فرارو- مرگ یک زن ۲۸ساله که در آزمایشگاه مقابله با طاعون در روسیه کار می‌کرد، نگرانی‌هایی را درباره علت بیماری او برانگیخته است.
به گزارش فرارو به نقل از ان‌بی‌سی نیوز، به گفته سازمان جهانی بهداشت، این زن روز جمعه درگذشت، اما علت مرگ او هنوز تأیید نشده است.
یک مقام روسی اعلام کرد که این زن بر اثر ذات‌الریه‌ای با منشأ «نامشخص» جان باخته و مرگ او را به کارش در «مؤسسه مقابله با طاعون ایرکوتسک» (واقع در سیبری و خاور دور روسیه) مرتبط ندانست.
هویت این کارمند آزمایشگاه، «داریا شیپیلوا» ی ۲۸ ساله، توسط مادرش و رسانه‌های روسی اعلام شد.
روز سه‌شنبه، «مرکز کنترل و پیشگیری از بیماری‌ها» (CDC) در شبکه اجتماعی «ایکس» (توییتر سابق) اعلام کرد که در حال رصد «گزارش‌هایی مبنی بر یک مورد مشکوک به طاعون ریوی در منطقه ایرکوتسک روسیه است که منجر به مرگ شده»، هرچند جزئیات و شرایط این مورد «هنوز تأیید نشده است.»
این آژانس نوشت: «در حال حاضر، هیچ نشانه‌ای از تهدیدی گسترده‌تر برای ایالات متحده وجود ندارد، اما CDC و شرکای ما در سایر نهادها آمادگی کامل دارند و همچنان وضعیت را به دقت زیر نظر خواهند داشت.»
جزئیات کلیدی این ماجرا، از جمله اینکه آیا این زن اصلاً به طاعون مبتلا بوده یا خیر، و در صورت ابتلا، آیا منشأ آن طبیعی بوده یا مربوط به باکتری‌های مورد مطالعه در آزمایشگاه، هنوز مشخص نیست. دانشمندان همچنین از سرعت پیشرفت بیماری و نوع درمانی که او دریافت کرده، اطلاعی ندارند. به گزارش رسانه‌های روسی، نزدیک به ۲۰۰ نفر که با این زن در تماس بوده‌اند، تحت مراقبت‌های پزشکی پیشگیرانه قرار دارند.
مقامات روسیه روز گذشته اعلام کردند که در آزمایش‌های انجام‌شده روی ۶۰ درصد از افراد شناسایی‌شده در این گروه، هیچ موردی از طاعون تشخیص داده نشده است.
لیزا موریچی، میکروبیولوژیست و ایمونولوژیست دانشکده پزشکی دانشگاه تولین، گفت: «شاید مشخص شود که او بر اثر عاملی غیرمرتبط جان باخته و کار کردنش در آزمایشگاه تحقیقاتی طاعون صرفاً یک تصادف بوده است.»
آشیش جا، هماهنگ‌کننده پیشین کاخ سفید در امور مقابله با کووید، گفت: «اگر برنامه‌های تسلیحاتی—به‌ویژه برنامه‌های سلاح‌های بیولوژیک—در این آزمایشگاه‌ها وجود داشت، این موضوع برای من بسیار نگران‌کننده‌تر بود.»
او افزود: «ما باید هرچه زودتر از این موضوع آگاه شویم.»
تحولات این ماجرا همچنان به سرعت در جریان است. اما در اینجا آنچه را که درباره طاعون ریوی، نحوه انتشار و میزان خطرناک بودن آن می‌دانیم، مرور می‌کنیم.
طاعون چیست؟
طاعون نوعی عفونت است که توسط باکتری «یرسینیا پستیس» (Yersinia pestis) ایجاد می‌شود. این بیماری که در قرن چهاردهم به نام «مرگ سیاه» شناخته می‌شد، پیش از کشف آنتی‌بیوتیک‌ها، موجب چندین همه‌گیری جهانی در طول قرن‌ها شده بود.
به گفته سازمان بهداشت جهانی، این بیماری در سه شکل اصلی بروز می‌کند: طاعون خیارکی (بوبونیک)، طاعون ریوی و طاعون سپتی‌سمیک (خونی). عامل هر سه نوع، باکتری یرسینیا پستیس است، اما آن‌ها در بخش‌های متفاوتی از بدن ایجاد می‌شوند.
موریچی گفت که طاعون خیارکی شایع‌ترین نوع این بیماری است. این نوع طاعون عمدتاً از طریق نیش کک‌های آلوده یا تماس مستقیم با جوندگان آلوده منتقل می‌شود و می‌تواند باعث ایجاد توده‌های دردناک و متورم در غدد لنفاوی گردد. این نوع معمولاً مسری نیست.
با این حال، موریچی خاطرنشان کرد که در صورت‌عدم درمان، عفونت می‌تواند به ریه‌ها سرایت کرده و به طاعون ریوی تبدیل شود؛ نوعی که قابلیت انتقال از فردی به فرد دیگر از طریق قطرات تنفسی را دارد.
طاعون سپتی‌سمیک زمانی رخ می‌دهد که باکتری‌ها در خون تکثیر شده و در سراسر بدن پخش شوند.
طاعون ریوی چگونه منتشر می‌شود؟
طاعون ریوی می‌تواند هنگام سرفه یا عطسه فرد یا حیوان آلوده، از طریق هوا منتقل شود.
