به نوشته روزنامه الرای الیوم، بن سلمان در سفر به قاهره و امان همچنین درباره هماهنگی مواضع سه کشور در اجلاس جده که قرار است ماه آینده با حضور «جو بایدن» رییسجمهور امریکا و شاه سعودی برگزار شود، بحث و تبادل نظر خواهد کرد. به نظر میرسد که بعد از گذشت چند سال، جنایتی که مستقیما به ولیعهد سعودی نسبت داده شده بود، از اذهان پاک شده است، به ویژه که یکی از اصلیترین دنبالکنندگان پرونده قتل جمال خاشقجی، روزنامهنگاری که توسط ماموران عربستان در استانبول به قتل رسید، دیگر تمایلی به پیگیری این پرونده ندارد. رجب طیب اردوغان، رییسجمهور ترکیه، در ماههای گذشته پیگیری پرونده قتل جمال خاشقجی را رها کرده است. در حالی که اردوغان پیش از این گفته بود که قتل جمال خاشقجی با «دستور بالاترین سطح در حکومت سعودی» اتفاق افتاده است، برای پایان دادن به یک دوره خصومت با عربستان سعودی دستور داد تا رسیدگی به پرونده این قتل در یک دادگاه غیابی در ترکیه پایان پیدا کند و ادامه رسیدگی به آن به دستگاه قضایی عربستان سعودی واگذار شود.
ولیعهد سعودی از ۴ سال پیش و زمانی که تعدادی از ماموران امنیتی عربستان در خاک ترکیه یک روزنامهنگار عربستانی مقیم سعودی را ربودند و درون کنسولگری این کشور در استانبول ترور کردند، از چنین سفرهایی اجتناب کرده بود. سفر بن سلمان را به سه کشور آسیای غربی و شمال آفریقا و میزبانی یک ماه بعد او از رییسجمهور امریکا، میتوان دور افتخار اعاده حیثیت بعد از چهار سال سرافکندگی تلقی کرد. محمد بن سلمان در ماههای اخیر میزبان سران کشورهای قدرتمند اروپایی از جمله رییسجمهور فرانسه و نخستوزیر بریتانیا بود. سفرهای سران کشورهای غربی به عربستان برای دیدار به محمد بن سلمان، از سوی فعالان حقوق بشر مورد انتقاد قرار گرفته است و این سفرها را وسیلهای برای تطهیر بن سلمان عنوان کردهاند که کارنامه بسیار بدی در حوزه حقوق بشری دارد.
اخیرا شبکه سیانان اعلام کرد، مسوولان ارشد امریکایی به عربستان اعلام کردهاند که امریکا آماده بهبود روابط میان این دو کشور و عبور از پرونده جمال خاشقجی برای اصلاح روابط با همپیمان اصلی در خاورمیانه است. ریاض و واشنگتن پشت پرده برای ازسرگیری مذاکرات دوجانبه که قرار است اواسط ژوییه با سفر بایدن به جده برگزار شود، تلاش میکنند. اولین گام در این راستا ۱۷ آوریل در زمان سفر ویلیام برنز، مدیر آژانس اطلاعات مرکزی امریکا «سیا» برداشته شد. این در حالی است که قانونگذاران امریکایی نگران سفر بایدن به عربستان هستند. تیم کین، عضو کمیته روابط خارجی سنای امریکا اعلام کرد که این سفر اقدام بسیار بدی است. فعالان نیز سفر بایدن به عربستان را تسلیم شدن شرمآور میدانند.
