بر اساس گزارش خبرگزاری خبرآنلاین به نقل از گاردین، فیلم «اودیسه» که توسط کریستوفر نولان ساخته شده و جزو آثار جنجالی تابستان امسال به شمار می‌رود، حالا با یکی از بزرگ‌ترین چالش‌های خود مواجه است: آیا سینمای هالیوود هنوز توان جذب مخاطب را در چین، یکی از بزرگترین بازارهای سینما در جهان، دارد؟

این فیلم روز جمعه در چین به روی پرده می‌رود؛ در حالتی که سینماهای غربی در سال‌های اخیر با دشواری بیشتری برای جذب تماشاگران چینی رو به رو بوده‌اند.

با این وجود، نشانه‌های اولیه از «اودیسه» نویدبخش به نظر می‌رسد. این فیلم قرار است در اکثر سالن‌های آی‌مکس چین، که تخمین زده می‌شود حدود ۸۰۰ سالن باشد، اکران شود. علاوه بر این، هفته گذشته افتتاحیه‌ای باشکوه در موزه ملی سینما در پکن برگزار گردید و کریستوفر نولان با بازیگران فیلم، از جمله مت دیمون و شارلیز ترون، به دیدار هواداران رفت.

پیش‌فروش بلیت‌ها برای نمایش‌های پیش از موعد در آخر هفته به سرعت به فروش رسید و «اودیسه» اکنون در صدر فهرست پرانتظارترین فیلم‌ها در «مایوان»، بزرگ‌ترین سیستم فروش بلیت سینما در چین، قرار دارد.

قدرت هالیوود در چین کاهش یافته است

هالیوود زمانی چین را به عنوان بازاری وسیع برای افزایش فروش فیلم‌های خود می‌دید، اما با تشدید تنش‌ها بین آمریکا و چین، پکن تعداد فیلم‌های غربی که اجازه اکران دارند را کم کرده است. در سال‌های اخیر، حدود ۸۰ درصد درآمد گیشه سینمای چین از فیلم‌های داخلی حاصل شده است. تماشاگران چینی به وضوح بیشتری به آثار داخلی تمایل دارند؛ تماسی که با سیاست‌های دولت چین برای تقویت سینماهای ملی همخوانی دارد. با وجود تشدید جنگ تجاری میان آمریکا و چین، فیلم‌های هالیوودی همچنان در سینماهای چین اکران می‌شوند؛ اما تعداد آن‌ها به سطح پیش از همه‌گیری کرونا بازنگشته است. در پنج سال گذشته، کمتر از ۱۰ فیلم هالیوودی توانسته‌اند به جمع ۱۰ فیلم پر فروش سال در چین راه یابند. با این حال، برخی از تحلیلگران بر این باورند که آثار نولان در چین طرفداران خاص خود را دارند.

هاو وی انگ، استاد ارشد دانشگاه وست‌مینستر که در زمینه سینما در فرهنگ چین تحقیق می‌کند، بیان می‌کند که نولان برای بسیاری از تماشاگران چینی به نوعی تبدیل به یک «برند مستقل» شده است. او بر این باور است که طبقه متوسط تحصیل‌کرده و شهری چین امروز انتظار بیشتری از سینما دارد و دیگر تنها به دنبال فیلم‌های اکشن و هیجان‌انگیز مرسوم نیست.

میراث «اوپنهایمر»، «میان‌ستاره‌ای» و «تلقین»

موفقیت آثار قبلی نولان در چین می‌تواند به «اودیسه» یاری رساند. فیلم «اوپنهایمر» در سال ۲۰۲۳ پس از اکران تقریباً ۴۵۰ میلیون یوان، معادل ۶۶ میلیون دلار در چین فروش کرد و به یکی از پرفروش‌ترین آثار سال در این کشور مبدل شد.

آثار «میان‌ستاره‌ای» و «تلقین» نیز هنوز از شناخته‌شده‌ترین فیلم‌های هالیوودی در میان مخاطبان چینی به شمار می‌روند. علی‌رغم این، هیچ اجماعی بر سر میزان فروش «اودیسه» در چین وجود ندارد.

