طبق گزارش خبرگزاری مهر به نقل از رویترز، روند عرضه نفت خام در پایان سپتامبر وضعیت بهتری یافته است. با این حال، قیمت نفت برنت همچنان بالای ۱۰۰ دلار باقی مانده و بیش از ۴۰ درصد نسبت به زمان پیش از آغاز جنگ افزایش را نشان می‌دهد.

رویترز در تجزیه و تحلیلی اشاره کرده که جنگ و اختلال در مسیرهای دریایی، ساختار حمل‌ونقل نفت که در طول چندین دهه برای جابه‌جایی مؤثر و با حداقل هزینه ایجاد شده است، را مختل کرده است. افزایش بی‌سابقه نرخ اجاره نفتکش‌ها، افزایش هزینه‌های بیمه و کمبود ظرفیت پالایش، به‌ویژه در خصوص گازوئیل، اکنون گلوگاه‌های جدیدی در زنجیره تأمین انرژی ایجاد کرده است.

یک علامت کلیدی در این وضعیت، افزایش هزینه حمل‌ونقل نفت از خاورمیانه به آسیاست. نرخ حمل یک نفتکش بسیار بزرگ (VLCC) در این مسیر اخیراً به میزان ۱.۲ میلیون دلار در روز رسیده، در حالی که این عدد در آغاز سال جاری نزدیک به ۳۰ هزار دلار در روز بود.

بدین ترتیب، سهم هزینه حمل‌ونقل از قیمت تحویل هر بشکه نفت، که پیشتر حدود ۳ درصد بود، اکنون به تقریباً ۲۷ درصد افزایش یافته است.

بخشی از این افزایش هزینه به تغییر در مسیر حمل‌ونقل نفت مرتبط است. برخی از تولیدکنندگان خلیج فارس به منظور کاهش ریسک عبور از تنگه هرمز از مسیرهای جایگزین بهره می‌برند و در مواردی مجبورند که محموله‌ها را خارج از خلیج فارس به ناوگان‌های دیگر منتقل کنند. این پروسه تعدادی زیادی از نفتکش‌ها را درگیر کرده و در نتیجه ظرفیت موجود برای سایر مسیرها را کاهش داده است.

طبق گزارش رویترز، در عین حال، خریداران آسیایی به منظور تأمین نفت مورد نیاز خود به نفت خام مناطق آتلانتیک روی آورده‌اند که به دلیل طولانی‌تر بودن مسیر، فشار بیشتری بر ظرفیت نفتکش‌ها وارد می‌آورد.

یکی دیگر از مشکلات بازار، کاهش ظرفیت پالایش است. آسیب به پالایشگاه‌ها در خاورمیانه و روسیه، به‌ویژه به دنبال حملات پهپادی، تأمین فرآورده‌هایی همچون گازوئیل را به چالش کشیده است. افزایش قیمت گازوئیل نیز تقاضا برای نفت خامی که قابلیت تولید بیشتر این فرآورده را دارد افزایش داده و به نوبه خود از قیمت نفت خام حمایت می‌کند.

گروه هفت همچنین به منظور کاهش فشار بر بازار تصمیم به آزادسازی ۱۰۰ میلیون بشکه نفت خام و گازوئیل از ذخایر اضطراری گرفته است، اما رویترز بر این باور است که این اقدام در صورت تداوم کمبود ظرفیت پالایش، احتمالاً تنها تأثیر کوتاه‌مدتی بر قیمت‌ها خواهد داشت.

بنابراین، بازار نفت در شرایط کنونی بیش از پیش به توانایی صنعت در زمینه حمل و پالایش نفت وابسته شده و به همین خاطر افزایش عرضه نیز به معنای کاهش سریع قیمت‌ها نخواهد بود. همچنین، به حالت عادی بازگشت هزینه‌های حمل‌ونقل و جابه‌جایی تجاری ممکن است چندین ماه یا حتی سال‌ها زمان ببرد.