همشهری آنلاین- راحله عبدالحسینی: متخصصان حوزه میراث فرهنگی اعلام می‌کنند که ادامه غفلت از وضعیت این خانه و تشدید آسیب‌ها ناشی از بارش‌ها می‌تواند موجب تهدید بقای آن شود؛ در حالی که علیرغم پیگیری‌های مکرر، همچنان هیچ اقدام مؤثری از سوی شرکت بازآفرینی شهری ایران، که مالک این بناست، صورت نگرفته است.
ماجرای افتضاح خانه گازر چگونه پدید آمد؟
تاریخچه خانه تاریخی گازر در محله دلدل شهر شوشتر، بر پایه کتیبه‌ای که در این ساختمان یافته شده، به سال ۱۲۷۷ هجری قمری (حدود ۱۷۱ سال پیش) و دوران قاجار برمی‌گردد. در آغاز ساخت، این خانه متعلق به فردی ناشناس بوده است، اما پس از آن، شخصی به نام «گازر» مالکیت آن را به دست آورد و نامگذاری ساختمان به این دلیل صورت گرفته است. این اثر ملی که با دو طبقه و طراحی‌های زیبا به سبک سنتی بنا شده، در سال ۱۳۸۷ به ثبت ملی رسید.
خانه گازر، خانه امین‌زاده و حمام جلودار از جمله بناهای ارزشمندی هستند که در اوایل دهه ۱۳۸۰ توسط شرکت بازآفرینی شهری ایران، وابسته به وزارت راه و شهرسازی، خریداری شدند تا به عنوان نمادهای شهرسازی به نگهداری از آن‌ها پرداخته شود؛ اما متاسفانه کم‌ترین توجه و رسیدگی به این بناهای تاریخی داشته شده است. خانه تاریخی گازر حالا با گچ‌بری‌های سنتی خود، بدون کاربری و بهره‌برداری خاصی به حال خود رها شده است.
اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی شوشتر به سبب ثبت ملی این بنا، سرمایه‌هایی را برای مرمت و حفظ آن اختصاص داده، اما به دلیل ناتمام ماندن پروژه مرمت، ایوانی که مرمت شد نیز نتوانست در برابر فرسودگی تاب بیاورد و فرو ریخت. نشانه‌های تخریب به وضوح بر دیوارهای خانه تاریخی گازر نمایان است.
سهل‌انگاری شرکت بازآفرینی در ترمیم خانه گازر
مدیر اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی شوشتر در گفتگویی با همشهری تاکید می‌کند که علیرغم پیگیری‌های به عمل آمده برای تعمیر خانه تاریخی گازر، هیچ اقدام موثری از سوی شرکت بازآفرینی شهری ایران در این زمینه صورت نگرفته است.
امیر فرهادپور می‌افزاید: «در آخرین پیگیری‌ها قرار بود اعتباری برای مرمت ارائه شود، اما هیچ نتیجه‌ای در بر نداشت. به علاوه، مسئولیت مرمت این خانه که تحت مالکیت وزارت راه و شهرسازی است بر عهده متولی آن قرار دارد.»
هشدار در مورد نابودی خانه گازر
یک کارشناس در حوزه حفاظت و مرمت بناهای تاریخی و عضو شورای فنی میراث فرهنگی خوزستان به همشهری می‌گوید: «پس از تملک خانه گازر توسط شرکت بازآفرینی شهری ایران، این خانه به حال خود رها شد و در مدت ۲۵ سال، حداقل اقداماتی برای حفاظت از آن انجام نشده است. این عدم توجه موجب تخریب تدریجی بخش‌هایی از این بنا شده و آن را در معرض نابودی قرار داده است.»
علیرضا چهارمحالی در خصوص خطر نابودی خانه تاریخی گازر در صورت عدم مرمت هشدار داده و تاکید می‌کند: «تخریب قسمت‌هایی از بنا خطرات جدی‌تری را برای آن به همراه داشته است.»
این روزها، فعالان میراث فرهنگی نسبت به خطرات جدی مواجه شدن خانه گازر با آسیب‌های ناشی از پدیده ال‌نینو و بارش‌های سیلابی در فصل پاییز ابراز نگرانی بیشتری می‌کنند.
علیرضا چهارمحالی ادامه می‌دهد: «بارش‌های سیلابی امسال می‌تواند به گونه‌ای باشد که اثرات خانه گازر را به شکل کامل نابود کند؛ مگر اینکه از همین امروز برای آن چاره‌ای اندیشیده شود.»
چهارمحالی یکی دیگر از چالش‌های جدی خانه گازر را شکستگی لوله‌های آب شهری و ورود آب به داخل بنا معرفی می‌کند و بیان می‌کند: «آب به شوادان (فضای زیرزمینی و دست‌کند) این خانه نفوذ کرده و آن را پر از آب کرده است؛ وضعیتی که نگرانی را در مورد پایداری بنا بیشتر می‌کند.»
فیلم را تماشا کنید:
نظرات کاربران