به نظر می‌رسد صبر بخش زیادی از طرفداران فوتبال در ایران نسبت به عملکرد امیر قلعه‌نویی به پایان خط رسیده است.

نتایج تیم ملی در جام جهانی ۲۰۲۶، انتقاداتی که بعد از این رقابت‌ها متوجه کادر فنی گشت و همچنین نمایش ضعیف ملی‌پوشان در دیدارهای دوستانه اخیر، بار دیگر موضوع ادامه همکاری با سرمربی کنونی تیم ملی را به یکی از مسائل مهم فوتبال ایران تبدیل کرده است.

تیم ملی ایران در جام جهانی ۲۰۲۶ با وجود قرار داشتن در گروهی که شانس صعود از آن وجود داشت، نتوانست به دور یک‌سی‌ودوم نهایی وارد شود. سه تساوی مقابل نیوزیلند، بلژیک و مصر، نتایج حاصل از حضور شاگردان قلعه‌نویی در این مسابقات بود؛ نتایجی که البته شکست در کارنامه تیم ملی ثبت نکرد، اما در نهایت برای عبور از مرحله گروهی کافی نبود. ایران در جدول نهایی جام جهانی در رتبه سی‌وسوم قرار گرفت و از دستیابی به جمع ۳۲ تیم برتر محروم ماند.

اما اگر فکر می‌شد که حضور در جام جهانی بتواند به تیم ملی انگیزه و اعتمادبه‌نفس لازم را بدهد، نتایج دیدارهای دوستانه اخیر اعلام کرد که مشکلات جدی در ساختار این تیم هنوز پابرجا است.

دو شکست در دو بازی دوستانه؛ زنگ خطر برای قلعه‌نویی

تیم ملی ایران در دو مسابقه اخیر خود در فیفادی سپتامبر ۲۰۲۶ برابر ازبکستان و روسیه به میدان رفت و حاصل این دو دیدار چیزی جز دو شکست نبود:

  • ۲ مهر ۱۴۰۵: ازبکستان ۳ - ایران ۱
  • ۷ مهر ۱۴۰۵: روسیه ۲ - ایران صفر

این دو شکست پیاپی در برابر رقبایی که از نظر سطح فوتبال و شرایط فنی می‌توانند مبنای خوبی برای ارزیابی تیم ملی باشند، نگرانی‌ها درباره آینده تیم قلعه‌نویی را افزایش داده است. موضوع تنها شکست نیست؛ آنچه بیشتر از نتایج این مسابقات مشهود بود، عدم وجود نشانه‌های امیدوارکننده‌ای از تغییر در شیوه بازی و ترکیب تیم ملی بود.

تیم ملی همچنان با گروهی از بازیکنان آشنا و تکراری وارد میدان می‌شود و در عین حال میانگین سنی بالا و فرصت محدود برای ورود چهره‌های جوان، به یکی از دغدغه‌های اصلی طرفداران فوتبال تبدیل شده است. هواداران امیدوار بودند پس از جام جهانی، روند نوسازی تیم ملی آغاز شود، اما آنچه در زمین رقم خورد، با این انتظار فاصله قابل توجهی داشت.

هواداران خواهان تغییر هستند؛ قلعه‌نویی برود؟

بررسی واکنش‌های هواداران فوتبال در تماس با برنامه‌های تلویزیونی، نظرات رسانه‌های ورزشی و همچنین در فضای مجازی حکایت از افزایش درخواست‌ها برای تغییر در کادر فنی تیم ملی دارد.

در شبکه‌های اجتماعی و محافل فوتبالی، این سؤال به‌طور مکرر مطرح می‌شود که با کدام دلیل باید همکاری با امیر قلعه‌نویی تداوم یابد؟ بسیاری از هواداران بر این باورند که تیم ملی در این دوره نه تنها پیشرفت قابل توجهی نداشته، بلکه فرصت مناسبی برای ساخت نسل جدید بازیکنان ملی را نیز از دست داده است.

