مطابق اعلام مرکز مدیریت بیماری‌های واگیر وزارت بهداشت و اطلاعات نظام مراقبت تنفسی، دو عامل بیماری‌زای تنفسی (آنفلوآنزا و کووید_۱۹) در هفته سی‌وسوم سال جاری (تا تاریخ ۱۶ آبان)، نسبت به هفته گذشته در تعداد موارد با علائم عفونت‌های تنفسی در بیماران سرپایی و بستری با افزایش قابل توجهی مواجه شده است؛ به‌طوری‌که ۹.۱ درصد مراجعان سرپایی علائم شبه آنفلوآنزا "ILI" و ۱۳.۴ درصد بیماران بستری دچار علائم تنفسی شدید "SARI" هستند.

در هفته گذشته، میزان عفونت‌های تنفسی در بیماران سرپایی و بستری به ترتیب ۸.۷ و ۱۳.۳ درصد ثبت شده بود.

آمار موارد کرونا و آنفلوآنزا؛ فراتر از حد هشدار بالا

نسبت نمونه‌های مثبت آنفلوآنزا از هفته سی‌ویکم سال جاری از سطح هشدار بالا عبور کرده و با افزایش تند به ۲۲.۵ درصد رسیده است که بیش از دو برابر حد هشدار محسوب می‌شود. با توجه به اینکه این نسبت در هفته سی‌وچهارم سال گذشته از حد مذکور فراتر رفته بود، می‌توان نتیجه گرفت که کشور امسال سه هفته زودتر از سال گذشته، به موج آنفلوآنزا وارد شده است.

در حالی که نسبت نمونه‌های مثبت کووید_۱۹ نسبت به هفته گذشته کاهش چشمگیر پیدا کرده و به ۱۳.۳ درصد رسیده، اما این میزان هنوز هم بالاتر از حد هشدار بالا قرار دارد. این نسبت در بیماران سرپایی ۴.۶ درصد و در بیماران بستری ۲۳.۲ درصد است که به‌وضوح بیشتر از بیماران سرپایی است.

ادامه‌ی همزمانی عبور نسبت نمونه‌های مثبت دو پاتوژن تنفسی (آنفلوآنزا و کووید-۱۹) از حد هشدار بالا، لزوم تشدید اقدامات پیشگیرانه و مراقبتی را به دنبال دارد؛ به همین دلیل، علاوه بر تقویت نظارت و اطلاع‌رسانی عمومی، استفاده از ماسک، به‌ویژه در بخش‌های پرخطر و با احتمال بالای انتشار در بیمارستان‌ها و مراکز درمانی و همچنین فضاهای جمعیتی پرخطر مانند آسایشگاه‌های سالمندان و وسایل نقلیه عمومی باید در دستور کار قرار گیرد.

براساس آمارهای مربوط به نظام مراقبت غیردیده‌وری آزمایشگاهی، در هفته سی‌وسوم سال جاری، مجموعاً ۷۵۵۸ نمونه تنفسی (که ۹۶.۷ درصد آن از بیماران بستری جمع‌آوری شده) در آزمایشگاه‌های مولکولی دانشگاه‌های علوم پزشکی کشور مورد آزمایش قرار گرفته که از این تعداد، ۹۸۷ نمونه مثبت به آنفلوآنزا بوده و این میزان نشان‌دهنده ۱۳.۱ درصد است.

۶۷.۶ درصد نمونه‌های مثبت آنفلوآنزا از نوع B بوده و هنوز هم نوع غالب به شمار می‌آید. سال گذشته، نوع A به عنوان نوع غالب در این مقطع زمانی شناسایی شده بود.

۵۲.۵ درصد از موارد مثبت آنفلوآنزا متعلق به گروه سنی کودکان می‌باشد؛ همچنین ۷.۹ درصد از موارد مثبت مربوط به سنین زیر ۲ سال هستند. گروه‌های سنی (۲ تا ۵ سال) و (۶ تا ۱۵ سال) به ترتیب ۱۵.۷ و ۲۸.۹ درصد از مجموع موارد مثبت آنفلوآنزا را شامل می‌شوند.

استان‌های بوشهر با ۵۱ درصد، کردستان ۳۲.۶ درصد، چهارمحال و بختیاری ۲۸.۳ درصد، کهگیلویه و بویراحمد ۲۸.۱ درصد، خوزستان ۲۴.۲ درصد، لرستان ۲۲.۵ درصد، کرمان ۲۲.۲ درصد و خراسان جنوبی ۲۰.۵ درصد، خراسان رضوی ۱۸.۴ درصد، فارس ۱۵.۸ درصد، سیستان و بلوچستان ۱۵ درصد، خراسان شمالی ۱۴.۵ درصد، همدان ۱۳.۹ درصد و کرمانشاه ۱۱.۳ درصد، موارد مثبت آنفلوآنزا بالاتر از حد هشدار را نشان می‌دهند.

علاوه بر این، استان‌های یزد با ۹.۷ درصد، سمنان، آذربایجان شرقی، گیلان، هرمزگان، اصفهان با ۹.۵ درصد، تهران ۹.۳ درصد، آذربایجان غربی ۹.۲ درصد، البرز ۷.۳ درصد و مازندران با ۶.۹ درصد نیز بالاتر از حد هشدار پایین قرار دارند.

