بر اساس گزارش ایسنا، امنیت سایبری یا همان (Cybersecurity) به مجموعهای از ابزارها، فناوریها و روشها اطلاق میشود که از سیستمها، شبکهها و دادههای شما در برابر تهدیدات دیجیتال، دزدی یا آسیبهای احتمالی حفاظت میکند؛ مثلاً همانطور که شما در منزلتان قفل محکم نصب میکنید یا زمانی که از گوشی هوشمند بهرهبرداری میکنید، یا در صورتی که کسبوکاری دارید که مسئولیت مدیریت دادههای مشتریان را بر عهده دارد.
بهطور خلاصه، امنیت سایبری به معنای ایجاد یک حصار دیجیتال دور داراییهای اطلاعاتی شما است تا از نفوذ و دسترسی غیرمجاز بیگانگان و همچنین از تخریب آگاهانه یا ناآگاهانه دادهها مصون بمانید. از نظر آکادمیک، امنیت سایبری به معنای فعالیتهای مرتبط با حفاظت از سیستمها، شبکهها و برنامهها در برابر تهدیدات دیجیتال است. این تهدیدات ممکن است با اهدافی چون دسترسی، تغییر یا نابودی اطلاعات حساس، باجگیری یا اخاذی از کاربران و یا اختلال در روندهای عادی کسبوکار انجام شود.
در دنیای امروز، هر کسبوکاری که دارای دادههای دیجیتال مانند ایمیلهای مشتریان، اطلاعات کارتهای بانکی یا اسرار تجاری است، از فروشگاههای آنلاین گرفته تا مؤسسات مالی، با ریسکهای قابل توجهی مواجه است و به بیمه سایبری نیاز دارد.محافظت از اطلاعات موجود و ارتقاء عملکرد سیستمهای دیجیتال، از اهداف اصلی امنیت سایبری به شمار میرود تا به شکلی مؤثر از خسارات احتمالی، سوءاستفادههای ناشی از نفوذهای غیرمجاز، جرایم سایبری و دزدی اطلاعات جلوگیری گردد.
تهدیدات سایبری میتوانند در قالب هککردن، نفوذ، نرمافزارهای مخرب و دیگر انواع حملات الکترونیکی ظهور کنند. از این رو، امنیت سایبری با بهرهگیری از ابزارها، تکنیکها و استراتژیهای متنوع، به شناسایی، پیشگیری، تشخیص و پاسخگویی به این تهدیدات میپردازد.
تاریخچه امنیت سایبری
تاریخچه امنیت سایبری به اواخر دهه ۱۹۶۰ برمیگردد، هنگامی که اختراع رایانهها و شبکهها در سازمانهای دولتی و دانشگاهی شروع شد. در دهههای ۱۹۷۰ و ۱۹۸۰، با رونق اینترنت و شبکههای رایانهای، نیاز به امنیت سایبری بیشتر حس شد و مفاهیم جدیدی مانند رمزنگاری و فایروالها به وجود آمدند.
در دهه ۱۹۹۰ و ۲۰۰۰، با توسعه سریع تجارت الکترونیک و فناوریهای وب، تهدیدات سایبری به شکل پیچیدهتری درآمدند و امنیت سایبری تبدیل به یک حوزه تخصصی شد و ابزارها و شیوههای پیشرفتهتری نظیر سیستمهای تشخیص نفوذ و امنیت شبکه به کار گرفته شدند. امروزه امنیت سایبری به یک ضرورت حیاتی برای حفظ اطلاعات در برابر تهدیدات پیشرفته و حملات سایبری تبدیل شده است.
انواع امنیت سایبری
در حال حاضر، امنیت سایبری شامل حوزههای مختلفی میشود که هر یک بخشی از دنیای دیجیتال را محافظت میکنند. امنیت شبکه، امنیت ابری، امنیت نقطه پایانی، امنیت اینترنت اشیا، امنیت موبایل، امنیت برنامهها و امنیت عملیاتی، همگی از انواع امنیت سایبری محسوب میشوند.
در حوزه امنیت موبایل، هدف حفاظت از گوشیها و تبلتهایی است که به دادههای سازمانی دسترسی دارند. در امنیت اینترنت اشیا، هدف شناسایی و ایمنسازی دستگاههای متصل به اینترنت و در امنیت شبکه، حفاظت از زیرساخت شبکه و جلوگیری از دسترسی غیرمجاز از اهداف اصلی به شمار میروند.