در چنین شرایطی، تعویق جام ملت‌های آسیا نیز به موضوعی سرنوشت‌ساز تبدیل شده است. مسابقاتی که قرار بود از ۱۷ دی ۱۴۰۵ تا ۱۶ بهمن ۱۴۰۵ در عربستان برگزار شود، اکنون طبق اعلام کنفدراسیون فوتبال آسیا به زمان جدید ۲ دی ۱۴۰۶ تا ۱ بهمن ۱۴۰۶ منتقل شده است؛ تصمیمی که هنوز نیازمند تأیید نهایی است.

بنابراین، فوتبال ایران زمان بیشتری برای آماده‌سازی تا حضور در مهم‌ترین تورنمنت قاره‌ای خواهد داشت. فرصتی که بسیاری از طرفداران معتقدند نباید صرفاً به ادامه روند کنونی منتهی شود.

اکنون این سؤال بیش از پیش مطرح است: آیا بهتر نیست فدراسیون فوتبال به‌جای ادامه همکاری با کادری که در دو تورنمنت مهم اخیر قادر به برآورده کردن انتظارات نبود، از همین امروز به فکر ساختن تیمی تازه و جوان‌تر باشد؟

هیئت رئیسه فدراسیون؛ این فرصت را از دست ندهید

مخاطب اصلی این درخواست در شرایط کنونی، هیئت رئیسه فدراسیون فوتبال است. اعضای این هیئت باید به این مسئله توجه داشته باشند که فرصت فراهم‌شده تا جام ملت‌های آسیا ۲۰۲۸ می‌تواند بهترین زمان برای بازسازی تیم ملی باشد.

اگر قرار است فوتبال ایران در جام ملت‌های آینده دنبال عنوان قهرمانی باشد، باید از همین حالا به فکر ساختن تیمی متفاوت با ترکیبی از بازیکنان باتجربه و استعدادهای جوان باشیم. نمی‌توان تنها با تکیه بر همان نفرات و نگرش‌های گذشته، به نتیجه‌ای متفاوت از گذشته دست یافت.

نگاهی به شرایط استقلال نیز می‌تواند برای تصمیم‌گیرندگان فوتبال ایران قابل تأمل باشد. استقلال در حال حاضر با اتکا به چند بازیکن جوان و کم‌سن‌وسال خود، در رقابت‌های بین‌المللی عملکرد قابل توجهی از خود به نمایش گذاشته و نشان داده است که استفاده از نیروی جوانی لزوماً به معنای کاهش کیفیت و تجربه نیست.

این تیم نشان داده که اگر به بازیکنان مستعد فرصت داده شود و آنها در یک چارچوب فنی مشخص قرار بگیرند، می‌توانند در صحنه‌های رقابتی مهم تأثیرگذار واقع شوند. پس چرا نباید چنین نگرشی نیز در تیم ملی وجود داشته باشد؟

در این راستا بخوانید: سهراب در جست‌وجوی معجزه برانکو/ استقلال با پنجره بسته به فینال آسیا می‌رسد؟

فوتبال ایران به بازیکنان تازه‌نفس نیاز دارد؛ افرادی که شوق حضور در تیم ملی را داشته و بتوانند برای سال‌های آینده به عنوان ستون‌های اصلی این تیم شناخته شوند. ادامه استفاده از چهره‌های تکراری و چشم‌پوشی از استعدادهای جوان، نه برنامه‌ای برای آینده است و نه تضمینی برای موفقیت در جام ملت‌ها.

ژاپن و ازبکستان هم به فکر تغییر افتاده‌اند

نکته جالب این است که تعویق جام ملت‌های آسیا تنها بر معادلات فوتبال ایران تأثیر نگذاشته و تیم‌های دیگر قاره نیز با شرایط جدیدی روبه‌رو شده‌اند.

