طبق گزارشی از هریتیج دیلی، باستانشناسان آلمانی به یک کشف برجسته دست یافتهاند؛ آنها موفق به شناسایی یک بنای تدفینی منحصربهفرد به قدمت تقریباً ۵٬۵۰۰ سال شدهاند. این سازه، با شکل ذوزنقهای خود، حاوی بقایای یک انسان است و میتواند اکتشافات جدیدی را در مورد آیینهای خاکسپاری و جایگاه اجتماعی جوامع عصر نوسنگی در اروپای مرکزی به ارمغان آورد.
این ساختار در حوالی روستای «دولن» واقع در منطقه لایپزیگ ایالت زاکسن و طی کاوشهای باستانشناسی پیش از آغاز پروژهای برای احداث خط لوله گرمایش شهری و هیدروژن میان لئونا و کولکویتس مورد کشف قرار گرفت.
آرامگاهی عظیم با طراحی منحصر به فرد
این بنا به ابعاد تقریبی ۲۰ در ۲۵ متر میرسد و بررسیها نشان میدهد که ساخت آن در بازه زمانی ۳۸۰۰ تا ۳۴۰۰ پیش از میلاد انجام شده است. محققان این سازه را به فرهنگ «بالبرگه» نسبت میدهند؛ گروهی از عصر نوسنگی که عمدتاً در نواحی مرکزی آلمان امروزی سکونت داشتند.
این بنا با یک خندق احاطه شده است که خط ذوزنقهای آن را به تصویر میکشد. بنا به وضوح در راستای شمال شرق تا جنوب غرب ساخته شده و در حین حفاریهای انجام شده در ژوئیه ۲۰۲۶، رنگ تیره خاک خندق با رنگ روشنتر اطراف تضاد جالبی ایجاد کرده است و شکل بنا را به خوبی در تصاویر هوایی و پهپادی نشان میدهد. باستان شناسان بر این باورند که این مکان در اصل بهعنوان یک بنای تدفینی عمل میکرده و احتمالاً زمانی زیر تپهای بزرگ از خاک قرار داشته است.
تدفینی با نگاهی منطقی
بررسیهای انجام شده در محوطه داخلی، هفت گودال به شکل دایره را نمایان کرده که یکی از آنها حاوی بقایای یک انسان بوده است.
این فرد در حالتی جمعشده و به پهلو دفن شده بود؛ سبکی که در برخی از فرهنگهای پیش از تاریخ اروپا قابل مشاهده است و به نظر میرسد جزئی از آیین تدفین آن دوران تلقی میگردد. سر متوفی به سمت جنوب قرار داشت و چهرهاش به سمت غرب چرخیده بود.
نکته جالب اینجا است که هیچ گونه شیء تدفینی در کنار این فرد کشف نشده است. اکثر گودالهای عمیق و بزرگ این محوطه خالی از هرگونه آثار باستانی بودند و تنها دو گودال کوچکتر دارای قطعات سفالی بودند.
با وجود کمبود اشیای همراه، ابعاد کلان سازه و طراحی منظم آن نشان میدهد که ساخت این بنا نیازمند یک برنامهریزی دقیق و همچنین نیروی انسانی زیادی بوده است.
آرامگاهی برای افراد مهم؟
کشف “دولن” تنها نمونه منحصر به فردی از چنین نوع معماری نمیباشد. در سالهای اخیر، چندین بنای تدفینی با طراحی ذوزنقهای مشابه در محدوده لایپزیگ کشف شدهاند، از جمله در آلترانتشتت، تسونکائو و کیریتزش.
اغلب این ساختارها در پیرامون یک تدفین منفرد ایجاد شدهاند، اگرچه در برخی موارد بقایای یک فرد دوم نیز کشف گردیده است. اندازه بزرگ این سازهها نشاندهنده این است که حفر خندقهای پیرامونی و ایجاد تپههای تدفینی بر روی آنها به نیروی کار قابل توجهی نیاز داشته است.
به همین خاطر، باستانشناسان فرض میکنند که چنین آرامگاههایی به احتمال زیاد تنها برای افرادی با جایگاه ویژه در جامعه طراحی میشدند. اگر این نظریه درست باشد، این بناها میتوانند نشانهای از وجود تفاوتهای اجتماعی بارز در جوامع اروپای مرکزی بیش از پنج هزار سال پیش باشند.
فرهنگ بالبرگه و نگاهی نو به عصر نوسنگی
فرهنگ «بالبرگه» در هزاره چهارم پیش از میلاد زندهگی خود را آغاز کرد و به خاطر سفالهای خاص و معماری تدفینی قابل توجهش مشهور است. محققان بر این باورند که کشف اخیر به مجموعهای قابل توجه از آثار این فرهنگ در منطقه لایپزیگ افزوده است و امکان مقایسهای دقیق از ابعاد، جهتگیری و شیوههای تدفین این سازهها را فراهم میکند.
به اعتقاد باستانشناسان، این آرامگاههای بزرگ به سادگی مکانهای دفن نبودند، بلکه بهعنوان نشانههایی دائمی در منظره طبیعی عمل میکردند و یادآور افراد یا گروههای مهم برای نسلهای آینده تلقی میشدند. اینگونه سازهها احتمالاً پیوند میان جوامع و سرزمینهای زندگیشان را نیز تقویت میکردند.
کاوشهای جاری در راستای خط لوله همچنان ادامه دارد و محققان امیدوارند به یافتههای بیشتری از دوران پیش از تاریخ در این ناحیه دست یابند؛ کشفیاتی که امکان ارائه تصویر جامعتری از زندگی، مرگ و ساختار اجتماعی جوامع عصر نوسنگی در آلمان مرکزی را در اختیار خواهند گذاشت.
نظرات کاربران