فرارو– شان مک‌کریش، خبرنگار بخش بین‌الملل روزنامه نیویورک تایمز

به نقل از روزنامه نیویورک تایمز، فرارو گزارش می‌دهد که کیتی زکریا، سخنگوی تازه منصوب شده کاخ سفید در دوران دونالد ترامپ، تنها پس از پنج روز پس از آغاز به کارش، از سمت خود برکنار شد؛ واقعه‌ای نادر که در پی یک هفته پرتنش در دولت آمریکا و به خاطر افزایش سؤالات درباره سابقه حقوقی‌اش و ناکامی‌اش در اولین جلسه خبری حادث گردید.

زکریا که به واسطه حمایت برخی چهره‌های نزدیک به ترامپ و به دلیل فعالیت‌های رسانه‌ای محافظه‌کارانه‌اش به این سمت دست پیدا کرده بود، نتوانست در مواجهه با انتقادهای شدید رسانه‌ای از خود دفاع کند. کاخ سفید اعلام کرده که او ممکن است در آینده مسئولیت دیگری بر عهده گیرد، اما هنوز جزئیات خاصی در مورد سمت جدیدش منتشر نشده است.

آغاز جنجالی و پایان زودهنگام

زکریا فعالیت خود را در روز دوشنبه آغاز کرد، اما فرصت جابجایی به واشنگتن را نیز پیدا نکرد و با خیل انتقادها روبرو شد. ترامپ او را در پایان هفته قبلی برای این سمت تعیین کرده بود که این انتخاب به‌دلیل نسبت ناشناخته بودن زکریا، غافلگیرکننده به نظر می‌رسید؛ به‌خصوص که او با شبکه فاکس نیوز به صورت رایگان همکاری می‌کرد و بیشتر کارکنان کاخ سفید شناخت کمی از او داشتند.

نخستین و تنها نشست خبری زکریا در روز سه‌شنبه برگزار گردید. در این نشست، او عمدتاً از پیش‌نویس متنی که آماده کرده بود، قرائت کرد و پس از تنها حدود پنج دقیقه و نیم، به سؤالات پایان داد. این اجرا از همان ابتدا موجب انتقادها شد و سوالات زیادی درباره آمادگی او برای مواجهه با خبرنگاران به وجود آورد.

با این حال، موضوعی که به سرعت به بحران اصلی بدل شد، نحوه معرفی سوابق حقوقی زکریا بود. او خود را در رسانه‌ها به‌عنوان وکیل معرفی کرده بود و ترامپ نیز از او با همین عنوان یاد کرده بود؛ اما مشخص شد که آزمون مربوط به وکالت را با موفقیت نگذرانده است. همین امر مسائل زیادی را درباره صداقت اظهارات قبلی او و تصویری که از صلاحیت‌های حرفه‌ای خود ارائه کرده بود، ایجاد کرد.

سؤالات درباره آزمون وکالت و پاسخ‌های متناقض

یکی از لحظات جنجالی هنگامی رخ داد که خبرنگاری از روزنامه نیویورک تایمز چندین بار از زکریا پرسید در کدام ایالت موفق به گذراندن آزمون وکالت شده است. او در دو نوبت پاسخ داد: «هنگامی که به چین نقل مکان کردم.» سپس زکریا به این روزنامه گفت که سؤال خبرنگار را اشتباه فهمیده است؛ توضیحی که نتوانست ابهامات را رفع کند. ترامپ نیز در این لحظه به نزدیکی‌اش به زکریا و تکرار سؤال خبرنگار ادامه داد.

زکریا در روزهای بعد سعی کرد با حضور در برنامه‌های مختلف رسانه‌ای از خود دفاع کند و تأکید کند که برای مواجهه با خبرنگاران واشنگتن آمادگی لازم را نداشته است. اما این مصاحبه‌ها نیز نتوانستند فشاری که بر او بود، کاهش دهند. او در شب پنج‌شنبه در برنامه شان هنیتی، مجری فاکس نیوز و از دوستان ترامپ حاضر شد.

