا مراقبت از جامعه را در دستور کار قرار دهیم لذا انجام این اقدامات ضروری می باشد.
1-تهیه و تصویب قوانین سخت و سنگین باز دارنده جهت پیشگیری از ارتکاب به خشونت و حفاظت و حمایت از قربانیان خشونت های خانگی. 2- هم چنین نیاز است خطوط تلفنی ویژه ای برای گزارش پدیده خشونت خانگی دایر شود.
3- تیم های متخصص پلیس اجتماعی برای دخالت و حفظ امنیت قریانیان ایجاد شود. 4 قوه قضاییه باید به طور جدی دوایری خاص را برای رسیدگی سریع و حمایت از قربانیان به صورت شبانه روزی راه اندازی نماید. 5 بیکاری از مهمترین عوامل خطر افزایش خشونت های خانگی است ، حمایت های اجتماعی و تامین اجتماعی خانواده ها تا حدودی می تواند بطور موقت راهگشا باشد. 6 -آموزش فرهنگ صلح ، شامل کسب مهارت و توانایی حل مسالمت آمیز مسائل و منازعات بجای استفاده از خشونت برای حل مشکلات .
حسن امیدوار-مدیر گروه صلح انجمن جامعه شناسی ایران تحلیل کرد
نظرات کاربران