فرارو– جمال زحالقه، تحلیلگر ارشد مسائل خاورمیانه در روزنامه القدس العربی
به گزارش فرارو به نقل از روزنامه القدس العربی، در آستانه انتخابات اسرائیل، رقابت میان بنیامین نتانیاهو و گادی آیزنکوت احتمالاً به بن‌بست سیاسی موجود پایان نخواهد داد. نظرسنجی‌ها از افزایش محبوبیت آیزنکوت حکایت دارند، اما هیچ‌یک از دو اردوگاه ظاهراً اکثریت مطمئنی برای تشکیل دولت ندارند. در عین حال، اختلاف اصلی دو طرف نه بر سر اهداف جنگ، بلکه بیشتر درباره مدیریت جنگ و بهره‌برداری سیاسی از آن است؛ وضعیتی که ادامه درگیری‌ها را حتی پس از انتخابات محتمل می‌کند.
رقابت برای تبدیل شدن به بزرگ‌ترین حزب
چند روز مانده به انتخابات اسرائیل، رقابت میان اردوگاه نتانیاهو و اردوگاه تغییر به رهبری گادی آیزنکوت شدت گرفته است. با کاهش شمار رأی‌دهندگان مردد، دو حزب بزرگ، لیکود به ریاست نتانیاهو و حزب «یاشار» به ریاست آیزنکوت، تلاش می کنند بخشی از آرای متحدان خود را جذب کنند و به بزرگ‌ترین حزب پس از انتخابات تبدیل شوند.
این جایگاه می‌تواند در دریافت مأموریت تشکیل دولت از رئیس‌جمهور اسرائیل تأثیرگذار باشد. با این حال، تلاش دو حزب برای جذب آرای احزاب هم‌پیمان، واکنش تند سایر جریان‌ها را برانگیخته و آن‌ها را به مقابله با احتمال از دست دادن رأی‌دهندگان در روزهای پایانی واداشته است.
بر اساس تحلیل منتشرشده، اردوگاه نتانیاهو در نظرسنجی‌ها به حدود ۵۲ کرسی رسیده است؛ رقمی که از ۶۸ کرسی فعلی آن کمتر است و برای تشکیل دولت اکثریت کافی نیست. در سوی مقابل، اردوگاه تغییر نیز ظاهراً از حمایت لازم برای دستیابی به اکثریت پارلمانی برخوردار نیست.
چرا جنگ نتوانست معادلات سیاسی را دگرگون کند؟
تأثیر بحران مربوط به اصلاحات قضایی در اسرائیل بر آرایش سیاسی، از پیامدهای حمله هفتم اکتبر و جنگ‌های پس از آن بیشتر بوده است. در جریان اعتراض‌ها علیه تغییرات قضایی، قدرت حزب لیکود به میزان قابل‌توجهی کاهش یافت. پس از حمله هفتم اکتبر نیز حمایت از این حزب افت بیشتری را تجربه کرد، اما با گذشت زمان، گرایش جامعه اسرائیل به راست و تداوم وضعیت جنگی به بازگشت قدرت اردوگاه نتانیاهو کمک کرد.
اختلاف بر سر دستگاه قضایی با هویت دولت و جایگاه طبقه متوسط اسرائیل پیوند خورده است؛ در حالی که مسائل امنیتی و جنگ، با وجود اختلافات سیاسی، تا حد زیادی مورد توافق دو اردوگاه قرار دارند. او به مواضع یائیر لاپید، از روسای مخالفان اشاره می‌کند که اهداف امنیتی اعلام‌شده‌اش تفاوت اساسی با مواضع نتانیاهو ندارد. بر این اساس، اختلاف اصلی دو اردوگاه بیشتر بر سر مدیریت جنگ و استفاده سیاسی از آن است نه اصل اهداف نظامی.
آیزنکوت؛ رقیبی با تصویر متفاوت
گادی آیزنکوت تلاش کرده است مبارزات انتخاباتی خود را بر ویژگی‌های شخصی و سابقه نظامی‌اش متمرکز کند. نخست، او از تبار یهودیان شرقی و دارای ریشه مراکشی است. کارزار انتخاباتی‌اش تلاش می کند رأی‌دهندگان شرقی را که بخش بزرگی از آن‌ها به‌طور سنتی از نتانیاهو حمایت می‌کنند، به سوی خود جلب کند.
