به نقل از خبرگزاری مهر، هیثم الغیص در مقاله‌ای به بررسی اهمیت گفتگو در رویکرد سازمان اوپک پرداخته و اظهار داشته است: واژه «گفتگو» از جمله عباراتی است که عدّه‌ای از متفکران بزرگ تاریخ را به تفکر واداشته است. این مفهوم از زمان پایه‌گذاری اوپک در سپتامبر ۱۹۶۰ تا به امروز، همواره در کانون توجهات این سازمان قرار داشته است.

تعبیر این واژه و فلسفه آن اهمیت غیرقابل کتمان گفتگو در پیشینه فعالیت‌های اوپک را روشن می‌سازد. گفتگو به عنوان نوعی تعامل زبانی به منظور معنا بخشیدن میان افراد محسوب می‌شود و هدف آن ایجاد ارتباط و شکل‌گیری روابط مثبت است. در این میان، مهم‌تر از هر چیز، گفتگو به بررسی درک دوطرفه و ضرورت تعامل با نظرات مختلف می‌پردازد.

شش و نیم دهه پیش، گفتگو نقش اساسی در شکل‌گیری اوپک ایفا کرد و این سازمان از آن زمان پیوسته در تلاش بوده تا گفتگو را میان تمامی ذی‌نفعان بخش انرژی جهانی ترویج کند. این مفهوم به وضوح با اوپک گره خورده و در اسناد حیاتی آن منعکس شده است.

اوپک در طول دوران فعالیتش سه بیانیه رسمی صادر کرده است. این بیانیه‌ها پس از برگزاری اجلاس‌های مقامات ارشد و سران کشورهای عضو اوپک به ترتیب در الجزائر در سال ۱۹۷۵، ونزوئلا در سال ۲۰۰۰ و عربستان سعودی در سال ۲۰۰۷ منتشر گردیده و در هر یک، به اهمیت گفتگو تأکید شده است.

در بیانیه اول به «حمایت از گفتگو، همکاری و اتخاذ اقدام هماهنگ برای حل مسائل کلیدی پیش روی اقتصاد جهانی» اشاره شده است. در بیانیه دوم «بررسی دقیق برای شناسایی زمینه‌های نو و مؤثر برای گفتگو میان تولیدکنندگان و مصرف‌کنندگان نفت با هدف تثبیت بازار، شفافیت و رشد پایدار اقتصاد جهانی» مطرح شده است. بیانیه سوم اوپک نیز بر «تقویت و توسعه گفتگو میان تولیدکنندگان و مصرف‌کنندگان انرژی از طریق مجمع بین‌المللی انرژی و دیگر مجامع بین‌المللی و منطقه‌ای به نفع تمامی طرفین» تأکید کرده است.

علاوه بر این، از زمان تدوین نخستین راهبرد بلندمدت اوپک در سال ۲۰۰۶، گفتگو همواره به عنوان بخشی کلیدی از تمام راهبردهای بلندمدت این سازمان به شمار آمده است.

این سازمان برای تحقق اهداف خود، نشست‌هایی را تحت عنوان «گفتگوهای بین‌المللی انرژی» با میزبانی ذی‌نفعان این حوزه و با هدف بررسی روابط متعدد در این زمینه ترتیب داده است.

در هفته جاری، دو گفتگو مهم میان تولیدکنندگان و مصرف‌کنندگان انجام شد. یکی از این نشست‌ها هشتمین اجلاس عالی‌رتبه گفتگوهای اوپک و چین در پکن و دیگری هفتمین اجلاس عالی‌رتبه گفتگوهای اوپک و هند در دهلی‌نو بوده است. همچنین اوپک به گفتگوهای موثری با دیگر مصرف‌کنندگان بزرگ مانند اتحادیه اروپا نیز پرداخته است.

با در نظر گرفتن ماهیت ارتباطی این صنعت، اوپک به اهمیت روابط میان تولیدکنندگان و مصرف‌کنندگان کاملاً آگاه است. این سازمان همواره تلاش کرده است تا از روابط حرفه‌ای، صریح و در عین حال دوستانه و سازنده اطمینان حاصل کند.

ما به این باوریم که تنها از طریق گفتگوهای استراتژیک، هدفمند و منظم می‌توان به شناخت و درک لازم از طرف‌های درگیر در این حوزه درباره شرایط ضروری برای دستیابی به تثبیت در بازار نفت دست یافت.

