مایکروسافت در نسلهای پیشین ویندوز، پر از ابزارهای کاربردی و قابلیتهای ریز و درشت بود؛ امکاناتی که خیلی از کاربران سالها با آنها زندگی میکردند و به مرور به بخشی جداییناپذیر از کارهای روزمرهشان تبدیل شدند. اما همهی این ابزارها نتوانستند همراه با گذر زمان و تغییرات گسترده، خودشان را به ویندوز ۱۱ برسانند. در واقع، تعدادی از آنها در بهروزرسانیهای بعدی کنار گذاشته شدند. در ادامه، ۴ ابزار قدیمی را معرفی میکنیم که کارهایی انجام میدادند که امروز—با وجود پیشرفتهای ویندوز ۱۱—هنوز هم امکانش به شکل مشابه در این سیستمعامل وجود ندارد یا حداقل به صورت داخلی و همسطح در دسترس نیست.
ویندوز ایزی ترنسفر: انتقال روان اطلاعات میان کامپیوترها
ویندوز ایزی ترنسفر (Windows Easy Transfer) در گذشته ابزاری شناختهشده و بسیار قدرتمند بود که کمک میکرد کاربران، تقریباً هر چیزی را از یک رایانه قدیمی به دستگاه جدید منتقل کنند؛ از فایلهای شخصی گرفته تا تنظیمات ویندوز، حسابهای کاربری، همچنین مجموعههای موسیقی و ویدیو. نکته مهم این بود که این ابزار فقط به یک نسخه محدود نمیشد و با ترکیبهای مختلف ویندوز هم سازگار بود؛ برای نمونه میشد دادهها را از ویستا به ویندوز ۷ منتقل کرد. نقطه قوت اصلی آن، فراهم کردن امکان تهیه نسخه پشتیبان از اطلاعات روی حافظه فلش یا هارد اکسترنال و سپس بازگردانی همان دادهها بعد از نصب نسخه تازهی ویندوز بود.
علاوه بر این، ویندوز ایزی ترنسفر انتقال فایلها را از مسیر شبکه محلی یا حتی با استفاده از کابل مخصوص خود ابزار هم ممکن میکرد. با این حال، مایکروسافت هیچوقت این قابلیت را در ویندوز ۱۰ وارد نکرد و بعد از گذشت بیش از یک دهه، ویندوز ۱۱ هم هنوز جایگزین مناسبی برای آن ارائه نداده است. البته ویندوز ۱۱ برای پشتیبانگیری از فایلها و تنظیمات، مسیرهایی مثل OneDrive و حساب مایکروسافت را پیش روی کاربران میگذارد؛ اما نبودِ یک ابزار داخلی برای تهیه نسخه آفلاین دقیقاً به سبک Easy Transfer و سپس انتقال آن به کامپیوتر دیگر، همچنان یک کمبود بزرگ به حساب میآید. در همین راستا، USMT بیشتر برای مدیران شبکه طراحی شده و معمولاً برای کاربران عادی شکل و شمایلی که نیاز دارند را ندارد.
ویندوز مدیا سنتر: ستاره دنیای سرگرمی در عصر رایانههای سینمای خانگی
با معرفی ویندوز مدیا سنتر (Windows Media Center) توسط مایکروسافت، فضای رایانههای شخصی برای خیلیها هیجانانگیزتر شد. این محصول یک راهحل تمامعیار بود که کامپیوترهای ویندوزی را تبدیل میکرد به یک دستگاه همهفنحریفِ قابل کنترل از راه دور؛ جایی که میشد فیلم و سریال تماشا کرد، به موسیقی گوش داد، برنامههای تلویزیونی را دید (به شرط استفاده از کارت تیونر تلویزیون)، و حتی محتوای دلخواه را ضبط کرد.
