سفیر جمهوری اسلامی ایران در بیشکک، در راستای آغاز سفر دو روزه مسعود پزشکیان رئیسجمهور به قرقیزستان، جزئیات برنامههای این سفر و نیز نقش پررنگ ایران در بیش از ۵۰ نشست سازمان همکاری شانگهای در سال 2026 میلادی را مورد بررسی قرار داد.
غلامحسین یادگاری در گفتوگویی که روز دوشنبه با خبرنگار ایرنا در مسکو انجام داد، بیان داشت: رئیس جمهوری اسلامی ایران در این سفر بهمنظور شرکت در نشست شورای سران سازمان همکاری شانگهای و اجلاس سران شانگهای پلاس در این کشور حضور خواهد یافت.
او همچنین تصریح کرد: در این اجلاس، علاوه بر رؤسای جمهور و مقامات عالیرتبه ۱۰ کشور عضو سازمان شانگهای، مقاماتی از ۱۰ کشور دیگر نیز بهطور همزمان شرکت خواهند داشت.
این دیپلمات ایرانی در ادامه خاطرنشان کرد: از دیگر برنامههای پیشبینیشده در این سفر، حضور در مراسم افتتاحیه ششمین دوره بازیهای عشایر در قرقیزستان و همچنین شرکت در سیوپنجمین سالگرد استقلال جمهوری قرقیزستان و افتتاح ورزشگاه بیشککآرنا خواهد بود.
او یادآور شد: انتظار میرود پزشکیان در این سفر، علاوه بر سخنرانی در نشستهای سران شانگهای و شانگهای پلاس، با رئیسجمهور قرقیزستان و سران کشورهایی نظیر روسیه، تاجیکستان، پاکستان، هند و همچنین رؤسای برخی نهادهای بینالمللی گفتوگو و تبادل نظر داشته باشد.
دستورکار مذاکرات پزشکیان و همتای قرقیزی
سفیر ایران در بیشکک در مورد دستورکار مذاکرات میان پزشکیان و همتای خود در قرقیزستان در این سفر ابراز داشت: مسائل کلیدی این مذاکرات بر محور موضوعات تجاری، حملونقل و ترانزیت، گردشگری، انرژی و همکاریهای منطقهای و بینالمللی متمرکز خواهد بود.
او اضافه کرد: همانگونه که میدانید، دیدارهای میان سران کشورها نمیتوانند بهصورت ناگهانی و بدون پیشبینی تصمیمگیری و اجرا شوند. از ماهها قبل از سفر، بهویژه در سفرهای رسمی دوجانبه، تیمهای متعددی در سطوح مختلف به بررسی و رایزنی درباره برنامههای سفر، اسناد و توافقات و پروتکلهای مربوطه میپردازند.
یادگاری تصریح کرد: این اسناد به عنوان نقشه راهی برای آینده روابط و نحوه توسعه و تقویت تعاملات در حوزههای سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و بینالمللی تلقی میشوند و به نوعی مسیر آینده روابط را بر اساس هدفهای مشخص از پیش تعیینشده مشخص میکنند.
وی بر اهمیت سفر رئیسجمهور به قرقیزستان اشاره کرد و افزود: این سفر بدین منظور انجام میشود که روابط با کشور میزبان تقویت شود و همچنین مناسبات با سایر کشورهایی که در حاشیه نشست سازمان همکاری شانگهای حضور دارند، تنظیم گردد.
مشارکت فعال ایران در تمامی نشستهای سازمان همکاری شانگهای
سفیر ایران در بیشکک با اشاره به ریاست دورهای قرقیزستان بر سازمان همکاری شانگهای در سال 2026 میلادی، تأکید کرد: بیشتر نشستهای سالانه این سازمان در قرقیزستان برگزار شدهاند و این جلسات بهطور کلی بر موضوعات اقتصادی، نظامی، امنیتی، حقوقی، سیاسی و فرهنگی تمرکز داشتهاند.
او ادامه داد: با وجود اینکه جمهوری اسلامی ایران در ۶ ماه گذشته درگیر مقابله با تجاوزات و حملات غیرقانونی دشمنان به مرزهای خود بوده است، اما به دلایل کلی سهگانه، تلاش کردهایم که در تمامی بیش از ۵۰ نشستی که در این کشور برگزار شد، حضوری فعال و مؤثر داشته باشیم.
این دیپلمات ایرانی افزود: دلیل نخست این اقدام، نشان دادن اهمیت خاص سازمان همکاری شانگهای برای جمهوری اسلامی ایران است؛ با وجود اینکه ما بهعنوان یکی از اعضای جدید این سازمان شناخته میشویم، اما عزم ما بر این است که به یک عضو فعال و مسئولیتپذیر تبدیل شویم.
وی ادامه داد: دلیل دوم، ارزشی است که کشورمان برای قرقیزستان، کشورهای همسایه و همکاریهای منطقهای قائل است.
