قیمت تتر در بازار ایران این روزها در محدوده‌ی ۲۶۷ تا ۲۷۰ هزار تومان جابه‌جا می‌شود. تا ظهر شنبه ۱۶ آبان ۱۴۰۵ هر تتر حدود ۲۶۷ هزار و ۶۰۰ تومان معامله شد و بالاترین قیمت ۲۴ ساعت گذشته به ۲۷۰ هزار و ۸۷۵ تومان رسیده بود. این عدد را وقتی کنار قیمت اواخر شهریور بگذاریم، معنای واقعی‌اش روشن‌تر می‌شود: در ۹ شهریور تتر حدود ۲۰۷ هزار و ۶۰۰ تومان بود. یعنی در کمتر از ۷۰ روز، هر تتر نزدیک به ۶۰ هزار تومان گران‌تر شده و کسی که در شهریور تتر خریده بود، فقط با نگه داشتن آن حدود ۲۹ درصد ارزش تومانی دارایی‌اش را بالا برده است. همین جهش است که باعث شده سوال «تتر الان کجا ایستاده» این روزها پرتکرارترین سوال بازار رمزارز ایران باشد.
تتر در یک نگاه: از شهریور تا آبان
تتر یک استیبل‌کوین است و قیمت دلاری‌اش تقریبا همیشه نزدیک یک دلار می‌ماند. پس وقتی از گران شدن تتر در ایران حرف می‌زنیم، در واقع داریم از گران شدن دلار در بازار ایران حرف می‌زنیم که از دریچه‌ی بازار رمزارز دیده می‌شود. مسیر دو ماه و نیم اخیر هم همین را نشان می‌دهد. در شهریور، هم دلار آزاد و هم تتر در محدوده‌ی ۲۰۶ تا ۲۰۸ هزار تومان بودند. مهر ماه پرنوسانی برای بازار ارز بود و تتر پله‌پله بالا آمد. در هفته‌ی دوم آبان، دلار آزاد طبق گزارش‌های بازار در ظهر چهارشنبه ۱۳ آبان حدود ۲۶۸ هزار و ۵۰۰ تومان معامله شد و تتر هم تقریبا شانه‌به‌شانه‌ی آن در همان محدوده ایستاد. نکته‌ی مهم این است که در این مسیر، تتر نه از دلار جلو افتاد و نه خیلی عقب ماند؛ رفتاری که نشان می‌دهد بازار تتر در ایران بیش از هر چیز تابع انتظارات ارزی است، نه هیجان بازار جهانی رمزارز.
برای کسی که می‌خواهد تصویر دقیق‌تری داشته باشد، نگاه کردن به قیمت لحظه ای تتر کنار نمودار چند هفته‌ی اخیر بهتر از تکیه کردن به یک عدد است. عدد لحظه‌ای فقط می‌گوید الان کجا هستیم؛ نمودار نشان می‌دهد با چه سرعتی به اینجا رسیده‌ایم و کجاها بازار مکث کرده است. هر جا قیمت چند روز در یک محدوده درجا زده، معمولا همان جایی است که فروشنده‌ها فعال شده‌اند و خریدارها منتظر مانده‌اند. اگر قیمت در هفته‌های آینده عقب‌نشینی کند، معامله‌گرها همین محدوده‌های مکث قبلی را به‌عنوان نقطه‌های حمایتی زیر نظر می‌گیرند و رقم‌های رند مثل ۲۵۰ هزار تومان هم در این میان اهمیت روانی پیدا می‌کنند.
دامنه‌ی نوسان روزانه؛ چرا ۳ هزار تومان مهم است
در ۲۴ ساعت منتهی به ظهر ۱۶ آبان، کمترین قیمت تتر ۲۶۷ هزار و ۵۵۷ تومان و بیشترین قیمت ۲۷۰ هزار و ۸۷۵ تومان بود. یعنی دامنه‌ی نوسان یک روزه کمی بیشتر از ۳ هزار تومان، یا حدود ۱٫۲ درصد. شاید این عدد برای کسی که تتر را برای نگهداری بلندمدت می‌خرد اهمیتی نداشته باشد، اما برای کسی که مبلغ بزرگی جابه‌جا می‌کند یا قصد خرید و فروش کوتاه‌مدت دارد، همین فاصله تعیین‌کننده است. خرید ۵۰ میلیون تومان تتر در سقف روزانه به‌جای کف روزانه، یعنی حدود ۶۰۰ هزار تومان تفاوت در مقدار تتری که به حساب می‌نشیند. این تفاوت از کارمزد معامله هم بزرگ‌تر است و به همین دلیل خریدارهای باتجربه کمتر سفارش بازار در ساعت‌های پرنوسان ثبت می‌کنند و بیشتر سراغ سفارش محدود می‌روند.