دوم، آیزنکوت ژنرال پیشین و رئیس سابق ستاد ارتش اسرائیل است و در تدوین راهبردهای امنیتی طی دهه گذشته نقش داشته است. کارزار او می‌خواهد نشان دهد که از نظر امنیتی نیز می‌تواند رقیبی جدی برای نتانیاهو باشد.
سوم، تجربه شخصی او از جنگ غزه اهمیت نمادین پیدا کرده است: پسرش و دو نفر از برادرزاده‌هایش در جنگ کشته شده‌اند. حامیان او این تجربه را در تقابل با نتانیاهو قرار می‌دهند و بر تفاوت میان هزینه‌های شخصی جنگ برای خانواده‌ها و وضعیت خانواده نخست‌وزیر تأکید می‌کنند.
چهارم، آیزنکوت در تبلیغات خود چهره‌ای درستکار معرفی می‌شود؛ تصویری که در برابر اتهامات فساد و انتقادها از سبک زندگی پرهزینه نتانیاهو قرار می‌گیرد.
طبق نظرسنجی‌ها، آیزنکوت در پاسخ به این پرسش که چه کسی نخست‌وزیر بهتری خواهد بود، به‌طور میانگین ۴۷ درصد حمایت دارد در برابر ۳۷ درصد برای نتانیاهو. با این حال، محبوبیت شخصی الزاماً به پیروزی انتخاباتی تبدیل نمی‌شود. کارزار آرام و محتاطانه آیزنکوت ممکن است به انباشت تدریجی حمایت کمک کند، اما لزوماً برای ایجاد چرخشی ناگهانی در روزهای پایانی کافی نیست.
نتانیاهو و تمرکز بر امنیت
نتانیاهو شخصاً کارزار انتخاباتی خود را هدایت می‌کند و بخش عمده پیام‌های تبلیغاتی‌اش بر امنیت و ادامه جنگ متمرکز است. او تلاش می کند خود را فرد باتجربه‌ای معرفی کند که برای مواجهه با درگیری‌های احتمالی آینده مناسب‌تر از رقیبی با سابقه سیاسی محدودتر است. با این حال، دو عامل می‌تواند موقعیت او را تضعیف کند. نخست، مشارکت پایین‌تر احتمالی در میان رأی‌دهندگان لیکود و متحدانش است. دوم، احتمال آن است که برخی احزاب راست‌گرا نتوانند از حد نصاب ورود به کنست عبور کنند و آرای آن‌ها در عمل به کرسی تبدیل نشود.
حمایت دونالد ترامپ از نتانیاهو تأثیر محسوسی بر نظرسنجی‌ها نداشته است. شناخت عمومی از تغییرپذیری مواضع ترامپ و کاهش محبوبیت او در مقایسه با دوره آغاز جنگ مشترک علیه ایران، از دلایل احتمالی این وضعیت عنوان می‌شود. بخش مهمی از جامعه اسرائیل معتقد است ترامپ جنگ با ایران و لبنان را زودتر از موعد پایان داده است. از این رو، حمایت او ممکن است نتواند برای نتانیاهو مزیت انتخاباتی تعیین‌کننده‌ای ایجاد کند.
ترامپ در گذشته با اقداماتی مانند به‌رسمیت شناختن حاکمیت اسرائیل بر بلندی‌های جولان، شناسایی اورشلیم به‌عنوان پایتخت اسرائیل و انتقال سفارت آمریکا، حمایت سیاسی مهمی از نتانیاهو کرده بود. با این حال، حمایت‌های خارجی همیشه تضمین‌کننده پیروزی انتخاباتی نیستند.
نتیجه انتخابات اسرائیل فقط بر سیاست داخلی خود اسرائیل اثر نمی‌گذارد و می‌تواند پیامدهایی برای فلسطین و کل منطقه داشته باشد. پیروزی مخالفان نتانیاهو ممکن است دست دولت جدید را در مذاکرات و اعمال خواسته‌های اسرائیل در غزه، کرانه باختری، لبنان و در قبال ایران بازتر سازد. در مقابل، تداوم دولت نتانیاهو نیز خطر پیشبرد طرح‌های الحاق سرزمین‌های فلسطینی و جابه‌جایی اجباری جمعیت را افزایش می‌دهد.
نظرات کاربران