در زمینه امنیت سایبری، بیمه سایبری از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است. در عصر حاضر که تمامی کسبوکارها بهنوعی با فضای دیجیتال و دادههای الکترونیکی تعامل دارند، بیمه سایبری بهعنوان یک «سپر دفاعی» در برابر خسارات مالی ناشی از حوادث دنیای مجازی عمل میکند.
چرا به بیمه سایبری نیاز داریم؟
واقعیت این است که در اقتصادی که فعالیتهای بسیاری به دادهها و زیرساختهای دیجیتال وابسته است، مسئله فقط محدود به جلوگیری از حملات سایبری نیست؛ بلکه سازمانها باید برای هزینهها و پیامدهای روزی که ناگریز به عنوان هدف حملات قرار میگیرند، آماده باشند. یک حمله سایبری ممکن است در عرض چند ساعت به وقوع بپیوندد، ولی تبعات اقتصادی آن میتواند ماهها و حتی سالها به طول بینجامد.
حملات سایبری نظیر باجافزارها، فیشینگ و هک سیستمها میتوانند هزینههای سنگینی را به همراه داشته باشند. خسارات ناشی از توقف کسبوکار و درآمد از دست رفته، هزینههای بازیابی سیستمها و اطلاعات، آسیب به اعتبار و شهرت برند و هزینههای اطلاعرسانی به مشتریان در صورت افشای اطلاعات آنها، همگی از جمله هزینههایی است که این حملات ممکن است به بار آورند.
کشور ما از نظر ساختار اداری، اقتصادی و زیرساختی به شدت گسترده است. وزارتخانهها، بانکها و مؤسسات مالی، سازمانهای دولتی، نهادهای عمومی، شرکتهای بزرگ صنعتی، اپراتورها، مراکز درمانی، دانشگاهها، شهرداریها، شرکتهای خدماتی و هزاران کسبوکار خصوصی، هر کدام دارای سامانهها و داراییهای اطلاعاتی منحصر به خود هستند.
علاوه بر این، بخش قابل توجهی از زیرساختهای حیاتی کشور از جمله برق و آب، انرژی، ارتباطات، نظام بانکی و سلامت به شبکهها و سامانههای دیجیتال وابستهاند. در چنین شرایطی انتظار دستیابی به «امنیت سایبری کشور» تحت مدیریت یک نهاد واحد، عملاً غیر ممکن است. هر نهاد، مسئولیتهای تخصصی خود را بر عهده دارد و باید الزامات عمومی امنیت سایبری را نیز رعایت کند. برای مثال، امنیت سایبری یک بانک صرفاً به فناوری اطلاعات محدود نمیشود بلکه شامل استمرار خدمات مالی، حفاظت از اطلاعات مشتریان و اعتماد عمومی میگردد و یک حمله به زیرساخت انرژی میتواند از یک رخداد فنی فراتر رفته و به مسالهای در سطح تداوم خدمات عمومی و امنیت ملی تبدیل شود.
بیتا کیامهر - مدیرکل توسعه صنعت افتا سازمان فناوری اطلاعات چندی پیش در نشستی تخصصی تحت عنوان «شبکههای تابآور، نقش بیمه در پایداری شبکه و زیرساخت»، بیمه امنیت سایبری را یکی از دغدغههای اساسی در بخش حاکمیتی مطرح کرد.
او بیان کرد که از آنجایی که موضوع بیمه سایبری با اطلاعات و داراییهای نامشهود ارتباط دارد، برای بخش بیمه کشور که همواره با داراییهای فیزیکی نظیر ملک و خودرو سروکار داشته، اندکی ناآشناست.
کیامهر همچنین اشاره کرد که برآورد ارزش داراییهای ملموس همچون ملک و خودرو برای بیمهها واضح و محسوس است، اما ارزشگذاری داراییهای ناملموس یک موضوع جدید و چالشی برای بیمهها به شمار میرود.
امین ترابی - فعال حوزه امنیت سایبری و زیرساخت نیز در پنل «تحلیل حملات زنجیرهای به زیرساخت پرداخت» در نمایشگاه الکامپ ۱۴۰۵ با اشاره به تأثیر ابزارهای مکمل مالی و مشارکت بخش خصوصی در ارتقاء امنیت، اظهار کرد: قسمتی از ریسکهای باقیمانده که پس از انجام اقدامات امنیتی همچنان میتواند برای سازمانها مشکل ایجاد کند، باید توسط صنعت بیمه مدیریت و منتقل گردد.
