فرارو- الکساندر گوسکوف، خلبان ارشد آزمایش شرکت «یاکوولف» (PJSC Yakovlev)، اعلام کرد که جنگنده سبک «یاک-۱۳۰ام» (Yak-130M) در جریان نمایشگاه هوایی بین‌المللی «العلمین ۲۰۲۶» واقع در مصر، توجه بسیاری از کشورهای آفریقایی و آسیایی را به خود جلب کرده است.

به نقل از فرارو و با اشاره به military watch magazine، وی افزود: «در این مکان و در این رویداد [مصر]، کشورهای آفریقایی علاقه زیادی را از خود نشان داده‌اند و کشورهایی در آسیا نیز به شدت به آن تمایل دارند.»

گوسکوف تأکید کردند که تمرکز اصلی بر روی نوسازی این هواپیما بر بهبود قابلیت‌های رزمی آن قرار دارد. یاک-۱۳۰ به عنوان یک جنگنده سبک و همچنین یک هواپیمای آموزشی پیشرفته عمل می‌کند و در بازارهای جهانی، رقیب مستقیم مدل‌های «تی-۷» (T-7) آمریکا، «اف‌ای-۵۰» (FA-50) کره جنوبی و «جی‌ال-۱۰» (JL-10) چین به حساب می‌آید.

گوسکوف در مورد توسعه طراحی «یاک-۱۳۰» اظهار کرد: «این هواپیما به سیستم‌های هدف‌یابی پیشرفته‌ای مجهز گردیده است. اولین مورد، یک ایستگاه راداری داخلی است که برای شناسایی اهداف از زمین و هوا و همچنین نظارت بر وضعیت عوارض زمین و شرایط جوی طراحی شده است. [علاوه بر این]، این جنگنده به یک سیستم تصویربرداری نوری-لیزری-حرارتی (مسلح در غلاف بیرونی) مجهز است که به طور همزمان با رادار کار خواهد کرد.

این سامانه‌ها می‌توانند تصاویری جامع ارائه دهند و در شب و روز، در شرایط جوی مختلف، توانایی دید را به خوبی تأمین می‌نمایند.» همچنین، وی بر این نکته تأکید کرد که این هواپیما دارای مانورپذیری بالا و دامنه وسیعی از سرعت عملیاتی است که اجازه می‌دهد با اهداف کم‌سرعت درگیر شود. وی همچنین افزود: «ما به گزینه نصب چهار جایگاه توپ نیز فکر کرده‌ایم که احتمال اصابت به هدف را افزایش می‌دهد.»

جنگنده «یاک-۱۳۰ام» (Yak-130M) در تاریخ ۲۵ ژوئن نخستین پرواز خود را انجام داد؛ این در حالی است که بازار جت‌های جنگنده تاکتیکی سبک، همچنان در حال تجربه رشد سریع است.

در حالی که توسعه مدل اصلی «یاک-۱۳۰» تحولی در بهبود توانایی‌های آموزشی رزمی نیروی هوایی روسیه و دیگر مشتریان این هواپیما در سرتاسر جهان به ارمغان آورد، طراحی مدل «یاک-۱۳۰ام» بیشتر بر افزایش توان رزمی تمرکز دارد؛ به طوری که این هواپیما به طور به مراتب مناسب‌تری برای انجام مأموریت‌های عملیاتی مختلف از قبیل نبرد هوایی، مقابله با پهپادها و اجرای عملیات‌های تهاجمی با دقت بالا بهینه‌سازی شده است.

یکی از ویژگی‌های برجسته «یاک-۱۳۰ام» نسبت به مدل پایه خود، استفاده از رادار آرایه‌ای با اسکن الکترونیکی فعال (AESA) با مدل «BRLS-130R» است که قابلیت کشف و شناسایی دقیق اهداف در هر دو زمینه هوایی و زمینی را فراهم می‌آورد.

رادار جدید این جنگنده با سامانه هدف‌گیری الکترواپتیکالی به نام SOLT-130K ترکیب شده و مجموعه‌ای از حسگرها را به وجود آورد که به مراتب پیشرفته‌تر از نمونه‌های قبلی Yak-130 است؛ این افزایش توانایی، استفاده مؤثر از دامنه وسیعی از مهمات هوا به سطح با هدایت دقیق را ممکن می‌سازد.

ادغام رادارهای پیشرفته برای جنگنده‌های سبکِ رقابتی امری ضروری است، زیرا تکنولوژی پیشرفته، ابعاد کوچک این جنگنده‌ها را با کارایی خود جبران می‌کند و در نتیجه، سطحی از آگاهی موقعیتی فراهم می‌کند که قابلیت درگیری در فواصل خارج از دید (BVR) را امکان‌پذیر می‌سازد؛ قابلیتی که پیش‌تر تنها مخصوص جنگنده‌های با وزن بیشتر و رادارهای بزرگ‌تر بود.

اوایل اوت، گزارشی منتشر شد مبنی بر اینکه نیروی هوایی خلق ویتنام، مدل Yak-130M را به عنوان جنگنده سبک نسل جدید خود انتخاب کرده است؛ سایر مشتریان بالقوه شامل قزاقستان، الجزایر، ایران و اندونزی نیز در میان نام‌های مطرح قرار دارند.