یادگاری به یادآوری این نکته پرداخت که سیاست کلان جمهوری اسلامی ایران بر این است که کشورهای همسایه و منطقه در اولویت سیاست خارجی قرار گیرند و این کشورها قادرند با همکاری و همافزایی به تأمین امنیت، رفاه و توسعه برای شهروندان خود کمک کنند، بدون آنکه به کمک قدرتهای فرامنطقهای نیازی داشته باشند.
وی افزود: دلیل سوم برای مشارکت فعال ایران در نشستهای سازمان همکاری شانگهای این است که دشمنان باید آگاه باشند که با تحمیل جنگ به ملت ایران و مشغول کردن کشور به مقوله دفاع، نخواهند توانست به برنامههای دیگر منطقهای و بینالمللی ما خللی وارد کنند.
سفیر ایران در بیشکک اعلام کرد: این نکتهای بود که مورد توجه کشور میزبان نیز قرار گرفته و آنان از این که عدم غیبت طرف ایرانی در نشستها و همایشها، به پیشبرد بیوقفه برنامههای میزبان در دوره ریاست قرقیزستان کمک کرده است، ابراز قدردانی کردند.
وی افزود: نکته دیگری که حائز اهمیت است، این است که وزرا، رؤسای نهادهای ایرانی و حتی معاونین و کارشناسان ارشد که برای این منظور به قرقیزستان سفر کردهاند، علاوه بر حضور در نشستهای تخصصی، ملاقات و گفتوگو با مقامات همتای خود در جمهوری قرقیزستان را نیز انجام داده و پیگیر برنامههای مرتبط با روابط دوجانبه بودهاند.
نگاه ایران به روابط با آسیای میانه به ویژه قرقیزستان
یادگاری در مورد رویکردهای ایران به مناسبات با آسیای میانه گفت: از نظر جمهوری اسلامی ایران، روابط با کشورهای همسایه و مجاور، به ویژه کشورهای آسیای مرکزی از اولویتهای سیاست خارجی کشور به شمار میرود و در این خصوص همافزایی میان تمامی نهادهای دولتی و همچنین بخش خصوصی وجود دارد.
او بیان کرد: آنچه به اهمیت مناسبات با کشورهای آسیای مرکزی میافزاید، مشترکات فرهنگی، تاریخی، تمدنی، دینی و زبانی است که میان ما و کشورهای این منطقه وجود دارد و از آغاز استقلال این کشورها، تلاش شده است تا از این نقاط مشترک برای نزدیكی هرچه بیشتر ملل و توسعه روابط سیاسی، اقتصادی و فرهنگی بهره گرفته شود.
این دیپلمات کشورمان اشاره کرد: دولتهای مختلف در جمهوری اسلامی ایران از دهه ۱۹۹۰ میلادی که این کشورها استقلال پیدا کردند، به تقویت همکاری با منطقه آسیای مرکزی اهمیت داده و گامهای مؤثری در این راستا برداشتهاند.
او به ذکر برخی از اقدامات انجامشده در این عرصه پرداخت و گفت: اتصال خطوط ریلی ایران به شبکه راه آهن آسیای مرکزی، احداث چندین خط لوله گاز، پیوند شبکههای برق، توسعه زیرساختهای حملونقل جادهای، احداث پلهای مرزی، تأسیس سد مشترک و شکلگیری اتاقهای مشترک بازرگانی بین ایران و کشورهای آسیای مرکزی بخشی از این تلاشها است که به تحکیم زیرساختهای حقوقی بین کشورهای مختلف با انعقاد صدها موافقتنامه اقتصادی، بازرگانی، سرمایهگذاری، حملونقلی، گمرکی، مالیاتی، قضایی، فرهنگی و انرژی منجر شده است.
یادگاری ادامه داد: علاوه بر این، به سرعت از این کشورها دعوت شد تا به سازمان همکاری اقتصادی اکو و کریدور شمال - جنوب ملحق شوند و در عوض جمهوری اسلامی ایران نیز برای پیوستن به ساختارهای منطقهای تأسیس و فعالشده، از جمله سازمان همکاری شانگهای و اتحادیه اقتصادی اوراسیا، سیکا و کاریک و اتحادیه راهآهنها اقدام کرده است.
منافع و تهدیدهای مشترک
این دیپلمات جمهوری اسلامی ایران همچنین بیان کرد: نباید فراموش کرد که ایران و کشورهای آسیای مرکزی منافع و تهدیدهای مشترکی دارند. به عنوان نمونه، مسیرهای ترانزیتی بین ایران و این منطقه بهطور مشترک برای تجارت کشورهای این منطقه با کشورهای عربی، آفریقایی، آسیایی، شبهقاره، ترکیه و اروپا بسیار حائز اهمیت است و این همچنین یک مسیر ترانزیتی برای تجارت بین چین با اروپا یا روسیه با آسیای جنوبی و اقیانوس هند و آفریقا محسوب میشود.
