بر اساس گزارش خبرآنلاین و به نقل از ایسنا، اوکراین در پی تأسیس سیستم‌های ارتباطی ماهواره‌ای مستقل، ایمن و قدرتمند است که به طور کامل تحت کنترل خود این کشور باشد. این تلاش، به ویژه با توجه به حوادث اخیر که حدود یک هفته پیش اتفاق افتاده، چندان غیرمنتظره به نظر نمی‌رسد.

طبق اطلاعات منتشرشده از اسپیس، ارتش اوکراین به تازگی اقدام به انعقاد قراردادی با دو شرکت فنلاندی، شامل غول مخابراتی نوکیا و شرکت سازنده ماهواره آیس‌آی (ICEYE)، نموده است تا امکان توسعه یک شبکه ارتباطات ماهواره‌ای مستقل و تحت نفوذ خود را بررسی نمایند.

در جنگ با روسیه، اوکراین به شدت وابسته به ارتباطات و داده‌های ماهواره‌ای است. با این حال، این کشور مالکیتی بر ماهواره‌های به‌کار رفته ندارد و بیشتر به خدمات ارائه شده از سوی مجموعه بزرگ ماهواره‌ای استارلینک که متعلق به شرکت اسپیس‌ایکس است، اتکا دارد. همچنین، اوکراین از استارشلید که نسخه‌ای نظامی با مقاومت بیشتر در برابر اختلالات است، بهره می‌برد.

اهمیت استارشلید برای اوکراین بالاست، چرا که این سیستم به این کشور اجازه می‌دهد پهپادهای سریع را در فاصله‌های طولانی و در مناطق جنگی بکار گیرد. اما در تاریخ ۱۴ اکتبر، سربازان و مقامات اوکراینی از کاهش قابل توجه کیفیت دسترسی به خدمات استارشلید خبر دادند. این مسئله منجر به کاهش سرعت پهپادهای مجهز به دستگاه‌های ارتباطی شد و در بعضی موارد باعث سقوط آنها در حین پرواز گردید.

تعیین‌کننده این محدودیت‌ها نامشخص است. بعضی مقام‌های آمریکایی ادعا کرده‌اند که دستور از ایلان ماسک صادر شده، اما میلیاردر آمریکایی و بنیان‌گذار و مدیرعامل اسپیس‌ایکس، مسئولیت نهایی این امر را به گردن دولت دونالد ترامپ انداخته است.

ماسک در تاریخ ۱۴ اکتبر در شبکه اجتماعی ایکس، که مالک آن است، نوشت: سامانه‌های استارشلید تحت مالکیت و کنترل دولت ایالات متحده قرار دارند. هر محدودیتی در سرعت یا میزان استفاده از این خدمات، به دستور ارتش آمریکا تعیین و در نهایت تحت نظر رئیس‌جمهور ایالات متحده انجام می‌پذیرد.

در هر صورت، اوکراین مسئول این تصمیم نبوده است. استمرار محدودیت‌های استارشلید که به نظر می‌رسد همچنان وجود دارند، بی‌تردید تمایل این کشور را برای تلاش در جهت تصاحب کنترل زیرساخت ارتباطات ماهواره‌ای خود تقویت کرده است.

نوکیا و آیس‌آی در تاریخ اول اکتبر اعلام کردند که قصد دارند با همکاری یکدیگر به کشورهای مختلف در توسعه سامانه‌های ارتباطات ماهواره‌ای مستقل یاری رسانند. همکاری با اوکراین، مرحله بعدی این توافق به شمار می‌آید.

آیس‌آی پیش‌تر نیز از فعالیت‌های دفاعی اوکراین حمایت کرده بود. این شرکت فنلاندی و زیرمجموعه آمریکایی‌اش در کنار هم مجموعه‌ای از ماهواره‌های رصد زمین را در مدار پایین زمین مدیریت می‌کنند. این ماهواره‌ها با به‌کارگیری فناوری رادار دهانه ترکیبی (SAR) سطح زمین را مورد تجزیه و تحلیل قرار می‌دهند. اوکراین برای جمع‌آوری داده‌های نظامی و برنامه‌ریزی عملیات خود به اطلاعات این سامانه ماهواره‌ای اتکا می‌کند.

این همکاری سبب شده تا آیس‌آی یا حداقل یکی از ماهواره‌هایش در معرض خطرات روسیه قرار گیرد. اخیراً یک ماهواره نظارتی روسی به نام «کاسموس ۲۶۱۲» از فاصله‌ای نزدیک به ماهواره ICEYE-X36 که زیرمجموعه آمریکایی آیس‌آی آن را مدیریت می‌کند، عبور کرد.

هدف از این نزدیک شدن بی‌اجازه نامشخص است. این امکان وجود دارد که روسیه در صدد ارزیابی توانایی‌های این ماهواره باشد یا به نوعی در عملکرد آن خلل ایجاد کند. احتمال دیگر این است که روسیه صرفاً خواسته پیامی را ارسال کند و به آیس‌آی و اوکراین نشان دهد که اگر بخواهد، قادر است برای ماهواره‌ها مشکلاتی به وجود آورد.

۵۸۵۸