میلاد مشایخی در گفتوگو با ایسنا، به بررسی نقش رسانهها و محصولات فرهنگی در جلوگیری از اعتیاد و گرایش به آن پرداخت و اظهار داشت: برای پیشگیری از اعتیاد دو ابزار اساسی داریم. اولین ابزار، آگاهیبخشی به جامعه است و دومین، حساسسازی نسبت به این موضوع. در گام اول باید سطح آگاهیها را افزایش دهیم و در گام دوم، احساس مسئولیت را نسبت به مسئله اعتیاد در مردم گسترش دهیم. برای تحقق این اهداف به ابزارهایی نیاز داریم. یکی از این ابزارها، شبکههای اجتماعی است که امروزه بخش اعظمی از جوانان و نوجوانان در آن فعال هستند و ابزار دیگر رسانهها میباشند.
او ادامه داد: شناخت سلیقه و نیازهای مخاطب برای ما حائز اهمیت است و باید بدانیم که مخاطبی که برنامههای پیشگیری را هدف قرار میدهیم، در کجا قرار دارد. اکنون شهروندان بهویژه جوانان، به تماشای سریالهای پلتفرمهای مختلف میپردازند و هر یک از این سریالها دارای مخاطب خاص خود میباشد.
معاون پیشگیری و بازتوانی اعتیاد سازمان بهزیستی کشور، در اشاره به استفاده از پلتفرمها عنوان کرد که این موضوع میتواند از جهاتی مثبت باشد، چراکه تحت نظارت و رعایت یکسری استانداردها قرار دارد. اما این استانداردها عمدتا مرتبط با حوزههای اخلاقی هستند و در زمینه اعتیاد و خشونت، مواردی مشاهده میشود که ممکن است بهطور ناخواسته رخ دهد.
مشایخی بر این نکته تأکید کرد که نداشتن آگاهی کافی میتواند زمینهساز گرایش جوانان به اعتیاد باشد. برای نمونه، بارها مشاهده کردهاید که در یک سریال، اگر میخواهند نشان دهند فردی در انتظار شخص دیگری است، در این حین سیگاری روشن میکند، یا زمانی که فردی دچار خشم است، به سیگار کشیدن رو میآورد. امروزه همچنین در بسیاری از سریالها زنان نیز به سیگار مصرف میپردازند.
مشایخی اضافه کرد: وقتی بیننده به شخصیتها و داستانهای سریال اینگونه مشغول میشود و مشاهده میکند که شخصیتها رفتار خاصی از خود نشان میدهند، این اقدام در واقع نوعی تأیید تلقی میشود. به همین دلیل، ممکن است سیگار کشیدن بهعنوان شیوهای برای کاهش استرس یا گذراندن زمان انتظار جلوهگر شود. این موضوع میتواند منجر به کاهش حساسیت جامعه نسبت به اعتیاد گردد و به تدریج جامعه را بیتفاوت نسبت به مسائل اعتیاد کند.
معاون پیشگیری و بازتوانی اعتیاد سازمان بهزیستی کشور در ضمن ضرورت شناخت ابزارهای مورد استفاده در پروسه قاچاق مواد مخدر تصریح کرد: در گذشته، برای مصرف موادی مانند شیشه یا تریاک، فرد باید تجهیزات خاص آن را فراهم میکرد، در حالی که امروزه مواد جدیدی همچون دستمال، گل، لین، ماشروم و انواع قارچها بهطور ساده در اشکالی مانند کپسول، تمبر یا دستمال کاغذی عرضه میشوند و این امر مصرف آنها را سادهتر کرده است.
او در این راستا از برنامهریزی برای تولید محتوای آموزشی در سازمان بهزیستی خبر داد و گفت: در حال انجام پروژهای در سازمان بهزیستی هستیم که هدف آن تولید مجموعهای از کلیپهای آموزشی مطابق با سلیقه نوجوانان معاصر، از جمله نسل تینیجر، نسل زد و نسل آلفا میباشد. این کلیپها بهطور غیرمستقیم به ارائه این پیام میپردازند که اعتیاد هیچگونه راهحلی برای مسائل نیست و بههیچوجه ابزاری برای بهبود وضعیت روحی به شمار نمیرود.
او معتقد است که بیان مستقیم موضوعات در پیشگیری ممکن است به نتیجه معکوس منجر شود، زیرا ممکن است مخاطب احساس کند که این نصیحتها بهطور مستقیم به او تعلق دارد و از این رو از ارتباط با پیام دوری کند. اما زمانی که صحبتها بهصورت غیرمستقیم مطرح میشود، پیام پیشگیری بهطور مؤثرتری منتقل میگردد.
مشایخی به گروههای هدف برنامههای پیشگیری اشاره کرد و گفت: در این راستا، توجه ویژه به زنان، کودکان و نوجوانان بهعنوان گروههای مستعد برای مخاطب باید در اولویت قرار گیرد.
انتهای پیام
نظرات کاربران