div align="justify">ايران يكي از پرمصرفترين كشورهاي جهان در زمينه مصرف بنزين است. در همين راستا دولت هميشه تلاش داشته تا سياستهاي خود را در مسيري قرار دهد كه ميزان مصرف بنزين در اين كشور را كاهش دهد. يكي از اقدامات اجرايي دولت كه در اين زمينه صورت گرفته، افزايش قيمت بنزين بوده است. اما در مقابل سوختي كه به عنوان جايگزين بنزين پيشنهاد ميشود، سيانجي يا همان گاز طبيعي فشرده است. به همين خاطر دولت سياستهاي تشويقي براي ترغيب مردم به مصرف اين سوخت پاك را در دستور كار خود قرار داده است. يكي از اين كارها كاهش بهاي سيانجي است. روز يكشنبه ۳۱خرداد، كاهش قيمت سيانجي از ۶۰۰ تومان در ازاي هر كيلوگرم سيانجي به ۵۰۰ تومان براي مدت۳ماه (يعني تا پايان تابستان سال جاري) در جلسه هيات دولت به تصويب رسيد. اردشير دادرس رييس انجمن صنفي جايگاههاي سيانجي در گفتوگو با «تعادل» در مورد دلايل اين كاهش قيمت اظهار داشت: «كاهش تابستاني بهاي سيانجي به چند دليل صورت گرفت. نخست اينكه مصرف بنزين در تابستان افزايش مييابد. دوم اينكه دولت با اين كار قصد جلوگيري از كاهش واردات بنزين را دارد. دليل سوم در اين زمينه نيز اين بود كه نسبت قيمت سيانجي به ساير حاملهاي انرژي نزديك شود و در نهايت آخرين دليلي كه براي اين كار وجود دارد، اين است كه شاهد افزايش ظرفيت عملياتي سيانجي در جايگاههاي عرضه سوخت كشور باشيم.» از ديگر دلايلي كه ميتوان در زمينه كاهش تابستاني بهاي سيانجي به آن اشاره كرد، كاهش مصرف گاز در تابستان و شروع سفرهاي تابستاني است. لازم به ذكر است كه ايران يكي از عظيمترين ذخاير گازي جهان را در اختيار دارد و پس از روسيه، رتبه دوم را به خود اختصاص داده است. به همين خاطر ما در اين كشور ميتوانيم به راحتي با بهرهمندي از چنين منابع عظيمي كه در اختيار داريم، مصرف سوختي نظير بنزين كه آلايندگي بسياري نيز دارد را كاهش دهيم و سوخت پاكتري مثل سيانجي را جايگزين آن كنيم.
روز يكشنبه ۳۱ خرداد دولت طي مصوبهيي تصميم گرفت بهاي سيانجي را در تابستان (يعني به مدت ۳ماه) به ميزان ۱۰۰تومان كاهش دهد و به مبلغ ۵۰۰ تومان در ازاي هر كيلوگرم سيانجي برساند. طبق گفته اردشير دادرس اين طرح از روز چهارشنبه ۳تير عملياتي و اجرايي خواهد. وي در اين زمينه به «تعادل» گفت: «اين امر در راستاي مهار مصرف بنزين و همچنين تناسب و تطابقي كه بايد ميان حاملهاي انرژي صورت ميگرفت، انجام شد.» دادرس در مورد دلايل اين كاهش قيمت اظهار داشت: «كاهش تابستاني بهاي سيانجي به چند دليل صورت گرفت. نخست اينكه مصرف بنزين در ت ابستان افزايش مييابد. دوم اينكه دولت با اين كار قصد جلوگيري از كاهش واردات بنزين را دارد. دليل سوم در اين زمينه نيز اين بود كه نسبت قيمت سيانجي به ساير حاملهاي انرژي نزديك شود و در نهايت آخرين دليلي كه براي اين كار وجود دارد اين است كه شاهد افزايش ظرفيت عملياتي سيانجي در جايگاههاي عرضه سوخت كشور باشيم.» اما قرار است اين طرح فقط به مدت۳ماه يعني در تابستان سال جاري اجرايي شود. دادرس در اين زمينه گفت: «اين طرح بناست به صورت آزمايشي در اين ۳ماه اجرا شود اما احتمال ادامه آن نيز وجود دارد. حتي احتمال دارد قيمتها از اين هم پايينتر بيايد؛ البته همه اين موارد به ميزان مصرف و توليد بنزين بستگي دارد.»
