بر اساس گزارش خبرآنلاین، در هنگام ورود به فصل‌های سرد سال، تغییرات آب‌وهوایی و کاهش دما، فعالیت ویروس‌ها و باکتری‌های مسئول بروز بیماری‌های تنفسی به شکل قابل توجهی افزایش می‌یابد. این دوره غالباً با ظهور موج‌های تازه‌ای از آنفلوآنزا، ویروس سینسیتیال (RSV) و انواع مختلف کرونا همراه است. شرایط محیطی نظیر افت رطوبت و تجمع بیشتر افراد در فضاهای بسته و با تهویه نامناسب، موقعیت مناسبی برای انتقال سریع ذرات معلق حاوی ویروس از افراد مبتلا به جمعیت سالم فراهم می‌آورد.

به نقل از تسنیم، یکی از مشکلات اصلی در مهارت در مدیریت بیماری‌های تنفسی، هم‌پوشانی نشانه‌های بالینی است. ویژگی‌های مشابه میان علائم سرماخوردگی عادی، آنفلوآنزا و کووید-۱۹ می‌تواند به ایجاد تشخیص نادرست یا تأخیر در مراجعه به مراکز درمانی منجر شود. این موضوع اهمیت استفاده از ابزارهای تشخیصی معتبر و عدم وابستگی بی‌مورد به تشخیص‌های غیررسمی را بیشتر می‌کند، چرا که مدیریت به‌موقع هر یک از این بیماری‌ها، براساس پروتکل‌های درمانی و جلوگیری از عوارض شدید، متفاوت است.

نقش سیستم ایمنی بدن در مواجهه با این موج‌ها ویروسی در تعیین شدت و طول دوره بیماری بسیار حیاتی است. شیوه زندگی فردی شامل میزان فعالیت بدنی، کیفیت خواب و مصرف مواد مغذی از رژیم غذایی، از مهم‌ترین عوامل تقویت سیستم دفاعی بدن به شمار می‌آید. فقدان ویتامین‌ها و عدم استراحت کافی در دوره‌های تغییر فصل می‌تواند بدن را در برابر تهاجم پاتوژن‌های تنفسی آسیب‌پذیرتر کند و احتمال بروز عوارض ثانویه مثل ذات‌الریه را افزایش دهد.

پیشگیری از شیوع بیماری‌ها فراتر از یک عمل فردی، به یک مسئولیت اجتماعی و اخلاقی تبدیل می‌شود. پیروی از پروتکل‌های بهداشتی اساسی نظیر شست‌وشوی مکرر دست‌ها، استفاده از ماسک در محیط‌های با ازدحام و حفظ فاصله اجتماعی، زنجیره انتقال ویروس را مختل می‌کند. علاوه بر این، اتخاذ روش «خودقرنطینه» به هنگام بروز نخستین نشانه‌های بیماری، مانع از گسترش عفونت فردی به اپیدمی در محیط‌های کاری و آموزشی و عمومی خواهد شد.

کنترل محیط‌های داخلی زندگی و کار نیز یکی از بخش‌های کلیدی در جلوگیری از بیماری‌های تنفسی است. تهویه مؤثر و جریان مداوم هوای تازه در اتاق‌ها و ساختمان‌ها، غلظت ذرات آلودگی را در هوا کاهش می‌دهد و احتمال تنفس ویروس‌های معلق را به حداقل می‌رساند؛ در مقابل، استفاده مفرط از سیستم‌های گرمایشی که به خشکی بیش از حد هوا منجر می‌شود، می‌تواند با آسیب به بافت‌های تنفسی، عرصه را برای ورود ساده‌تر ویروس‌ها فراهم سازد.

در نهایت، آگاه‌سازی و تربیت مداوم جامعه به عنوان قدرتمندترین وسیله در مقابله با بحران‌های بهداشتی شناخته می‌شود. شهروندان باید نسبت به نشانه‌های هشداردهنده و زمان مناسب برای مراجعه به پزشک حساس باشند و از خوددرمانی‌های غیرعلمی که ممکن است به پنهان ماندن بیماری و گسترش آن بینجامد، پرهیز کنند. مدیریت هوشمندانه بهداشت در فصل سرما نیازمند برقراری توازن میان اقدام‌های فردی، نظارت‌های نهادینه و اتکا به اطلاعات پزشکی برای حفظ سلامت عمومی جامعه است.

در این راستا، دکتر محمدرضا صائینی، معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی زنجان، در گفتگویی با خبرنگار تسنیم در زنجان، نسبت به افزایش موارد مثبت ابتلا به کرونا در کشور و پیش‌رو بودن فصل‌های سرد سال، نسبت به انتشار وسیع بیماری‌های حاد تنفسی از جمله آنفلوآنزا و کوویدـ۱۹ هشدار داد.

معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی زنجان با تأکید بر اینکه مسئولیت‌پذیری فردی نسبت به سلامت اجتماع یک ضرورت حیاتی به شمار می‌رود، اظهار داشت: با توجه به شرایط اقلیمی فصل سرما و چرخه ویروس‌ها، تمامی شهروندان باید با جدیت و دقت اصول بهداشتی را در برنامه روزانه خود قرار دهند تا از افزایش مراجعین به مراکز درمانی کاسته شود.

دکتر صائینی در تشریح الزامات پیشگیرانه، شست‌وشوی مرتب دست‌ها با آب و صابون، استفاده از ماسک در محیط‌های پرجمعیت و تجمعات، و پرهیز از رفتارهای سنتی پرخطر نظیر دست دادن و بغل کردن را از ساده‌ترین ولی در عین حال مؤثرترین اقدام‌ها برای کنترل چرخه انتقال بیماری برشمرد. وی همچنین بر ضرورت تأمین تهویه مناسب در مکان‌های سکونت و محیط‌های کاری تأکید و افزود: رعایت فاصله فیزیکی حداقل دو متری هنگام بروز علائم بیماری، به کارگیری دستمال کاغذی در زمان عطسه و سرفه، و پرهیز از حضور در مکان‌های عمومی در دوره نقاهت، از وظایف اجتماعی شهروندان در راستای حفظ سلامت عمومی به حساب می‌آید.

وی در ادامه با اشاره به اهمیت تقویت سیستم ایمنی بدن در رویارویی با بیماری‌ها، داشتن استراحت کافی و تغذیه مناسب را از الزامات اساسی پیشگیری از ابتلا یا کاهش شدت بیماری نام برد.

معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی زنجان در پایان با ارائه توصیه‌های پزشکی به شهروندان تأکید کرد: در صورت مشاهده هر نوع نشانه‌ای از بیماری‌های حاد تنفسی از جمله تب، سرفه، عطسه و گلودرد، به شدت توصیه می‌شود که شهروندان از خوددرمانی اجتناب کرده و در سریع‌ترین زمان ممکن برای تشخیص و درمان مناسب، به پزشک یا مراکز خدمات جامع سلامت مراجعه نمایند.

۴۷۲۳۶