به نقل از روز جمعه ایرنا، مسعود پزشکیان در پیامی به مناسبت روز شعر و ادب فارسی، به تاریخ غنی شعر و ادبیات فارسی اشاره کرده و فردوسی، سنایی، عطار، نظامی، خیام، مولانا، سعدی و حافظ را به عنوان نمادهای برجسته این میراث فرهنگی معرفی نمود و به تشریح نقش شهریار به عنوان ادامهدهنده این سنت باارزش در دوران معاصر پرداخت.
رئیسجمهور، ابعاد شعر شهریار را شامل غزلهای عاشقانه، حکمت و معنویت و نیز ترسیم زندگی شهروندان و تحولات اجتماعی دانست و یادآور شد که همکاری او با مردم ایران در برهههای تاریخی مختلف، از جمله انقلاب اسلامی و دوران دفاع مقدس، نمونهای از ارتباط شعر و سرنوشت اجتماع به شمار میآید.
پزشکیان همچنین بر اهمیت اثر «حیدربابایه سلام» و دیگر آثار شهریار در همبستگی زبان، فرهنگ و یاد جمعی ایرانیان تأکید کرده و شهریار را شاعری دانست که سرزمینهای ایران و آذربایجان و زبانهای فارسی و ترکی را در بستر یک هویت فرهنگی و تاریخی به هم پیوند داده است.
رئیسجمهور با تأکید بر این که تنوع زبانی و فرهنگی در ایران میتواند بهعنوان یکی از منابع غنای فرهنگی و مقاومت در پیوندهای ملی محسوب شود، اعلام کرد که بزرگداشت روز شهریار، فرصتی برای بازنگری در نقش شعر و ادب در نگهداری از هویت فرهنگی و تاریخی ایران و تقویت ارتباط نسل حاضر با میراث معنوی این کشور است.
متن پیام رئیس جمهور به این شرح است:
بسم الله الرحمن الرحیم
زبان زیبای فارسی، یکی از استوارترین ارکان هویت و فرهنگ ایرانی و گنجینهای نفیس از میراث تمدنی این سرزمین است؛ زبانی قوی که در طول قرنها، نه تنها تفکر و احساسات ایرانیان را به یکدیگر مرتبط کرده، بلکه در برابر طوفانهای حوادث و تغییرات تاریخی، حافظ فرهنگ و هویت تاریخی ایران بوده است. شعر و ادب فارسی، روح این زبان و نمایانگر جوهر روح ایرانی است؛ ارثی که در آن حماسه و حکمت، عشق و عرفان، اخلاق و معنویت، و روایت درد و امید مردمان این سرزمین در کنار هم قرار دارند.
در بستر این میراث زبانی و فرهنگی عظیم، که از آسیای صغیر تا آسیای میانه و از آنجا تا شبهقاره هند امتداد دارد، شخصیتهای بزرگی همچون فردوسی، سنایی، عطار، نظامی، خیام، مولانا، سعدی، حافظ و دهها شاعر و نویسنده معتبر، هر یک به سان قلههایی در تارخ فرهنگ ایران، شکوه این گنجینه را به دنیا معرفی کردهاند. این کاروان بلند تاریخ اما در گذشته متوقف نشده و در روزگار معاصر نیز فرزندانی شایسته و منحصر به فرد در دامن خود پرورش داده است که استاد سیدمحمدحسین بهجت تبریزی، که به حق به عنوان شهریار شعر ایران شناخته میشود، قطعا یکی از درخشانترین آنان است.
شهریار، صاحبامتیاز شایسته سنت دیرپای شعر فارسی و در عین حال فرزند زمانه خود بود؛ شاعری که دامنه شعرش از غزل عاشقانه گرفته تا حکمت و معنویت و از ستایش تاریخ پرافتخار ایران تا روایت زندگی مردم کوچه و بازار گسترده بود. شعر او از سرچشمههای زلال ایمان و ارادت به اهلبیت(ع) سیراب میشد و در سرفصلهای تاریخی معاصر نیز پیوسته با مردم و سرنوشت آنان ارتباط داشت. همکاری شهریار با نهضت بزرگ انقلاب اسلامی و همصدایی او با ملت ایران در سالهای جنگ، نموداری روشن از نسبت عمیق شاعر با مردم و زمانهاش است؛ این پیوند به وضوح نشان میدهد که شعر در لحظات بحرانی چگونه میتواند صدای آرمانها و امیدهای یک ملت باشد.