این اصل درباره گفتگوهای دیگر، همچون گفت‌وگوهای بین تولیدکنندگان و میان سازمان‌های بین‌المللی نیز صدق می‌کند.

این موارد شامل گفتگوهای انرژی اوپک و روسیه، گفتگوهای اوپک و آفریقا و گفتگوهای اوپک و مجمع کشورهای صادرکننده گاز (جی‌ئی‌سی‌اف) و گفتگوهای سه‌جانبه میان اوپک، مجمع بین‌المللی انرژی و آژانس بین‌المللی انرژی و گفتگوهای دیگر می‌شود که طی سال‌ها با نهادهایی مانند گروه ۲۰ (G۲۰)، مرکز مطالعات و تحقیقات نفتی ملک عبدالله (KAPSARC)، سازمان انرژی کشورهای آمریکای جنوبی و کارائیب (OLADE)، مؤسسه نفت و گاز برزیل و باشگاه انرژی وین برگزار شده است.

یکی دیگر از نشانه‌های تعهد اوپک به گفتگو، سمینار بین‌المللی دوسالانه این سازمان است که به عنوان یکی از رویدادهای بارز در تقویم انرژی جهانی شناخته می‌شود. این گردهمایی‌های رده بالا که در طول دهه‌ها دستخوش تغییرات فراوانی شده‌اند، همواره در پهنه وسیع تعامل‌های خود تحت یکپارچگی معطوف به قدرت اوپک در گردهم‌آوری این نهادها قرار داشته‌اند.

نخستین سمینار اوپک در سال ۱۹۶۹ در وین برگزار گردید. هر دوره از این سمینارها ضمن بازتاب مسائل مهم زمان خود، بر ضرورت گفتگو و همکاری مستمر برای حفظ ثبات و پایداری در بازارهای انرژی تأکید نموده است.

این رویکرد با برگزاری دهمین سمینار بین‌المللی اوپک در تاریخ‌های ۷ و ۸ ژوئیه ۲۰۲۷ (۱۶ و ۱۷ تیر ۱۴۰۶) در کاخ امپریال هوفبورگ در وین، پایتخت اتریش، و با شعار «حرکت به سوی آینده‌ای باثبات در حوزه انرژی» ادامه پیدا می‌کند.

اوپک در تمامی این گفتگوها به اهداف مشترکی دست می‌یابد: کمک به برقراری ثبات در بازار جهانی نفت؛ افزایش فهم دیگران از دیدگاه‌های اوپک و شناخت بهتر از دیدگاه‌های آنها؛ مبارزه با روایت‌های نادرست در حوزه نفت؛ ترویج استفاده پایدار از نفت و فرآورده‌های نفتی؛ بهبود تخصص و توانمندی‌های پژوهشی و تأمین و بهبود منافع جمعی کشورهای عضو این سازمان.

علاوه بر این، موفقیت بیانیه همکاری (DoC) میان کشورهای عضو اوپک و ۱۰ کشور غیر اوپک، ظرفیت گفتگوهای انرژی را برای دستیابی به نتایج مثبت نشان داده است.

این بیانیه همکاری که در دسامبر سال جاری میلادی دهمین سالگرد خود را جشن می‌گیرد، به عنوان عنصری کلیدی از زمان شروع انتشار خود در اواخر سال ۲۰۱۶ برای حفظ ثبات در بازار نفت شناخته شده و به صنعت نفت و اقتصاد جهانی کمک کرده است تا از بحران‌ها و رکودهایی همچون رکود ناشی از شیوع بیماری کرونا عبور کند.

اینک، حالت گفتگوهای بین‌المللی انرژی اوپک در شرایط قابل قبولی قرار دارد و تقویت این گفت‌وگوها همچنان یکی از ارکان اساسی فلسفه وجودی اوپک به شمار می‌آید.

علاوه بر این، این نوع گفتگوها نه تنها به تحقق مأموریت اصلی اوپک کمک می‌کنند، بلکه بر تعهد قاطع این سازمان به نظام چندجانبه‌گرا و اصول روابط بین‌الملل مبتنی بر احترام به تمامی ملت‌ها به عنوان بهترین راهکار برای مقابله با چالش‌های زمان حال تأکید می‌نمایند.