دادرس در مورد قيمتگذاري حاملهاي انرژي اظهار داشت: «قيمتگذاري حاملهاي انرژي مكانيسمهاي تعريف شده استانداردهاي مشخصي دارد. در اجراي فاز نخست هدفمندي يارانهها، قيمتگذاري حاملهاي انرژي به صورت تكبعدي انجام شد كه به نظر ميرسد طراحان موضوع در اجراي فاز نخست هدفمندي يارانهها، به دنبال پديدهيي بودند كه واسطه نگرش سطحي به نتيجه مطلوب نرسيد.»
شاخصهاي بينالمللي قيمتگذاري حاملهاي انرژي
رييس انجمن صنفي جايگاههاي سيانجي در ادامه به ۳شاخص آژانس بينالمللي انرژي در اين زمينه اشاره كرد و گفت: «آژانس بينالمللي انرژي ۳شاخص در دنيا دارد كه اينها استانداردهاي جهاني براي قيمتگذاري حاملهاي انرژي به شمار ميروند.» نخستين شاخصي كه دادرس به آن اشاره كرد مقايسه قيمت داخلي با فوب خليجفارس در هر فرآورده بود. وي در اين زمينه گفت: «ارتباط قيمتهاي داخلي حاملهاي انرژي با قيمت صادرات آنها بر اساس فوب خليجفارس نخستين عامل مهم در قيمتگذاري حاملهاي انرژي در ايران است.» وي در مورد دومين شاخص گفت: «ميزان عرضه و تقاضاي حاملهاي انرژي در داخل كشور دومين شاخص آژانس بينالمللي انرژي است كه در حقيقت همان ميزان مصرف و توليد در كشور است.» وي ادامه داد: «چهارمين شاخص نيز ميزان تناسب ۴حامل اصلي انرژي است كه شامل قيمتهاي بنزين، سيانجي، گازوئيل و گاز مايع ميشود. بر اساس اين شاخص قيمتهاي هر ۳مورد بايد از چند منظر مورد توجه قرار بگيرد.»
رييس انجمن صنفي جايگاههاي سيانجي در مورد شاخص تناسب ۴حامل اصلي انرژي چنين توضيح داد: «در اين زمينه، وقتي افزايش قيمت بنزين را داريم، شاهد كاهش قيمت گاز خواهيم بود. گراني سيانجي نيز مهار ميشود و قيمت آن كاهش مييابد.» وي ادامه داد: «ما امروز مجبوريم نسبت تناسب ميان قيمت سيانجي به بنزين، سيانجي به گازوئيل و سيانجي به گاز مايع را در سبد حاملهاي انرژي مقايسه كنيم و نوعي تعادل و توازن ميان آنها برقرار كنيم.»
در برخي از خبرها آمده است كه جايگاهداران ابتدا بايد ظرف ۲ الي ۳روز برچسب را نصب كنند و بعد وجه را از مردم دريافت كنند. اما دادرس در اين زمينه گفت: «به محض اينكه وزارت نفت اين كاهش قيمت را اعلام كند، بايد اجرا شود. بحث برچسب نيست. صرفا بايد اطلاعرساني شود و قاعدتا جايگاهداران بايد برچسب را بزنند.» وي در ادامه گفت: «شركت گاز در اين رابطه بايد به هجوم خودروهاي گازسوز به جايگاههاي سيانجي توجه داشته باشد و اقدامات لازم را انجام دهد. مثلا بايد هر چه سريعتر جايگاههاي بسته يا در دست تعميرات را وارد مدار كند.»