از تمامی ۸۵ نمونه PCR+ کووید-۱۹ که در ماه گذشته تحت آزمایش توالی‌یابی ژنتیکی قرار گرفتند (شامل ۴۷ نمونه مربوط به شهریور و ۳۸ نمونه مربوط به مهر ماه)، همگی به سویه اومیکرون و زیررده XFG تعلق داشته‌اند. در میان نمونه‌های جمع‌آوری شده در سه ماه گذشته، واریانت جدیدی به نام XHA شناسایی شده که در ماه‌های شهریور و مهر به ترتیب ۱۳ و ۲۳.۷ درصد از موارد را تشکیل می‌دهد.

جزئیات درباره XHA

این واریانت نوترکیب که در تاریخ ۲۳ ژوئن ۲۰۲۶ به فهرست دودمان‌های Pango اضافه شده، نتیجه نوترکیب دو دودمان RV.۱.۱.۱ و TB.۲ است.

صرفاً ثبت یک دودمان جدید در Pango به معنای آن نیست که آن دودمان از نظر بهداشت عمومی دارای اهمیت خاصی است یا ویژگی‌های نگران‌کننده‌ای دارد. اگرچه نوترکیبی ژنتیکی ممکن است منجر به شکل‌گیری ترکیبی تازه از جهش‌ها شود، اما این موضوع به‌تنهایی به معنای افزایش قابلیت انتقال نیست. برای تعیین افزایش قابلیت انتقال، لازم است عواملی نظیر افزایش مداوم سهم آن واریانت در توالی‌های ژنومی در طی چند هفته متوالی، مزیت رشد نسبی آن در مقایسه با واریانت‌های همزمان، شواهد اپیدمیولوژیکی از گسترش خوشه‌های انتقال و بررسی ویژگی‌های اتصال پروتئین Spike به گیرنده ACE۲ مورد تنظر قرار گیرد. در حال حاضر، شواهد مستند کافی برای افزایش میزان انتقال این واریانت وجود ندارد.

همچنین اطلاعات کافی برای نتیجه‌گیری درباره فرار ایمنی یا کاهش اثر بخشی واکسن موجود نمی‌باشد. ارزیابی این موضوع نیازمند بررسی موشکافانه به تغییرات اسیدآمینه‌ای در پروتئین Spike، تغییرات در نواحی RBD و NTD، نتایج آزمون‌های خنثی‌سازی با سرم افراد واکسینه‌شده، بررسی نتایج خنثی‌سازی با سرم افراد با سابقه عفونت و کارایی واکسن‌ها در پیشگیری از بستری و بیماری‌های شدید است.

نگاهی به وضعیت جهانی کووید_۱۹ و آنفلوآنزا

اگرچه درصد مثبت‌شدن کووید_۱۹ در اکثر کشورها هنوز در سطح پایینی باقی مانده، اما در برخی کشورهای منطقه جنوب‌غربی اروپا و همچنین در برخی دیگر از کشورهای آمریکای مرکزی و کارائیب، شمال اروپا، شمال آفریقا و شرق آسیا، درصد مثبت شدن به بیش از ۱۰ درصد گزارش شده است. همچنین، فعالیت این ویروس در چند کشور شمال و جنوب‌غربی اروپا به‌طور جزئی افزایش یافته است.

بیشترین موارد شناسایی کووید_۱۹ در سطح بستری مربوط به افراد بالای ۶۵ سال است و موارد شناسایی آنفلوآنزا در سطح جهانی کمتر از ۱۰ درصد بوده است. بررسی‌ها نشان می‌دهد درصد موارد شناسایی‌شده آنفلوآنزا در هفته چهل و سوم سال ۲۰۲۶ همچنان در سطح پایینی قرار دارد و نوع غالب ویروس نیز A است.

درصد مثبت‌شدن آنفلوآنزا در نیم‌کره شمالی در هفته چهل و سوم سال جاری در برخی از کشورهای آمریکای مرکزی و کارائیب، غرب آفریقا، و مناطق مختلف آسیا و همچنین یک کشور اروپای شرقی و چند کشور واقع در آفریقای مرکزی و شرقی به بیش از ۱۰ درصد می‌رسد. این رقم در برخی کشورهای آمریکای مرکزی و کارائیب، غرب و شرق آسیا و همچنین کشورهایی در غرب و شرق آفریقا به بیش از ۳۰ درصد نیز افزایش یافته است.

فعالیت RSV در هفته چهل‌وسوم سال ۲۰۲۶ همچنان در سطح پایین باقی مانده است. درصد مثبت‌شدن RSV در چندین کشور از آمریکای مرکزی و کارائیب و همچنین یک کشور در مناطق استوایی و معتدل آمریکای جنوبی و یک کشور در جنوب آسیا به بیش از ۱۰ درصد و در یکی از کشورهای جنوبی آسیا به بیش از ۳۰ درصد گزارش می‌شود. همزمانی فعالیت دو ویروس آنفلوآنزا و RSV در برخی کشورهای آمریکای مرکزی، کارائیب و جنوب شرق آسیا بالاست.

در حال حاضر، مهم‌ترین سیگنال‌های منطقه‌ای، بالارفتن فعالیت آنفلوآنزا در بسیاری از کشورها و همزمانی فعالیت و روند صعودی آنفلوآنزا و کووید-۱۹ و RSV در کره جنوبی می‌باشد.

انتهای پیام