هنیتی برخلاف انتظار، پرسش‌های انتقادی مطرح کرد و به توضیحات او با تردید بیشتری واکنش نشان داد. صبح روز جمعه نیز در برنامه «فاکس اند فرندز»، لارنس جونز از زکریا پرسید آیا آرزو نمی‌کند قبل از انتصاب، موضوع قبولی‌نشدن در آزمون وکالت را به رئیس‌جمهور اطلاع می‌داد. زکریا پاسخ داد که چنین سؤالی هرگز از او مطرح نشده بود.

تصمیم ترامپ پس از چند روز تحت فشار رسانه‌ها

ترامپ در روز جمعه، در حین عبور از محوطه جنوبی کاخ سفید و قبل از اینکه به ایالت جورجیا برای شرکت در یک گردهمایی انتخاباتی برود، با خبرنگاران صحبت کرد و گفت که به زکریا توصیه کرده تا درباره ادامه کارش تأمل کند. او گفت: «کیتی، آیا واقعاً به این کار احتیاج داری؟ من فکر نمی‌کنم که نیاز داشته باشی.» ترامپ همچنین پیش‌بینی کرد که زکریا ممکن است به‌نوعی دیگر با او همکاری کند؛ مسئولیتی که به عقیده او ممکن است «دلپذیرتر» باشد.

سه منبع آگاه از مذاکرات داخلی دولت، که خواستند ناشناس بمانند، تأیید کردند که زکریا برکنار شده است. به دنبال آن، استیون چونگ، مدیر ارتباطات کاخ سفید اعلام کرد که او به یک سمت جدید منتقل خواهد شد و جزئیات مربوط به این مسئولیت در زمان آینده اعلام خواهد شد.

این تغییر پس از انتشار مکرر گزارش‌های انتقادی به وقوع پیوست؛ وضعیتی که سرانجام دولت ترامپ را بر آن داشت که از انتصاب جدیدش دست بکشد. چونگ پیش‌تر در روز چهارشنبه اظهار کرده بود که کارکنان کاخ سفید از فعالیت زکریا در این زمان کوتاه به شدت رضایت داشته‌اند و او را یکی از بهترین سخنگویان تاریخ این نهاد معرفی کرده بود. این فاصله بین این تمجید و برکناری زودتر از حد، به یکی از جنبه‌های بارز این ماجرا تبدیل گردید.

رکوردی نادر در کاخ سفید

مدت پنج‌روزه زکریا ممکن است به عنوان کوتاه‌ترین دوره فعالیت یک سخنگو در تاریخ این مقام ثبت گردد؛ دورانی که فقط یک جلسه خبری را شامل می‌شد. آنتونی اسکاراموچی، مدیر ارتباطات کاخ سفید در دوران نخستین ریاست‌جمهوری ترامپ، پیش‌تر پس از فقط ده روز از سمت خود عزل شده بود؛ هرچند سمت او با سخنگو متفاوت بود. اسکاراموچی پس از خبر برکناری زکریا در شبکه اجتماعی ایکس نوشت که رکوردها به شکسته‌شدن تمایل دارند، اما از رنج دیگران خوشحال نیست.

برکناری در میانه بحران‌های داخلی دولت

به طور کلی، برکناری زکریا نشان‌دهنده این واقعیت است که حتی حمایت رئیس‌جمهور و داشتن ارتباطات نزدیک در کاخ سفید نمی‌تواند مانع از خاتمه سریع انتصاب‌های جنجالی شود. مجموعه‌ای از سؤالات پیرامون سوابق حرفه‌ای او، عملکرد ضعیف او در اولین نشست خبری و فشار رسانه‌ها به سرعت به بحرانی منجر شد که دولت ترامپ تصمیم به تغییر مسئولیت او گرفت؛ هرچند آینده همکاری زکریا با اداره همچنان مبهم است.