دامنه‌ی نوسان روزانه‌ی تتر معمولا در ساعت‌هایی بیشتر می‌شود که خبر تازه‌ای درباره‌ی بازار ارز منتشر شده یا حجم معاملات کم است. در ساعت‌های شلوغ روز، سفارش‌های خرید و فروش زیادی در دفتر سفارش‌ها وجود دارد و قیمت آرام‌تر حرکت می‌کند. اما نیمه‌شب یا روزهای تعطیل، یک سفارش بزرگ می‌تواند قیمت را چند هزار تومان جابه‌جا کند. کسی که این الگو را بشناسد، معمولا زمان خریدش را با ساعت‌های پرحجم تنظیم می‌کند و از خرید عجولانه در ساعت‌های خلوت پرهیز می‌کند.
فاصله‌ی تتر و دلار آزاد چه می‌گوید
یکی از شاخص‌هایی که معامله‌گرهای تتر هر روز نگاه می‌کنند، فاصله‌ی قیمت تتر با دلار آزاد است. این فاصله در روزهای عادی معمولا کمتر از یک درصد است و گاهی تتر کمی ارزان‌تر و گاهی کمی گران‌تر از دلار معامله می‌شود. در هفته‌ی دوم آبان، دلار آزاد حدود ۲۶۸ هزار و ۵۰۰ تومان و تتر حدود ۲۶۷ تا ۲۶۸ هزار تومان بود؛ یعنی تتر کمی پایین‌تر از دلار ایستاده بود. این وضعیت معمولا نشان می‌دهد عجله‌ای برای خرید تتر بیش از دلار نقدی وجود ندارد و بازار در حالت تعادل نسبی است. اما وقتی تتر چند درصد بالاتر از دلار معامله می‌شود، معمولا یعنی تقاضای فوری برای انتقال دارایی یا خروج سرمایه بالا رفته و خریداران حاضرند برای سرعت و راحتی بیشتر هزینه بدهند.
دلیل این که تتر و دلار هیچ‌وقت دقیقا هم‌قیمت نیستند ساده است. دلار نقدی را باید حضوری خرید و نگه داشت و جابه‌جا کردنش هزینه و ریسک خودش را دارد. تتر را می‌شود در چند دقیقه خرید، به کیف پول منتقل کرد یا دوباره فروخت. همین تفاوت در سرعت و دسترسی، گاهی برای تتر حق‌بیمه می‌سازد و گاهی تخفیف. برای همین، اگر کسی فقط می‌خواهد بداند قیمت تتر نسبت به دلار گران است یا ارزان، بهتر است یک هفته این فاصله را دنبال کند و بعد قضاوت کند. یک روز تنها برای این قضاوت کافی نیست.
چه چیزهایی قیمت تتر را در هفته‌های آینده جابه‌جا می‌کند
قیمت تتر در ایران از سه جهت تحت تاثیر قرار می‌گیرد. جهت اول همان انتظارات ارزی است؛ هر خبری که درباره‌ی مذاکرات، تحریم‌ها، تصمیم‌های بانک مرکزی یا نرخ ارز در بازارهای رسمی منتشر شود، اول روی دلار آزاد و بلافاصله روی تتر اثر می‌گذارد. در هفته‌ی دوم آبان، نتیجه‌ی انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا هم یکی از همین خبرها بود که روی بازار ارز اثر گذاشت و در روز ۱۳ آبان دلار را عقب برد. چنین واکنش‌هایی معمولا کوتاه‌مدت هستند، اما همین نوسان‌های کوتاه برای کسی که در زمان اشتباه خرید کرده باشد هزینه دارد.