مدیا سنتر از آن برنامههایی بود که خیلی زود جایگاه خاصی پیدا کرد؛ چون رایانهها را از حالت یک ابزار صرفاً کاری، به یک دستگاه نشیمنمحور و سرگرمکننده شبیه میکرد—چیزی که تا قبل از آن برای بسیاری تجربهای متفاوت بود. اما دوران آن مدل از استفاده سپری شده است. ویندوز مدیا سنتر به ویندوز ۱۰ نرسید و در ویندوز ۱۱ هم اصلاً در دسترس قرار نگرفت. امروز روشهای متعددی برای انجام کارهای مشابه وجود دارد و بخش قابل توجهی از کاربران، برای مصرف رسانهای سراغ دستگاههای استریم میروند؛ دستگاههایی مثل اندروید باکس یا Apple TV.
تولبارهای نوار وظیفه: ابزارهای کلاسیکی که نبودشان بیشتر حس میشود
تولبارهای نوار وظیفه (Taskbar Toolbars) از آن ویژگیهای نوستالژیک ویندوز بودند که دقیقاً همان چیزی را فراهم میکردند که کاربران قدیمی هنوز هم دلتنگش هستند: امکان پین کردن هر پوشهای به نوار وظیفه و مشاهده مستقیم محتوای آن، بدون اینکه لازم باشد یا File Explorer را مدام باز کنید یا از محیط دسکتاپ خارج شوید. حتی فراتر از آن، این قابلیت اجازه میداد کاربران تولبارهای مخصوص دسکتاپ هم بسازند تا دسترسی سریع به آیکونهای موجود روی دسکتاپ فراهم شود؛ قابلیتی که برای کسانی که دسکتاپ شلوغ و پر از میانبر دارند، واقعاً حکم یک نجات را داشت. از همین تولبار میشد سراغ پوشههای پرکاربرد رفت یا حتی به بخشهایی از Control Panel دسترسی مستقیم داشت. با این حال، در ویندوز ۱۱ این امکان حذف شده و احتمال بازگشتش بسیار کم است. در عمل میشد گفت این ویژگی بخشی از “جادوی” منوی استارت ویندوز XP را—البته در قالبی متفاوت—در ویندوز ۱۰ نگه داشته بود.
استپس رکوردر: ابزار نهایی برای عیبیابی دقیقتر در ویندوز
استپس رکوردر (Steps Recorder) که با نام Problem Steps Recorder هم شناخته میشد، شاید بهترین ابزار عیبیابیای باشد که ویندوز در اختیار کاربران قرار داده بود. این ابزار به شما اجازه میداد تصویر و روند کار روی صفحه نمایش را ضبط کنید و همزمان، تمام مراحل انجام یک فرآیند یا عملیات را ثبت نماید؛ به همین خاطر بازگو کردن یا نشان دادن دقیق اینکه “مشکل دقیقاً از کجا شروع شد” بسیار سادهتر میشد و معمولاً عیبیابی هم سریعتر جلو میرفت. ویندوز به صورت خودکار از هر مرحله اسکرینشات میگرفت و شما میتوانستید در صورت نیاز، برای شفافتر شدن ماجرا توضیحاتی هم اضافه کنید.
بعد از پایان ضبط، میشد فایل خروجی را ذخیره کرد و آن را برای یک کارشناس پشتیبانی یا حتی یک فرد آشنا به تکنولوژی ارسال کرد تا آنها با دیدن دقیق روند اجرا، بدون حدس و گمان، بهتر بتوانند شما را در رفع مشکل راهنمایی کنند. حتی میشد کاری را ضبط کرد و برای دوست یا همکار فرستاد تا او نحوه انجامش را یاد بگیرد؛ بدون اینکه لازم باشد توضیحهای طولانی تلفنی یا متنهای زمانبر ردوبدل شود.
استپس رکوردر مدتی در ویندوز ۱۱ حضور داشت، اما به دلایلی—که در نهایت به تصمیم مایکروسافت ختم شد—چند سال پیش از رده خارج شد و حالا بسیاری از رایانههای ویندوز ۱۱ دیگر اثری از آن ندارند. هرچند مایکروسافت ابزارهای جایگزین مثل Snipping Tool و Clipchamp را معرفی کرده است، اما هیچیک از آنها در عمل کارایی مشابه Steps Recorder را به شکل کامل و داخلی ارائه نمیکنند؛ موضوعی که برای بسیاری از کاربرانِ قدیمی واقعاً جای تأسف دارد.
نظرات کاربران