وی افزود: متقابلاً، ایران نیز این ظرفیتها را برای ارتباط با روسیه و چین از طریق جاده و آهن بهرهبرداری مینماید.
یادگاری تصریح کرد: از حیث تهدیدات مشترک، بدون شک گسترش تروریسم و افراطگرایی با منشا افغانستان یکی از تهدیدات مشترکی است که بین ایران و این کشورها وجود دارد. ما امنیت و ثبات کشورهای منطقه را به عنوان یک مسئله مشترک میدانیم که پیشنیاز توسعه و رفاه در منطقه است، بنابراین هرگونه تهدیدی علیه آنها یک تهدید مشترک به شمار میآید.
رشد ۳۴ درصدی مبادلات تجاری ایران و قرقیزستان در سالهای اخیر
وی در پایان افزود: اگر بهطور خاص به روابط بین ایران و قرقیزستان متمرکز شویم، این روابط نیز در همان راستا و با اولویتهایی که اشاره شد، از اهمیت خاصی برخوردار است.
سفیر ایران در قرقیزستان تأکید کرد: در سالهای اخیر، روابط تجاری و اقتصادی دو کشور با رشد ۳۴ درصدی همراه بوده است، هرچند که هنوز این میزان قابل قبول به نظر نمیرسد.
وی ادامه داد: روادید برای شهروندان قرقیزی از طرف ایران حذف شده و کشور قرقیزستان نیز برای ایرانیان روادید فرودگاهی صادر میکند، امری که امید است منجر به حذف متقابل روادید برای شهروندان ایرانی شود.
یادگاری خاطرنشان کرد: یک صندوق مشترک سرمایهگذاری بین دو کشور راهاندازی شده و صدها نفر از تجار دو طرف با شرکت در نمایشگاههای تجاری طرف مقابل، با ظرفیتهای تولیدی و فناوریها و فرصتهای کارآفرینی یکدیگر آشنا شدهاند.
وی اضافه کرد: تجارت آزاد بین دو کشور در چارچوب توافقنامهی بین ایران و اتحادیه اوراسیا به اجرا درآمده و در بخش حملونقل، ظرفیتهای بندرعباس برای طرف قرقیزی و خط آهن در حال احداث چین-قرقیزستان- ازبکستان برای طرف ایرانی، بهطور ویژه در نظر گرفته شدهاند تا بتوانند نه تنها تجارت دوجانبه، بلکه حجم و منافع ترانزیتی بینالمللی خود را تقویت کنند.
به گزارش ایرنا، حبیبالله عباسی مدیرکل روابط عمومی دفتر رئیسجمهور، روز یکشنبه در گفتوگو با ایرنا از سفر رئیسجمهور به بیشکک، پایتخت قرقیزستان برای حضور در اجلاس سازمان همکاری شانگهای خبر داد. عباسی بیان کرد: رئیسجمهور پزشکیان در این سفر علاوه بر سخنرانی در اجلاس، با سران و مقامات ارشد کشورهای عضو و شریک این سازمان نیز دیدارهای دوجانبهای خواهد داشت. همچنین، پزشکیان در مراسم رسمی افتتاحیه ششمین دوره بازیهای جهانی عشایر نیز شرکت خواهد کرد.
بیست و ششمین اجلاس سران کشورهای عضو سازمان همکاری شانگهای قرار است امروز و فردا (نهم و دهم شهریور) در شهر بیشکک قرقیزستان برگزار شود. شعار این اجلاس، «۲۵ سال سازمان همکاری شانگهای: با هم برای صلح، توسعه و رفاه پایدار» است.
سازمان همکاری شانگهای در سال ۲۰۰۱ تأسیس گردید. در حال حاضر، اعضای این سازمان شامل جمهوری اسلامی ایران، چین، روسیه، هند، قزاقستان، قرقیزستان، تاجیکستان، پاکستان، ازبکستان و بلاروس میباشند.
افغانستان و مغولستان بهعنوان اعضای ناظر این سازمان به شمار میروند. همچنین کشورهای مصر، ترکیه، جمهوری آذربایجان، ارمنستان، بحرین، کامبوج، قطر، کویت، لائوس، مالدیو، میانمار، نپال، امارات متحده عربی، عربستان سعودی و سریلانکا بهعنوان شریک گفتوگو با این سازمان همکاری دارند.
پیش از این، یوری اوشاکوف، دستیار رئیسجمهور روسیه در امور سیاست خارجی، اعلام کرد که ولادیمیر پوتین رئیسجمهور روسیه، سهشنبه ۱۰ شهریور ۱۴۰۵ با مسعود پزشکیان رئيسجمهور جمهوری اسلامی ایران دیدار و به بحث در مورد مسائل خاورمیانه و مناسبات دوجانبه خواهد پرداخت. این دیدار ششمین ملاقات آنها خواهد بود.
نظرات کاربران