جهت دوم، وضعیت بازار جهانی رمزارز است. وقتی بیت کوین و آلت‌کوین‌ها افت می‌کنند، بخشی از معامله‌گرهای ایرانی دارایی‌شان را به تتر تبدیل می‌کنند تا از نوسان دور بمانند. این تقاضا قیمت تتر را بالا نگه می‌دارد. در روزهای اخیر، بیت کوین زیر ۷۵ هزار دلار هم رفت و بازار رمزارز فضای محتاطی داشت؛ وضعیتی که معمولا تقاضا برای پناه گرفتن در تتر را بیشتر می‌کند. جهت سوم، عرضه و تقاضای داخلی بازار است: زمان واریز حقوق‌ها، نزدیک شدن به پایان ماه، تعطیلی‌ها و حتی محدودیت‌های بانکی در جابه‌جایی تومان. این عامل‌ها اثر کوتاه‌مدت دارند ولی در نوسان روزانه کاملا دیده می‌شوند.
تتر برای چه کسانی ابزار است و برای چه کسانی دارایی
در بازار ایران، تتر دو نقش متفاوت دارد و نباید این دو را با هم قاطی کرد. برای گروهی، تتر ابزار معامله است؛ پلی که از تومان به بیت کوین یا آلت‌کوین‌ها می‌رسد و بعد دوباره به تومان برمی‌گردد. این گروه بیشتر به کارمزد، سرعت و عمق بازار اهمیت می‌دهند و قیمت چند هزار تومان بالا و پایین برایشان تعیین‌کننده نیست، چون تتر را چند ساعت یا چند روز بیشتر نگه نمی‌دارند. برای گروه دوم، تتر خودش دارایی است؛ راهی برای نگه داشتن پس‌انداز به دلار بدون این که لازم باشد اسکناس خرید و در خانه نگه داشت. این گروه بیشتر به قیمت ورود، امنیت نگهداری و راحتی تبدیل دوباره به تومان فکر می‌کنند.
اگر جزو گروه دوم هستید، تصمیم خرید تتر شبیه تصمیم خرید دلار است و باید با همان منطق گرفته شود. خرید پله‌ای، یعنی تقسیم مبلغ به چند بخش و خرید در چند روز یا چند هفته، کمک می‌کند میانگین قیمت ورود به نوسان‌های کوتاه‌مدت حساس نباشد. کسی که در اوج یک روز پرهیجان تمام پولش را تتر می‌کند، ممکن است چند روز بعد ببیند همان تتر چند درصد ارزان‌تر شده است. ثبت سفارش در بخش خرید و فروش تتر و استفاده از سفارش محدود، به‌جای خرید با هر قیمتی که بازار می‌دهد، ساده‌ترین راه برای کنترل همین ریسک است.
رابطه‌ی تتر با بقیه‌ی بازار رمزارز
تتر در ایران فقط با دلار مقایسه نمی‌شود. بیشتر کاربران صرافی‌های داخلی، قیمت بقیه‌ی ارزها را هم با تتر می‌سنجند. وقتی قیمت بیت کوین در بازار جهانی ثابت می‌ماند اما تتر در ایران گران می‌شود، قیمت تومانی بیت کوین هم بالا می‌رود. همین الان این رابطه به‌خوبی دیده می‌شود: بیت کوین در ظهر ۱۶ آبان حدود ۷۵ هزار و ۹۰۰ دلار بود و قیمت تومانی آن حدود ۲۰ میلیارد و ۴۴۰ میلیون تومان. اگر تتر ۱۰ درصد گران‌تر شود و بیت کوین در بازار جهانی تکان نخورد، قیمت تومانی بیت کوین هم تقریبا ۱۰ درصد بالا می‌رود. به همین دلیل خیلی از کاربران ایرانی که بازده دارایی‌شان را به تومان حساب می‌کنند، در سال‌های گذشته حتی در دوره‌های رکود جهانی رمزارز هم سود تومانی دیده‌اند.