لیو ناندو، منتقد سینمایی مقیم پکن، پیش‌بینی می‌کند که این فیلم در نهایت بین ۳۰۰ تا ۸۰۰ میلیون یوان، معادل حدود ۴۴ تا ۱۱۸ میلیون دلار درآمد داشته باشد. او بر این باور است که فیلم‌های نولان در جذب مخاطب یک حد مشخص دارند و «اودیسه» به خاطر پیچیدگی و دشواری درک روایت ممکن است نتواند جمعیت گسترده‌ای را که به دنبال سرگرمی‌های ساده و عامه‌پسند هستند، جلب کند.

به‌عکس، یو یاکین، منتقد مستقل سینما در پکن، دارای دیدگاهی خوشبینانه‌تر است. او اشاره می‌کند که بسیاری از تماشاگران چینی ممکن است هرگز آثار حماسی هومر را نخوانده باشند، اما با وجود اینکه فیلمی از نولان روی پرده نمایش می‌رود، می‌تواند آن‌ها را به سینما بیاورد. او تأکید می‌کند که مضمون بازگشت به خانه و پیوستن دوباره به خانواده با ارزش‌های ریشه‌دار در فرهنگ‌های آسیای شرقی همخوانی دارد.

گفت‌وگوی نولان با یک دانشجوی چینی

یکی از عوامل دیگری که ممکن است به موفقیت «اودیسه» در چین کمک کند، مصاحبه اخیر نولان با ژونگ شو، دانشجوی دکتری و سازنده پادکست چینی است. این گفت‌وگو تنها چند روز پس از انتشار خود، میلیون‌ها بازدید در شبکه‌های اجتماعی چین به دست آورد و بسیاری از کاربران چینی از این مکالمه عمیق بین این دانشجوی جوان و یکی از معتبرترین کارگردانان هالیوود استقبال کردند.

در این گفتگو، نولان درباره مفهوم یونانی «زنیا» صحبت می‌کند؛ سنتی باستانی که نحوه رفتار انسان‌ها با مهمانان را تبیین می‌کند و نولان آن را تحت عنوان «قانون زئوس» توضیح می‌دهد. به عقیده هاو وی انگ، این مفهوم شباهت‌هایی با ایده کنفوسیوسی «لی» دارد؛ ایده‌ای که بر رفتار شایسته، ادب و احترام به دیگران تاکید می‌کند و بنابراین می‌تواند برای بیننده چینی ملموس و قابل فهم باشد.

سینماهای چین به فیلم‌های پرفروش نیاز دارند

«اودیسه» در شرایط حساسی برای صنعت سینمای چین به اکران در می‌آید. کاهش رشد اقتصادی و عملکرد نامناسب برخی از فیلم‌های پرهزینه داخلی باعث شده‌اند بسیاری از سینماها تحت فشار مالی قرار بگیرند و صاحبان سالن‌ها اکنون بیشتر از همیشه به دنبال فیلم‌هایی هستند که می‌توانند با اطمینان مخاطب جذب کنند. طبق داده‌های شرکت چینی «تاپ دیتا»، ۸۰۶ سینما در چین در سال ۲۰۲۴ تعطیل خواهند شد و ۷۴۰ سینمای دیگر نیز در سال ۲۰۲۵ متوقف به کار خواهند شد.

مقامات چینی در ماه ژوئیه با انتشار دستورالعملی تلاش کردند تا صنعت سینما را احیا کنند و از سالن‌ها خواستند تا اقداماتی متنوع‌تر انجام دهند؛ نظیر افزودن رستوران‌ها و فضاهای نمایشگاهی. در این شرایط، یو بر این باور است که سینماهای چین هنوز هم نمی‌توانند به‌طور کامل از فیلم‌های آمریکایی چشم‌پوشی کنند.

او بیان می‌کند: «با وخامت شرایط مالی بر سینماها، آن‌ها نمی‌توانند فیلم‌های آمریکایی را که پتانسیل فروش بالا دارند، کنار بگذارند.»

اکنون «اودیسه» بایستی ثابت کند که آیا نام کریستوفر نولان و قدرت سینمای آی‌مکس قادر است بار دیگر هالیوود را به یکی از بازیگران کلیدی گیشه چین تبدیل کند یا خیر.

5959