او افزود که تنها راهکار مؤثر برای این چالش، اعتماد به توانمندی شرکتهای خصوصی و فعالان امنیت سایبری کشور و واگذاری برخی از وظایف اجرایی و نظارتی به آنهاست.
در حال حاضر، بیمه سایبری دارای مزایای متعددی است که میتواند به شکل قابل توجهی به پایداری و امنیت مالی کسبوکارها در برابر تهدیدات دیجیتال یاری رساند.
این فعال در حوزه امنیت سایبری بر این باور است که طرح اپراتور امنیت میتواند مسئولیت قانونی امنیت سازمانها را مشخص کرده و امکان ایمنسازی و نظارت بر زیرساختها را فراهم نماید.
به گفته ترابی، بیش از ۹۰ درصد از حملات سایبری ناشی از نقاط ضعفی است که در کشور و شرکتهای تخصصی، مهارتهای پیشگیری از آنها موجود است و با استقرار اپراتورهای امنیت و بهرهگیری از بیمه مسئولیت سایبری، این امکان وجود دارد که ریسکهای باقیمانده را جبران کرده و خسارات مالی ناشی از حوادث را به حداقل برسانند.
اما چه کسانی به بیمه سایبری نیاز دارند؟
امروزه هر کسبوکاری که دارای دادههای دیجیتال، از جمله ایمیلهای مشتریان، اطلاعات کارتهای بانکی و اسرار تجاری است، همچنین فروشگاههای آنلاین، پلتفرمهای تجارت الکترونیک، شرکتهای فعال در حوزه فناوری و نرمافزار، مؤسسات مالی و بانکی، مراکز درمانی و بیمارستانها بهخصوص به دلیل حساسیت بالای پروندههای پزشکی، و هر شرکتی که دارای وبسایت یا شبکه داخلی متصل به اینترنت میباشد، به شدت در معرض ریسکها و خطرات قرار دارند.
با افزایش وابستگی کسبوکارها به فناوری و داده، هزینه ناشی از اختلالات دیجیتال نیز به همان نسبت افزایش مییابد. در این اوضاع، توان یک سازمان برای پرداخت هزینههای ناشی از یک حادثه و ادامه فعالیت به اندازه توان آن برای پیشگیری از حادثه اهمیت دارد.
البته باید توجه داشت که بیمه سایبری جایگزینی برای امنیت نیست و داشتن بیمه به این معنا نیست که نیازی به فایروال، آنتیویروس یا آموزش کارکنان نیست. بیمهگرها معمولاً پیش از صدور بیمهنامه، استانداردهای امنیتی سازمانها را بررسی میکنند. اکثر بیمههای سایبری حوادثی که ناشی از خطاهای عمدی داخلی، نظیر اقدامات یک کارمند شرکت یا جنگهای سایبری رسمی باشند را پوشش نمیدهند.
ایجاد امنیت سایبری یک فرایند پیوسته و چندلایه است و در واقع هیچ راه حل جادویی برای رسیدن به امنیت کامل وجود ندارد و نیاز است که ترکیبی از روشهای فنی، مدیریتی و آموزشی به کار گرفته شود. تدابیر فنی و روشهای امنیت سایبری، نظیر دیوارهای آتش (Firewall)، آنتیویروس و ضد بدافزار، رمزگذاری، احراز هویت چندعاملی، بهروزرسانی مرتب و تهیه نسخه پشتیبان، بخشی از راهکارهایی است که جهت جلوگیری از هک کردن، نفوذ، برنامههای مخرب و دیگر تهدیدات هکری مورد استفاده قرار میگیرند.
به گزارش ایسنا، در حال حاضر، بیمه سایبری مزایای متعددی دارد که میتواند به طور قابل توجهی به پایداری و امنیت مالی کسبوکارها در برابر تهدیدات دیجیتال کمک کند. اگر بیمه سایبری بهدرستی طراحی و در کنار سایر ابزارهای مدیریت ریسک به کار رود، میتواند بخش مهمی از ظرفیت دوام آورنده باشد. آینده بیمه سایبری به آینده مدیریت ریسک دیجیتال مرتبط است؛ مسیری که در آن، امنیت، تابآوری و بیمه سه موضوع جداگانه نیستند بلکه اجزای یک مساله واحد را تشکیل میدهند. اینکه یک سازمان چگونه میتواند در جهانی که ریسک سایبری اجتنابناپذیر شده، به فعالیت خود ادامه دهد.
انتهای پیام
نظرات کاربران