طبق گزارش ایلنا، منابع آگاه در روزنامه اماراتی «ارم‌نیوز» اعلام کردند که تهران و واشنگتن در حال انجام رایزنی‌هایی هستند و در این میان، قطر و پاکستان اقدام به کوشش برای احیای توافق «اسلام‌آباد» کرده‌اند؛ تلاش‌هایی که به دلیل تفاوت نظرها در مورد شروط بازگشت به این توافق همچنان ادامه دارد. آمریکا خواستار اصلاح بخش‌های اصلی این توافق است، در حالی‌که ایران بر این نکته تأکید دارد که هرگونه تغییر تنها باید به جنبه‌های اجرایی محدود شود و کلیات توافق دست نخورده باقی بماند.

این منابع اعلام کرده‌اند که تنگه هرمز به‌عنوان کانون اصلی بروز اختلاف عمل می‌کند. واشنگتن خواهان تضمین امنیت کشتیرانی و ممانعت از حملات به کشتی‌های تجاری است، در حالی که تهران خواستار تضمین‌های لازم از سوی آمریکا برای پرهیز از تکرار حملات نظامی، خاتمه محاصره و لغو تحریم‌ها می‌باشد. آمریکا همچنین بر لزوم تعیین تکلیف برای ذخایر اورانیوم غنی‌شده ایران و ایجاد سازوکارهای راستی‌آزمایی و بازرسی آژانس بین‌المللی انرژی اتمی تأکید کرده است.

یک دیپلمات آگاه از فرایند میانجیگری به «ارم‌نیوز» گفته است که واشنگتن به کشورهایی چون پاکستان و قطر اعلام کرده که بازگشت به توافق ممکن است، مشروط بر اینکه تضمینی برای تردد امن کشتی‌ها در هر دو مسیر تنگه هرمز وجود داشته باشد و ایران نتواند به‌طور یک‌جانبه بر عبور و مرور کشتی‌ها تسلط یابد. به گفته او، ایالات متحده همچنین خواهان ارتباط میان کاهش تدریجی تحریم‌ها، آزادسازی دارایی‌های بلوکه‌شده ایران و کاستن از محاصره با پیشرفت‌های مذاکرات هسته‌ای و موضوع کشتیرانی است.

ایران در برابر این درخواست‌ها، بازنویسی بخش‌های اصلی توافق را نمی‌پذیرد و تنها حاضر است درباره شیوه اجرای آن، به ویژه نحوه از سرگیری کشتیرانی مذاکره کند. ایران همچنین خواستار تضمین عدم تکرار حملات نظامی و مشارکت کشورها در سطح منطقه‌ای و بین‌المللی به‌عنوان ضامن هر توافق جدید است.

توافق اسلام‌آباد که در تاریخ 17 ژوئن (27 خرداد) اعلام شد، شامل ترتیباتی برای ازسرگیری کشتیرانی در تنگه هرمز، پایان محاصره دریایی آمریکا، لغو تحریم‌ها، آزادسازی دارایی‌های مسدودشده و رسیدگی به پرونده هسته‌ای ایران تحت نظر آژانس بین‌المللی انرژی اتمی بود.

این دیپلمات همچنین کاهش اعتماد بین تهران و واشنگتن و اختلافات مربوط به نقش سپاه پاسداران در ترتیبات امنیتی تنگه هرمز را به‌عنوان موانع اصلی احیای توافق ذکر کرد و ادعا کرد که برخی فرماندهان سپاه با هرگونه اقدام که کنترل میدانی یا نقش نظامی این نیرو در اطراف تنگه را به چالش بکشد، مخالف هستند.

در همین راستا، رایزنی‌های دیپلماتیک ایران در نیویورک همچنان ادامه دارد. سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، پس از رایزنی در دوحه به نیویورک سفر کرده و مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران، نیز به منظور شرکت در نشست‌های مجمع عمومی سازمان ملل به این شهر می‌رود. تهران همچنین از طریق میانجیگری قطر، خواسته‌های خود همچون پایان جنگ، پایان محاصره دریایی و آزادسازی دارایی‌های مسدودشده را به آمریکا منتقل کرده است.

از طرف دیگر، یک مقام قبلی وزارت خارجه آمریکا مدعی شد که ایران با ادامه مذاکرات در پی کاهش فشارهای اقتصادی و خرید زمان است، بدون آنکه در موارد کلیدی اختلاف، امتیازهای اساسی ارائه دهد. وی همچنین بر این نکته تأکید کرد که بازگشت به توافق بدون حل و فصل مشکلاتی که منجر به شکست آن شده، هیچ‌گونه تضمینی برای دستیابی به توافق نخواهد داشت.

نبیل الحیدری، پژوهشگر در زمینه مسائل ایران، در گفت‌وگو با ارم‌نیوز نیز بر این باور است که افزایش فشارهای اقتصادی و نگرانی از تکرار حملات نظامی، تهران را به احیای توافق اسلام‌آباد بیشتر متمایل کرده است. به گفته وی، فعالیت عراقچی در قطر و نیویورک نیز با هدف باز کردن دوباره کانال‌های ارتباطی با دولت ترامپ و یافتن راهی برای کاهش فشارهای اقتصادی صورت می‌گیرد.

انتهای پیام/