پيشبيني افزايش ۱۰درصدي مصرف سيانجي
گران شدن بنزين تاثير بالايي روي تقاضاي سيانجي داشته است. رييس انجمن صنفي جايگاههاي سيانجي در اين مورد گفت: «پس از افزايش اخير در بهاي بنزين، افزايش ۱۰درصدي در مصرف سيانجي را شاهد بوديم. انتظار داريم در صورت ادامهدار شدن كاهش بهاي سيانجي، ۱۰درصد ديگر نيز به مصرف اين سوخت افزوده شود.» وي ادامه داد: «قيمت هر حامل انرژي طي ۳شاخص استاندارد تعيين ميشود. براي مهار مصرف يك فرآورده بايد رگولاتوري ۳ فرآورده ديگر را مد نظر قرار دهيم. با تغيير قيمت يك فرآورده، همه فرآوردهها تعديل نميشوند.»
بر اساس نمودار ۱، ۴حالت در نسبت قيمتگذاري بنزين و سيانجي وجود دارد. دادرس قيمت فعلي سيانجي يعني ۵۰۰ تومان در ازاي هر كيلوگرم را وضعيتي ميان ۳۰ تا ۴۰درصد يعني بين معقول و مشروط قلمداد كرده و گفت: «قيمت ۵۰۰تومان يعني هر مترمكعب حدود ۳۵۰تومان است. اين وضعيت نزديك به مشروط است. ولي ما يك وضعيت مطلوب هم داريم كه زير ۳۰درصد است و ما اكنون به دنبال همان وضعيت مطلوب هستيم.»
دولت بايد مصرف سيانجي را از خودش شروع كند
دولت بايد از پيشقراولان مصرف گاز طبيعي فشرده يا همان سيانجي باشد. اما شايد جالب باشد كه بر اساس برخي آمار و اطلاعات به دست آمده در نمودار ۲، خودروهاي دولتي بيشتر بنزين مصرف ميكنند تا گاز. دادرس در اين زمينه گفت: «مسلم است كه الگوي صرفهجويي و بهينهسازي مصرف سوخت بايد از سازمانها و ارگانهاي دولتي شروع شود.» وي ادامه داد: «اما متاسفانه در اين زمينه توجه كمتري صورت گرفته و در اولويتها نبوده؛ شايد به دليل فراواني امكانات و برنامهريزيها در دستگاههاي دولتي اين امر هنوز در دستوركار آنها قرار نگرفته است اما قطعا اگر در دستور كار آنها قرار بگيرد، مجبور به اجراي آن خواهند بود.»
براي ترغيب مردم به استفاده از سوخت سيانجي سازمانهاي بسياري بايد دست به دست هم بدهند و كمك كنند. يكي از اين سازمانها، سازمان بهينهسازي مصرف سوخت است. رييس انجمن صنفي جايگاههاي سيانجي در مورد نقش اين سازمان اظهار داشت: «سازمان بهينهسازي مصرف سوخت، الگوهاي خوبي را طراحي كرده و راهكارهاي مفيدي را ارائه داده است اما ساير سازمانها به دلايل مختلف آن را اجرايي نكردهاند.» وي در مورد برخي از اين راهكارها گفت: «يكي از اين راهكارها اين بود كه همه خودروها پايهگاز بشوند. يكي ديگر از اين راهكارها، بستههاي حمايتي براي جايگاههاي سيانجي است. اما از همه مهمتر، صندوق پشتيباني از سيانجي بود كه در كارمزدها ديده نشده و در نتيجه ايجاد نشده است.» دادرس در پايان سخنان خود گفت: «ما منتظريم كارمزدهاي سال ۹۴ هر چه سريعتر ابلاغ شود و جايگاهداران هم بتوانند به سرمايهگذاري و توسعه جايگاهها استقبال بيشتري نشان دهند.»
دورخیز سیانجی برای تصاحب جایگاه بنزین در باکها
دادرس: الگوي صرفهجويي و بهينهسازي مصرف سوخت بايد از سازمانهاي دولتي شروع شود
نظرات کاربران