فرارو- شرکت آمریکایی "کاستلیون" برای نخستین‌بار تصاویری از سلاح هایپرسونیک نوین خود، که با نام بلک‌بیرد (ریش سیاه) شناخته می‌شود، منتشر کرده است. این موشک قرار است به گونه‌ای تولید شود که بر خلاف بسیاری از تسلیحات هایپرسونیک کنونی، با هزینه‌ای کمتر و سرعت بیشتری ساخته شود. همزمان، این شرکت اعلام کرده یک میلیارد دلار سرمایه جدید جذب کرده است؛ منابعی که به تسریع در توسعه بلک‌بیرد و انتقال آن به مرحله تولید انبوه اختصاص خواهد یافت.

به گزارش فرارو، سلاح‌های هایپرسونیک به واسطه سرعت بسیار بالا، قابلیت مانوردهی و دشواری در ردیابی، به عنوان یکی از فناوری‌های کلیدی نظامی در نسل جدید به شمار می‌روند؛ اما این فناوری با یک چالش عمده مواجه است: هزینه‌های بالا و پیچیدگی تولید در مقیاس وسیع. شرکت کاستلیون در تلاش است تا این نامحتملی را تغییر دهد و موشکی بسازد که به رغم اینکه شاید از لحاظ عملکرد به پیشرفته‌ترین فناوری‌های موجود نرسد، اما قادر باشد در تعداد بالا تولید شده و آزادی عمل بیشتری در میدان نبرد به کاربر ارائه دهد.

تصاویر منتشرشده از بلک‌بیرد نشان‌دهنده وجود یک بوستر مشابه موشک‌های بالستیک و یک مرحله بالایی است که به نظر می‌رسد یک وسیله گلاید هایپرسونیک یا HGV باشد. بوستر این وسیله را به ارتفاع و سرعت لازم می‌رساند و سپس مرحله بالایی با سرعت هایپرسونیک مسیر خود را به سمت هدف ادامه می‌دهد. سرعت بالای ماخ ۵ به طور کلی در زمره سرعت‌های هایپرسونیک دسته‌بندی می‌شود.

جزئیات دقیق عملکرد بلک‌بیرد هنوز مشخص نشده است، اما شرکت کاستلیون پیش‌تر اعلام کرده بود این سلاح می‌تواند به هدف‌هایی در فاصله‌ای نزدیک به ۵۰۰ مایل، که معادل حدود ۸۰۰ کیلومتر است، حمله کند. با این حال، مشخص نیست که پیکربندی نهایی دقیقاً به این شکل باقی خواهد ماند، زیرا شرکت اعلام کرده است طراحی نهایی بلک‌بیرد در سال ۲۰۲۷ کامل خواهد شد.

نکته‌ کلیدی در پروژه بلک‌بیرد تنها موشک خود نیست، بلکه روش ساخت آن نیز اهمیت دارد. کاستلیون تصریح کرده که این سلاح از ابتدا با هدف تولید سریع و با هزینه کم طراحی شده است. این شرکت قصد دارد با بهره‌گیری از فناوری‌های نوین تولید، زنجیره تأمین وسیع و طراحی ماژولار، قادر به تولید هزاران فروند از این موشک‌ها شود؛ رویکردی که تفاوت معناداری با برنامه‌های مرسوم تسلیحات هایپرسونیک آمریکا دارد.

در همین راستا، کاستلیون اعلام کرده است که حدود یک میلیارد دلار سرمایه جدید جذب کرده که از این مقدار شامل ۸۰۰ میلیون دلار سرمایه‌گذاری سهامی و ۲۵۰ میلیون دلار تأمین مالی متعهدشده است. ارزش این شرکت پس از این جذب سرمایه‌گذاری‌ها به حدود ۱۳ میلیارد دلار افزایش یافته است.

این شرکت همچنین در نیومکزیکو در حال توسعه مجموعه‌ای با نام Project Ranger است؛ تأسیساتی به مساحت تقریباً هزار جریب که کاستلیون آن را بزرگ‌ترین سایت اختصاصی تولید موشک‌های هایپرسونیک در آمریکا به شمار می‌آورد. این شرکت پیشتر بیش از ۲۵۰ میلیون دلار برای زیرساخت‌های این مجموعه هزینه کرده و اکنون برنامه‌ریزی کرده صدها میلیون دلار دیگر برای افزایش ظرفیت تولید آن سرمایه‌گذاری کند.

اهمیت بلک‌بیرد زمانی روشن‌تر می‌گردد که بدانیم پنتاگون به شدت در پی افزایش ذخایر موشکی آمریکا است. بر طبق برنامه‌های اعلان شده، ارتش آمریکا در نظر دارد در یک بازه سه‌ساله حداقل ۱۰ هزار فروند بلک‌بیرد و تعدادی مشابه از موشک‌های کروز کم‌هزینه را خریداری کند. هدف اصلی، ایجاد ذخیره‌ای بزرگ از سلاح‌های دوربرد و قابل استفاده در جنگ‌های طولانی‌مدت می‌باشد.

علاوه بر این، ارتش آمریکا به استفاده از نسخه زمینی بلک‌بیرد نیز ابراز علاقه کرده است. این موشک می‌تواند از سیستم‌های متحرک پرتاب شود و حتی امکان استفاده از پرتابگرهای هیمارس نیز مطرح شده است. هدف این است که از یک موشک هایپرسونیک نسبتا کم‌هزینه برای مقابله با اهداف متحرک و همچنین اهداف مستحکم و حساس به زمان بهره‌برداری شود.

در سوی دیگر، نیروی دریایی آمریکا به دنبال ادغام بلک‌بیرد با جنگنده F/A-18E/F سوپر هورنت است و نیت دارد این سامانه را تا سال ۲۰۲۷ به مرحله اولیه عملیاتی برساند. این موضوع می‌تواند دامنه استفاده از بلک‌بیرد را از پرتابگرهای زمینی به هواپیماهای جنگی و در آینده، ممکن‌الوجود به کشتی‌ها و زیردریایی‌ها نیز گسترش دهد.

اما احتمالا مهم‌ترین پیام پروژه بلک‌بیرد، تغییر نگرش آمریکا نسبت به جنگ‌های موشکی است. تجربیات جنگ‌های اخیر نشان داده‌اند که در یک درگیری پایدار، داشتن چند موشک بسیار پیشرفته به اندازه اهمیت ذخایر گسترده و توان تولید مداوم کلیدی نیست. اکنون واشنگتن در تلاش است تسلیحاتی تولید کند که نه تنها قدرت‌مند باشند، بلکه به اندازه کافی ارزان و ساده طراحی شوند تا بتوان هزاران فروند از آنها را در دسترس داشت.

کاستلیون همچنین اعلام کرده که فناوری‌ها و روش‌های تولید توسعه‌یافته برای بلک‌بیرد در ساخت نسل بعدی سلاح‌های دوربرد و سیستم‌های دفاعی نیز به کار گرفته خواهند شد.

با این وجود، قول تولید هزاران موشک هایپرسونیک در سال هم‌چنان در مرحله آزمایش باقی مانده است. بلک‌بیرد قرار است از سال ۲۰۲۷ وارد خدمت شود و موفقیت واقعی این پروژه نه فقط در توانایی پرواز یک موشک، بلکه در ارزیابی این موضوع خواهد بود که آیا آمریکا قادر است آن را به سرعت، با هزینه و در مقیاس وعده داده شده توسط کاستلیون تولید کند یا نه.