دیو واگنر، مدیر «موسسه پاتوژن و میکروبیوم» در دانشگاه آریزونای شمالی، گفت که قطرات تنفسی مسافت زیادی را طی نمی‌کنند و برد آن‌ها شاید بین سه تا شش فوت (حدود یک تا دو متر) باشد. «آن‌ها خیلی سریع روی زمین می‌افتند.»
به گفته سازمان بهداشت جهانی، این نادرترین شکل بیماری است. ویلیام شافر، متخصص بیماری‌های عفونی در مرکز پزشکی دانشگاه وندربیلت، اظهار داشت که افراد دارای تماس نزدیک، بیشترین خطر ابتلا را دارند.
او گفت که طاعون ریوی بیماری‌ای نیست که «از فاصله‌ای دور در یک اتاق سرایت کند، بلکه انتقال آن از طریق تماس‌های چهره‌به‌چهره صورت می‌گیرد.»
موریچی گفت: «احتمال ابتلای اکثر افراد به نوع ریوی این بیماری بسیار کم است.»
برای مثال، کووید با سرعتی بسیار زیاد از طریق هوا منتشر می‌شود و مسافتی بیش از ۶ فوت (حدود ۱.۸ متر) را طی می‌کند.
او گفت: «این بیماری اصلاً قابل مقایسه با همه‌گیری کووید-۱۹ نیست.»
میزان کشندگی آن چقدر است؟
اگرچه طاعون ریوی نادرترین شکل این بیماری است، اما کشنده‌ترین نوع آن نیز محسوب می‌شود.
موریچی گفت: «این همان نوعی است که بسیار هراس‌انگیز است، زیرا می‌تواند به‌سرعت باعث مرگ شود.»
واگنر اظهار داشت که این بیماری با سرعتی شگفت‌انگیز پیشرفت می‌کند. علائم معمولاً ظرف یک تا دو روز پس از مواجهه با عامل بیماری ظاهر می‌شوند و بیماران برای جلوگیری از عوارض مرگبار، باید ظرف ۴۸ ساعت پس از بروز علائم تحت درمان قرار گیرند. علائم بیماری می‌تواند شامل تنگی نفس و سرفه یا وجود خون در خلط باشد.
به گفته موریچی، از آنجا که این بیماری به‌سرعت به دستگاه تنفسی حمله می‌کند، کارشناسان بهداشت عمومی این سویه را محتمل‌ترین گزینه برای استفاده در حملات بیولوژیکی می‌دانند.
او گفت که افراد مبتلا به طاعون ریوی اغلب قرنطینه می‌شوند. کادر درمان معمولاً از تجهیزات حفاظت فردی، مانند ماسک N۹۵ یا حتی لباس‌های محافظ کامل بدن (برای جلوگیری از مواجهه تصادفی)، استفاده می‌کنند.
او افزود: «ما سخت‌گیرانه‌ترین سطوح مهار زیستی را به کار می‌گیریم.»
روش درمان آن چیست؟
آنتی‌بیوتیک‌ها در برابر طاعون، از جمله طاعون ریوی، بسیار مؤثر هستند.
واگنر گفت: «به همین دلیل است که دیگر شاهد شیوع گسترده طاعون نیستیم.»
شافنر اظهار داشت که هیچ مدرکی مبنی بر اینکه باکتری‌های عامل طاعون در حال تکامل به سوی مقاومت در برابر آنتی‌بیوتیک‌ها هستند، وجود ندارد.
او گفت: «ما سال ۲۰۲۶ را به دوران قرون وسطی تبدیل نخواهیم کرد؛ دورانی که در آن «مرگ سیاه» (طاعون) موجب مرگ‌ومیرهای گسترده در سراسر اروپا شد. چنین اتفاقی رخ نخواهد داد. »
واگنر نیز گفت دلیلی نمی‌بیند که تصور کند این مورد مشکوک به طاعون «به سرعت گسترش یابد و همه‌گیر شود.»
او افزود: «طاعونی که امروز با آن مواجه هستیم، همان طاعونی است که برای مدتی طولانی در جریان همه‌گیری‌های بزرگ، بلای جان بشریت بود.»
آیا طاعون در ایالات متحده وجود دارد؟
بر اساس داده‌های مرکز کنترل و پیشگیری از بیماری‌ها (CDC)، سالانه حدود هفت مورد ابتلا به طاعون در ایالات متحده گزارش می‌شود. بیشتر این موارد در مناطق روستایی جنوب غربی کشور، از جمله آریزونا، کالیفرنیا، کلرادو و نیومکزیکو رخ می‌دهند. این‌ها مناطقی هستند که باکتری «یرسینیا پستیس» (Yersinia pestis) به‌طور طبیعی در میان جوندگان وحشی مانند سگ‌های دشتی (prairie dogs) و کک‌های آن‌ها در گردش است.
اکثر مبتلایان به‌سرعت با آنتی‌بیوتیک درمان شده و بهبود می‌یابند. مرگ‌ومیر ناشی از طاعون در ایالات متحده نادر است، اما همچنان رخ می‌دهد.
ژوئیه گذشته، مردی در آریزونا پس از تماس با گربه‌های بیمار، بر اثر ابتلا به طاعون ریوی جان باخت. این مرد ظرف یک هفته با علائمی همچون تنفس سطحی، ضربان قلب بالا، درد قفسه سینه و سرفه خشک به بخش اورژانس مراجعه کرد. با وجود دریافت آنتی‌بیوتیک و اکسیژن، او تنها هشت ساعت پس از بستری شدن در بیمارستان درگذشت. آزمایش‌های بعدی نشان داد که او به طاعون ریوی مبتلا بوده است.
نظرات کاربران