یکی از ویژگیهای بارز شهریار، توانایی او در دیدن جهان با «چشم دل» و خلق زیباییهای شورانگیز در کلام و مفهوم بود. او به خوبی نشان داد که شعر میتواند همزمان ریشه در سنت داشته باشد و در عین حال با زمانه خویش صحبت کند؛ هم زبانی فارسی را به خدمت گیرد و هم در زبان مادری، اثر ماندگاری چون «حیدربابایه سلام» خلق کند. حیدربابا تنها یک اثر ادبی نیست؛ بلکه نمایی زنده از خاطره، طبیعت، فرهنگ و زندگی مردم آذربایجان و جلوهای درخشان از همان تنوع فرهنگی است که در پیوند با یکدیگر، ایران را به مقام ایران رسانده است.
شهریار، ایران و آذربایجان، و زبانهای فارسی و ترکی را در ساختار یک هویت تاریخی و فرهنگی به هم مرتبط میدید. از این رو، شعر او نمونهای برجسته از حقیقت این است که تنوع زبانی و فرهنگی در ایران، نه عامل جدایی، بلکه منبعی برای غنای فرهنگی و تقویت پیوندهای ملی است. بهگونهای که «علی ای همای رحمت» او در یاد ایرانیان جای گرفته و «حیدربابایه سلام» بخشی از خاطره جمعی مردم آذربایجان شده است؛ بدین ترتیب شعر شهریار نیز پلی میان زبانها، نسلها و یادهای مشترک این دیار بنا نهاده است؛ به همین دلیل است که روز بزرگداشت استاد شهریار به حق به عنوان «روز شعر و ادب فارسی» در تقویم ایرانی ثبت شده است.
این روز گرامی نه تنها به یاد یک شاعر پرداخته میشود بلکه تجلیلی از میراثی است که قرنها نگهدارنده هویت و حافظه فرهنگی ایرانیان بوده است. امروز بیش از هر زمان، پاسداشت زبان فارسی و همچنین تمامی گویشها و زبانهای ایرانی و توجه به سرمایههای فرهنگی این سرزمین، میتواند بستری عمیقتر برای گفتگو درباره هویت، همبستگی و آینده ایران فراهم آورد. در این میان، تبریز و آذربایجان، با تاریخ فرهنگی درخشان و حضور مداوم اندیشمندان و شاعران بزرگ، میتواند جایگاهی شایسته در این گفتوگوی ملی داشته باشد.
اینجانب ضمن گرامیداشت روز شعر و ادب فارسی و ادای احترام به روان بلند استاد شهریار، از تمامی شاعران، ادیبان، پژوهشگران و خدمتگزاران فرهنگ و ادب ایران و همچنین مردم فرهنگدوست آذربایجان که در پاسداشت این میراث ارزشمند میکوشند، صمیمانه قدردانی میکنم.
امیدوارم این روز، فرصتی برای بازشناسی عمیقتر اهمیت شعر و ادب در حفاظت از هویت تاریخی و فرهنگی ایران و بسترسازی برای پیوندی محکمتر میان نسل امروز و گنجینه عظیم معنوی این سرزمین باشد.
از درگاه یگانه عالم هستی، سربلندی و افتخار ایران عزیز و موفقیت همه خدمتگزاران عرصه فرهنگ و ادب را مسئلت دارم.
سخن را با بیتی از شهریار، این شاعر بزرگ و فرزند نامی آذربایجان، به پایان میرسانم که فرمود:
«ما شهریار کشور عشقیم، هوش دار
نتوان شکست کوکبه شهریار را»
مسعود پزشکیان
رئیسجمهوری اسلامی ایران
نظرات کاربران