در ژاپن، موضوع زمان‌بندی تغییرات کادر فنی و جانشینی هاجیمه موریاسو با گو اویوا مطرح شده و در ازبکستان نیز گزارش‌هایی از احتمال پایان همکاری فابیو کاناوارو با تیم ملی این کشور به گوش رسیده است. این مسائل نشان می‌دهد که تغییر زمان برگزاری جام ملت‌ها می‌تواند برنامه‌ریزی فنی و مدیریتی تیم‌های ملی آسیا را نیز تحت تأثیر قرار دهد.

البته شرایط هر تیم متفاوت است، اما یک اصل در فوتبال حرفه‌ای وجود دارد؛ هیچ تیمی نباید تنها به دلیل نام سرمربی یا سابقه همکاری با او، فرصت اصلاح برنامه‌هایش را از دست بدهد. بعضاً تغییر در زمان مناسب می‌تواند مقدمه‌ای برای موفقیت در یک تورنمنت بزرگ باشد.

قلعه‌نویی چه چیزی به تیم ملی اضافه کرد؟

امیر قلعه‌نویی با آرزوهای بزرگ هدایت تیم ملی را پذیرفت و انتظار می‌رفت با تجربیات متعدد خود در فوتبال ایران، تیمی سرسخت و مدعی برای حضور در جام ملت‌های آسیا و جام جهانی بسازد. اما امروز و پس از سپری شدن چند سال از آغاز این همکاری، کارنامه او با پرسش‌های جدی مواجه است.

تیم ملی در جام جهانی ۲۰۲۶ حتی نتوانست از مرحله گروهی عبور کند؛ آن هم در نخستین دوره ۴۸ تیمی این رقابت‌ها که برای نخستین بار ۳۲ تیم به مرحله حذفی صعود می‌کردند. ایران با سه تساوی و بدون پیروزی در رتبه سی‌وسوم قرار گرفت و فرصتی تاریخی برای صعود به مرحله حذفی جام جهانی را از دست داد.

حال، دو شکست مقابل ازبکستان و روسیه نیز امیدهای به آینده این تیم را کمرنگ‌تر کرده است. نه نشانی از یک تغییر جدی مشاهده می‌شود، نه ترکیب تیم ملی دال بر تغییر نسل است و نه نتایج اخیر امیدی برای آینده به طرفداران می‌دهد.

در این باره بخوانید: انتخاب آشکار قلعه‌نویی بین استعفای محترمانه و اخراج تحقیرآمیز!

واقعیت این است که قلعه‌نویی تا به امروز نتوانسته ارزشی برابر با انتظارات به تیم ملی بیفزاید. تیمی که قرار بود با حضور او قدم به مرحله جدیدی از پیشرفت بگذارد، نه‌تنها در جام جهانی از رسیدن به جمع ۳۲ تیم برتر بازماند، بلکه پس از آن نیز با شکست‌های دوستانه مواجه شد.

اکنون که جام ملت‌های آسیا به اواخر سال ۲۰۲۷ و ابتدای سال ۲۰۲۸ منتقل شده، فدراسیون فوتبال با تصمیم مهمی روبه‌روست؛ ادامه مسیری که تاکنون خروجی رضایت‌بخشی نداشته یا استفاده از این فرصت برای انجام تغییرات اساسی در تیم ملی.

شاید بهترین زمان برای خداحافظی با امیر قلعه‌نویی و واگذاری هدایت تیم ملی به یک سرمربی با برنامه‌ای روشن برای جوان‌گرایی و ساخت نسل جدید، همین امروز باشد. هیئت رئیسه فدراسیون فوتبال باید بداند که فرصت بازسازی تیم ملی همواره در اختیار فوتبال ایران نخواهد بود و از دست دادن این فرصت می‌تواند حسرت دیگری را در جام ملت‌های آسیا به همراه داشته باشد.

بیشتر بخوانید: تفاوت حضور علی دایی و امیر قلعه‌نویی در مراسم تشییع پیکر حمید علیدوستی!