امید اردوغان به نفتارزهای خلیج فارس، یک سال مانده به انتخابات
سفر محمد بن سلمان به ترکیه، یک ماه و نیم بعد از سفر رجب طیب اردوغان، رییسجمهور ترکیه به عربستان سعودی انجام میشود. این سفر قرار بود چهارم خردادماه امسال انجام شود که به دلیل بیماری سلمان بن عبدالعزیز، پادشاه عربستان سعودی تا هفته جاری به تاخیر افتاد. اردوغان به بهانه سفر زیارتی حج به عربستان سعودی رفت و ۹ اردیبهشت امسال علاوه بر سلمان به عبدالعزیز، پادشاه سعودی با محمد بن سلمان دیدار و گفتوگو کرد. رییسجمهور ترکیه در طول یک سال گذشته تلاش بسیاری کرده است تا روابط تیره خود را با متحدان عربستان سعودی در خلیج فارس بهبود ببخشد. ترکیه در ماههای اخیر با بحران اقتصادی گستردهای مواجه شده است و در حالی که لیره ترکیه به سرعت ارزش خود را از دست میدهد، این کشور با تورم ۷۰ درصد مواجه شده است. به نوشته رویترز، تحلیلگران معتقدند که سرمایههای سعودی و متحدان ثروتمندش در خلیج فارس میتوانند تا حدی مشکلات اقتصادی دولت اردوغان را که قرار است درست یک سال دیگر در انتخابات پارلمانی و ریاستجمهوری رقابت کند، حلوفصل کنند. عربستان سعودی بلافاصله بعد از آنکه دولت ترکیه، ماموران دولتی عربستان را به قتل جمال خاشقجی متهم کرد، تحریمهایی را علیه واردات کالاهای ترکیهای اعلام کرده بود. اردوغان در شرایطی که جنگ اوکراین فشار بیشتری را نسبت به گذشته به اقتصاد ترکیه وارد کرده است، علاقهمند است تا از هر ابزاری برای بهبود وضعیت اقتصادی کشور در آستانه انتخاباتی که میتواند قدرت او را تا سال ۲۰۲۸ تضمین کند، استفاده کند. او در این مدت نه تنها ادعای خونخواهی از جمال خاشقجی را فدای احیای رابطه با ریاض کرده است، حمایت از عقبه اخوانالمسلمینی خود را کنار گذاشته تا نظر مصر، عربستان سعودی و امارات را جلب کند و ادعاهای حمایت از مردم فلسطین را برای بهبود روابط با اسراییل کاملا حذف کرد. اردوغان از آذر ماه سال گذشته تاکنون سه بار با محمد بن زاید، ولیعهد وقت ابوظبی و حاکم کنونی امارات متحده عربی دیدار کرده است. او همچنین بعد از یک دهه رویارویی با سیاستهای اسراییل، فروردینماه سال جاری میزبان اسحاق هرتزوگ، رییس رژیم اسراییل بود.
روز جمعه رجب طیب اردوغان، در گفتوگو با خبرنگاران پس از شرکت در نماز جمعه استانبول گفت که چهارشنبه این هفته در کاخ ریاستجمهوری ترکیه از محمد بن سلمان استقبال خواهد کرد و علاوه بر گفتوگوی هیاتهای دو طرف، به صورت خصوصی نیز با او گفتوگویی خواهد داشت. اردوغان گفت: «انشالله این فرصت را خواهیم داشت که ارزیابی کنیم تا چه اندازه میتوانیم روابط ترکیه و عربستان سعودی را ارتقا دهیم.»
دعوت از امیر قطر برای شرکت در مذاکرات با ایالات متحده
آشتی بن سلمان با ترکیه مدتی بعد از کنار گذاشتن اختلافها با قطر اتفاق افتاد. در حالی که قطر سه سال تحت محاصره اقتصادی و دیپلماتیک عربستان سعودی و متحدانش در منطقه بود، پاییز سال ۱۳۹۹ با دعوت از امیر قطر برای شرکت در نشست سران شورای همکاری خلیج فارس در العلای عربستان، محمد بن سلمان اختلافاتش را با تمیم بن حمد، امیر قطر کنار گذاشت. یکی از بهانههای محاصره سه ساله قطر، رابطه نزدیک این کشور با ترکیه و میزبانی دوحه از واحدهای نظامی ارتش ترکیه در خاک خود بود. عربستان سعودی، قطر و ترکیه را به حمایت از جریان اخوانالمسلمین در کشورهای عربی متهم میکرد و این جریان را تهدیدی برای موجود خود و متحدانش، به ویژه دولت کودتایی مصر میدانست. روز پنجشنبه پادشاه سعودی با ارسال نامهای رسمی به امیر قطر از او دعوت کرد تا ماه آینده میلادی در مذاکراتی که با حضور جو بایدن، رییسجمهور امریکا در عربستان برگزار میشود، حضور پیدا کند. براساس گزارش رسانهها، نامه سلمان بن عبدالعزیز، پادشاه سعودی، توسط منصور بن خالد بن فرحان، سفیر پادشاهی سعودی در دوحه به امیر قطر تحویل شده است. بر اساس گزارش خبرگزاری رسمی عربستان سعودی، جو بایدن، رییسجمهور امریکا قرار است در سفر خود به عربستان در یک نشست سران با حضور پادشاه سعودی، رییسجمهور مصر، پادشاه اردن و نخستوزیر عراق حاضر شود. بر اساس گزارش دیوان امارت قطر، تمیم بن حمد آل ثانی، امیر قطر هم دعوتنامه رسمی شرکت در این نشست را دریافت کرده است.
اعتماد
نظرات کاربران