کسی که می‌خواهد بازار را کامل ببیند، باید هر دو لایه را کنار هم نگاه کند. یک لایه، حرکت دلاری ارزها در بازار جهانی است و لایه‌ی دیگر حرکت تتر در بازار ایران. جدول قیمت لحظه ای ارزهای دیجیتال که قیمت تومانی و تتری را کنار هم نشان می‌دهد، برای همین مقایسه کاربرد دارد. اگر سود یا زیان یک دارایی را فقط به تومان ببینید، ممکن است رشد تتر را با رشد خود آن دارایی اشتباه بگیرید. اگر فقط به دلار ببینید، اثر گران شدن ارز در ایران را از قلم می‌اندازید.
سه سناریو برای تتر تا آخر آبان
پیش‌بینی دقیق قیمت تتر ممکن نیست، اما می‌شود سناریوها را از هم جدا کرد و برای هر کدام آماده بود. در سناریوی اول، بازار ارز آرام می‌ماند و تتر در همین محدوده‌ی ۲۶۰ تا ۲۷۵ هزار تومان نوسان می‌کند. این سناریو وقتی محتمل‌تر است که خبر اقتصادی یا سیاسی تازه‌ای منتشر نشود و فاصله‌ی تتر و دلار کم بماند. در این حالت، نوسان‌های روزانه‌ی یک تا دو درصدی ادامه پیدا می‌کند و فرصت‌هایی برای خرید در کف محدوده پیش می‌آید.
در سناریوی دوم، یک خبر منفی یا موج تازه‌ی تقاضای ارز، دلار آزاد را بالا می‌برد و تتر هم سقف ۲۷۰ هزار تومان را رد می‌کند. تجربه‌ی مهر و آبان نشان داده که وقتی این اتفاق می‌افتد، حرکت معمولا سریع است و چند روز طول می‌کشد تا بازار دوباره به تعادل برسد. کسی که در این سناریو دنبال خرید است، بهتر است با عجله وارد نشود و منتظر مکث بازار بماند. در سناریوی سوم، خبرهای مثبت یا افزایش عرضه‌ی ارز باعث عقب‌نشینی دلار می‌شود و تتر به سمت ۲۵۰ هزار تومان برمی‌گردد. این رقم رند احتمالا خریدارهایی را که از صعود اخیر جا مانده‌اند دوباره فعال می‌کند.
هر سه سناریو یک نکته‌ی مشترک دارند: قیمت تتر در ایران بیش از هر چیز به دلار وابسته است. پس کسی که می‌خواهد درباره‌ی خرید یا فروش تتر تصمیم بگیرد، باید اخبار بازار ارز را دنبال کند، نه فقط اخبار رمزارز. نمودار تتر، فاصله‌اش با دلار و دامنه‌ی نوسان روزانه، سه عددی هستند که اگر هر روز چند دقیقه نگاهشان کنید، تصویر نسبتا دقیقی از وضعیت بازار به دست می‌آورید.
اشتباه‌های رایج در خرید تتر این روزها
با بالا رفتن قیمت تتر، تعداد خریدارهای تازه‌وارد هم بیشتر شده و همین باعث شده چند اشتباه تکراری بیشتر دیده شود. اولین اشتباه، خرید از فروشنده‌های غیررسمی در شبکه‌های اجتماعی است. این فروشنده‌ها معمولا قیمت کمی ارزان‌تر پیشنهاد می‌دهند، اما خریدار هیچ تضمینی برای دریافت تتر ندارد و در صورت کلاهبرداری راهی برای پیگیری هم وجود ندارد. تفاوت چند هزار تومانی قیمت، ارزش ریسک از دست دادن کل مبلغ را ندارد.
اشتباه دوم، انتخاب شبکه‌ی اشتباه هنگام انتقال است. تتر روی چند شبکه‌ی مختلف وجود دارد و اگر شبکه‌ی مبدا و مقصد یکی نباشد، ممکن است تتر منتقل‌شده دیر برسد یا حتی از دست برود. قبل از هر برداشت باید مطمئن شد کیف پول یا صرافی مقصد همان شبکه را پشتیبانی می‌کند. کارمزد شبکه‌ها هم با هم فرق دارد و برای انتقال‌های کوچک، انتخاب شبکه‌ی ارزان‌تر تفاوت محسوسی در هزینه ایجاد می‌کند.
