بر اساس گزارش ایسنا، گروهی از نمایندگان مجلس در نامهای به رهبران قوا، از وضعیت نگرانکننده بازار ارز انتقاد کردند و اظهار داشتند: در شرایطی که نوسانات پیدرپی بازار ارز، طلا و سکه، اضطراب و عدم اطمینان را در میان مردم و فعالان اقتصادی افزایش داده است، ضروری است که بانک مرکزی و سیاستگذاران پولی و ارزی کشور بهطور صریحتر و شفافتری درباره وضعیت کنونی و برنامههای خود برای مدیریت بازار اطلاعاتی را ارائه دهند.
این نمایندگان معتقدند که افزایش نرخ ارز تنها یک تغییر عددی در تابلوهای صرافیها و بازار نیست. در واقع، وقتی میزان ارز بالا میرود، تأثیر آن به سرعت به قیمت کالاها و خدمات منتقل خواهد شد؛ از مواد اولیه و تجهیزات تولید گرفته تا دارو، اقلام اساسی، حملونقل، اجاره مسکن و هزینههای روزمره خانوادهها. در چنین شرایطی، کاملاً طبیعی است که مردم برای حفظ ارزش پساندازهای خود به خرید طلا و ارز روی آورند. این رفتار نه تنها نمیتواند به جنگ با آمریکا یا سفتهبازی و هیجانات بازار نسبت داده شود، بلکه بخشی از آن ناشی از کاهش اعتماد مردم به آینده اقتصادی و نگرانی آنها از افت قدرت خرید پول ملی است.
بر اساس ادعای این نمایندگان، بانک مرکزی به موجب وظایف قانونی خود، مسئولیت حیاتی در زمینه حفظ ارزش پول ملی، کنترل تورم، تنظیم بازار پول و ارز و ارتقای ثبات اقتصادی کشور بر عهده دارد. به همین دلیل، نمیتوان نوسانات شدید و مکرر بازار ارز را بهصرف عوامل خارجی، فضاهای روانی یا اقدامات سوداگرانه نسبت داد. اگر چه این عوامل ممکن است در کوتاهمدت تأثیرگذار باشند، اما در بلندمدت، مشکلاتی همچون افزایش بالای نقدینگی، ناترازی بانکها، بینظمی مالی و فقدان یک سیاست ارزی شفاف، نقش بسزایی در عدم ثبات بازار دارند.
در ادامه این نامه، پنج محور به عنوان انتظارات از رئیسکل بانک مرکزی و مجموعه سیاستگذاران پولی مورد اشاره قرار گرفته که بهشرح زیر است:
۱- باید وضعیت بازار ارز بهطور واضح و شفاف اعلام شود: هم مردم و هم فعالان اقتصادی حق دارند که از وضعیت منابع ارزی کشور مطلع شوند، مداخلات ارزی بانک مرکزی با چه هدفی انجام میشود، چه مقدار ارز برای نیازهای مختلف تخصیص مییابد، تعهدات ارزی کشور به چه میزان است و وضعیت بازگشت ارز حاصل از صادرات چگونه است.
۲- برای کاهش تورم، یک برنامه مشخص و قابل ارزیابی باید ارائه گردد: صرف اعلام هدف کلی کاهش تورم کافی نیست. ضروری است که یک برنامهریزی مدون و زمانبندیشده برای کنترل رشد نقدینگی، پایه پولی، اضافهبرداشت بانکها و سایر عوامل مؤثر بر تورم تدوین شود تا مردم و کارشناسان بتوانند در مقاطع مختلف، نتایج سیاستها را ارزیابی کنند.
۳- در مورد ناترازی بانکها باید با مردم بهطور صادقانه گفتگو شود: یکی از چالشهای اساسی اقتصاد ایران، ناترازی بخشی از شبکه بانکی است. لازم است که مشخص شود کدام بانکها با مشکل ناترازی دست و پنجه نرم میکنند، نحوه تأمین مالی این ناترازی به چه صورت است و چه برنامهای برای اصلاح آن طراحی شده است. جبران کسریها از منابعی که در نهایت به افزایش پایه پولی و تورم منجر میشود، باری است که در نهایت مردم آن را از طریق کاهش قدرت خرید خود تحمل میکنند.
۴- سیاست ارزی باید از تصمیمات مقطعی و غیرقابل پیشبینی فاصله بگیرد: تولیدکننده، صادرکننده، واردکننده و حتی خانوارها برای اتخاذ تصمیمات نیازمند یک چشمانداز روشن هستند. تغییرات مکرر مقررات و تصمیمات ناگهانی، نهتنها برنامهریزی اقتصادی را دشوار میسازد، بلکه میتواند زمینهساز ایجاد رانت، فساد و فعالیتهای سفتهبازانه شود.
۵- گزارش عملکرد بانک مرکزی باید بهطور منظم منتشر شود: مردم باید از اقداماتی که برای حفظ ارزش پول ملی انجام شده مطلع باشند، این که هر سیاست چه نتایجی به همراه داشته و در صورت محقق نشدن اهداف، علت آن چه بوده است. پاسخگویی تنها به معنای اعلام تصمیمات جدید نیست؛ بلکه به معنای ارائه گزارش مشخص از نتایج تصمیمات پیشین میباشد.
به عقیده این نمایندگان، ثبات بازار ارز و کنترل تورم از طریق بخشنامه، وعدههای کوتاهمدت یا برخورد صرفاً انتظامی با بازار بهدست نمیآید. چنانچه ریشههای اقتصادی عدم ثبات بهبود نیابد، ممکن است با کنترل موقت بازار، مشکلات در یک بازه زمانی پنهان شوند، اما دوباره خود را در قالب افزایش نرخ ارز، رشد قیمت طلا و کاهش قدرت خرید مردم نمایان خواهند کرد.
این نمایندگان مجلس بر این باورند که راهحل پایدار، مستلزم انجام مجموعهای از اصلاحات همزمان است؛ از انضباط مالی دولت و جلوگیری از تأمین مالی تورمزا تا اصلاح ناترازی بانکها، ایجاد ثبات در سیاستهای اقتصادی، افزایش شفافیت، تقویت تولید و صادرات و مهمتر از همه، بازسازی اعتماد مردم به سیاستگذاری اقتصادی. مردم نباید هزینه تصمیمات نادرست، تأخیر در اصلاحات یا عدم هماهنگی میان نهادهای اقتصادی را بپردازند. زمانی که ارزش پول ملی کاهش مییابد، در نهایت این افت ارزش بهگونهای ملموس در زندگی روزمره میلیونها خانواده نمود پیدا خواهد کرد.
به باور این نمایندگان، حفظ ارزش پول ملی نه تنها یک هدف اقتصادی است، بلکه بهطور مستقیم با قدرت خرید، امنیت اقتصادی و آینده زندگی مردم ارتباط دارد. از این رو، از مسئول بانک مرکزی انتظار میرود که بهجای ارائه فقط توضیحات راجع به نوسانات بازار و ارائه سیگنال ضعف به دشمنان قسمخورده ایران، درباره ریشههای این نوسانات، برنامه مقابله با آن و نتایج قابل اندازهگیری سیاستهای خود نیز پاسخگو باشد و مردم بیشتر از هر چیز به ثبات، شفافیت و صداقت در سیاستگذاری اقتصادی نیاز دارند.
انتهای پیام
نظرات کاربران