اشتباه سوم، دنبال کردن قیمت در لحظه‌های هیجانی است. وقتی خبری منتشر می‌شود و قیمت در چند دقیقه چند هزار تومان بالا می‌رود، خیلی‌ها از ترس جا ماندن با هر قیمتی خرید می‌کنند. اما همین حرکت‌های سریع معمولا بعد از مدتی بخشی از مسیرشان را برمی‌گردند. کسی که در این لحظه‌ها صبر کند و با سفارش محدود منتظر قیمت مناسب بماند، معمولا ضرر کمتری می‌بیند. این قاعده برای تتر به‌خاطر وابستگی‌اش به اخبار ارزی بیشتر از بقیه‌ی رمزارزها صدق می‌کند.
چرا تتر برای پس‌انداز دلاری محبوب‌تر شده است
تا چند سال پیش، راه اصلی خانوارهای ایرانی برای حفظ ارزش پس‌انداز، خرید دلار نقدی، سکه یا طلا بود. حالا تتر هم به این فهرست اضافه شده و سهمش هر سال بیشتر می‌شود. دلیلش فقط کنجکاوی نسبت به بازار رمزارز نیست. خرید تتر حداقل مبلغ مشخصی ندارد و می‌شود با چند صد هزار تومان هم شروع کرد؛ در حالی که خرید سکه یا حتی یک اسکناس صد دلاری نیاز به سرمایه‌ی بیشتری دارد. تتر را می‌شود در هر ساعت شبانه‌روز خرید و فروخت و برای نگهداری‌اش نیازی به گاوصندوق یا مراجعه‌ی حضوری نیست. تفاوت قیمت خرید و فروش هم معمولا از اختلاف قیمت خرید و فروش دلار در صرافی‌های سنتی کمتر است.
اما این راحتی، ریسک‌های خودش را دارد. کسی که تتر را در حساب کاربری صرافی نگه می‌دارد، باید امنیت حسابش را جدی بگیرد: رمز قوی، تایید دومرحله‌ای و دقت در لینک‌هایی که باز می‌کند. کسی که تتر را به کیف پول شخصی منتقل می‌کند، باید عبارت بازیابی کیف پولش را در جای امن نگه دارد؛ چون اگر گم شود، هیچ راهی برای بازگرداندن دارایی وجود ندارد. تتر برای پس‌انداز ابزار خوبی است، به شرط این که نگهداری‌اش با همان دقتی انجام شود که نگهداری پول نقد انجام می‌شود.
جمع‌بندی وضعیت تتر
تتر در هفته‌ی سوم آبان در محدوده‌ی ۲۶۷ تا ۲۷۰ هزار تومان ایستاده است؛ حدود ۲۹ درصد بالاتر از شهریور و تقریبا هم‌قدم با دلار آزاد. دامنه‌ی نوسان روزانه حدود یک درصد است و فاصله‌ی تتر با دلار در محدوده‌ی عادی قرار دارد. این ترکیب نشان می‌دهد بازار فعلا در حالت تعادل است، اما تعادلی که با یک خبر ارزی می‌تواند به هم بخورد. برای کسی که تتر را به‌عنوان پس‌انداز دلاری نگه می‌دارد، خرید پله‌ای و توجه به فاصله‌ی تتر و دلار مهم‌ترین نکته است. برای کسی که با تتر معامله می‌کند، ساعت معامله، نوع سفارش و شبکه‌ی انتقال همان جزئیاتی هستند که در طول یک ماه، تفاوت زیادی در نتیجه ایجاد می‌کنند.
بازار تتر در ایران آینه‌ی بازار ارز است و همین ویژگی آن را از بقیه‌ی رمزارزها جدا می‌کند. هر کس بخواهد تصمیم درستی درباره‌ی تتر بگیرد، باید همان‌قدر که به نمودار نگاه می‌کند، به اخبار اقتصادی هم توجه داشته باشد. اعداد این گزارش تا ظهر شنبه ۱۶ آبان به‌روز هستند و با توجه به سرعت تغییرات بازار، پیش از هر معامله باید قیمت لحظه‌ای را دوباره بررسی کرد.
این مطلب تبلیغاتی است و محتوای آن توسط سفارش دهنده تهیه شده است
نظرات کاربران