مجلس به تعیین مجازاتهای جدید برای آمران و عاملان جنایات جنگی پرداخت
بر اساس گزارش خبرنگار سیاسی ایرنا، نمایندگان در جلسه علنی امروز دوشنبه (۵ مردادماه) مجلس شورای اسلامی که بهصورت وبیناری برگزار شد، در ادامه بررسی لایحه یک فوریتی مقابله با جنایات بینالمللی، مواد (۲)، (۴) و (۵) این لایحه را به تصویب رساندند و ماده (۳) برای اصلاحات به کمیسیون حقوقی و قضایی ارسال گردید.
طبق ماده (۲) که مورد تأیید نمایندگان قرار گرفت، جنایات بینالمللی شامل نسلکشی، جنایت علیه انسانیت، جنایات جنگی و تجاوز به حیثیت کشورها میباشد.
ماده (۴) این لایحه که به تصویب رسید، بیان میکند که انجام هر یک از رفتارهای زیر در بطن یک حمله یا تعرض گسترده یا سازمانیافته به جمعیت غیرنظامی و با علم به آن، بهعنوان جنایت علیه بشریت شناخته میشود. متخلف و آمر طبق بند (۱) این ماده با حبس و جزای نقدی درجه (۱) و در رابطه با سایر بندها و تبصرهها به حداکثر حبس و جزای نقدی درجه (۲) محکوم خواهند گردید، که شامل موارد زیر است:
۱- ارتکاب قتل عمد.
۲- نابودسازی جمعیت غیرنظامی از طریق وارد ساختن شرایط سخت زندگی، نظیر جلوگیری از دسترسی به غذا و دارو.
۳- به بردگی کشیدن افراد و رفتار مالکانه نسبت به آنها، مانند خرید و فروش یا بهرهکشی اقتصادی.
۴- اخراج یا انتقال اجباری جمعیت غیرنظامی از مکانی که بهطور قانونی در آن حضور دارند، بهدلیل عدم وجود دلیل قانونی و با استفاده از زور.
۵- حبس کردن یا هرگونه محدودیت شدید آزادی جسمی بر طبق قوانین.
۶- شکنجه و ایجاد درد یا رنج جدی جسمی یا روانی بر افرادی که تحت توقیف یا کنترل قرار دارند، بهاستثنای موارد قانونی و با هدف اخذ اطلاعات یا وادار کردن افراد به انجام اقداماتی.
۷- اعمال تجاوز جنسی، بردهگیری و سوءاستفاده جنسی، فحشای اجباری، بارداری تحمیلی بهمعنای نگهداری غیرقانونی زنی به قصد بارداری، عقیمسازی اجباری و دیگر اشکال خشونت جنسی.
۸- ناپدید کردن اجباری و دستگیری، بازداشت یا ربودن افراد بهدست دولت یا گروههای مسلح، با عدم ارائه اطلاعات درباره سرنوشت آنها و دور کردن آنها از حمایت قانونی برای مدت طولانی.
۹- جداسازی نژادی بهمعنای ارتکاب رفتارهای غیرانسانی در زمینهای نظاممند که منجر به تسلط یک گروه نژادی بر دیگر گروهها با هدف حفظ و نگهداری وضعیت موجود میشود.
۱۰- انجام سایر رفتارهای غیرقانونی و غیرانسانی که بهمنظور ایجاد عمدی درد و رنج یا آسیب جدی به جسم یا سلامت روانی افراد انجام میگیرد.
تبصره - تصویب یا اجرای برنامهها و تحریمهای غیرقانونی که با هدف ایجاد درد و رنج شدید یا آسیب به سلامت جسمی یا روانی افراد باشد، بهعنوان جنایت علیه بشریت تلقی میشود.
علاوه بر آن، با پیشنهاد حاجی دلیگانی نماینده مردم شاهینشهر یک تبصره به ماده ۴ افزوده شد که بر اساس آن، "اگر مرتکب و آمر شامل مجازات قصاص و حدود و دیات باشد، علاوه بر مجازات قانونی، مجازاتهای مندرج در این ماده نیز شامل حال آنها میشود."
طبق اصلاحات ماده ۵، انجام هر یک از رفتارهای زیر در چارچوب مخاصمات مسلحانه و با آگاهی از شرایط مرتبط، بهصورت گسترده یا سازمانیافته و در راستای تحقق یک برنامه یا سیاست عمومی، بهعنوان جنایت جنگی محسوب میشود که شامل موارد زیر است:
الف - در مخاصمات مسلحانه بینالمللی:
۱- ارتکاب قتل عمد.
۲- کشتن یا مجروح کردن نظامیان یا غیرنظامیان از طریق فریبکاری.
۳- کشتن یا مجروح کردن رزمندهای که سلاحش را زمین گذاشته یا از ترکیب دفاعی خارج شده است.
۴- ایجاد قحطی در جمعیت غیرنظامی به عنوان شیوهای جنگی با جلوگیری از دسترسی به مواد غذایی ضروری.
۵- بهکارگیری تسلیحات و ابزار جنگی که دارای اثرات مضر غیرمعقول بوده یا به درد و رنج فزاینده میانجامند.
۶- استفاده از سلاحهایی که آثاری از میکروبها یا خطرات زیستی دارند و یا آسیبهایی ایجاد میکنند که قابلتشخیص نیستند.
۷- انجام شکنجه یا رفتار غیرانسانی نظیر آزمایشهای زیستشناختی.
۸- ارتکاب تجاوز جنسی و دیگر رفتارهای غیرانسانی بهویژه در زمینه جنسی.
۹- هدف قرار دادن عمدی جمعیت غیرنظامی.
۱۰- انجام حمله به کارکنان و منابعی که در کمکرسانی بشردوستانه یا مأموریتهای حفظ صلح مشارکت دارند.
۱۱- حمله عمدی به تجهیزات پزشکی و درمانی و کسانی که نشانها و علامتهای مخصوص را حمل میکنند.
۱۲- هدف قرار دادن تأسیسات هستهای.
۱۳- حمله عمدی با علم به اینکه چنین عملی منجر به تلفات انسانی یا آسیب به غیرنظامیان خواهد شد و هزینه آن بهمراتب بیشتر از منافع نظامی آن خواهد بود.
۱۴- حمله به مناطق مسکونی یا ساختمانهای غیرنظامی که هدف نظامی بهحساب نمیآیند.
۱۵- سوءاستفاده از پرچم متارکه جنگ یا نشانهای نظامی بهطوری که منجر به مرگ یا آسیب جدی شود.
۱۶- استفاده از غیرنظامیان بهعنوان سپر انسانی در مقابل اقدامات نظامی.
۱۷- اعلام نکردن سرنوشت افراد در معرض خطر.
۱۸- انجام آزمایشات پزشکی یا علمی بر افرادی که تحت کنترل طرف دیگر هستند، در شرایط غیرضروری که به ضرر آنها خواهد بود.
۱۹- ایجاد آسیب جدی به سلامت جسمی یا روانی افراد.
۲۰- گروگانگیری غیرنظامیانی که مستقیماً در مخاصمه شرکت ندارند.
۲۱- غارت محلهای شهری، بهخصوص بهطور غیرقانونی.
۲۲- تخریب یا تصاحب اموال عمومی؛ مگر در موارد ضرورت نظامی.
۲۳- هدف قرار دادن عمدی مکانهای مدیریت شده.
۲۴- اقدام اشغالگر به انتقال جمعیت غیرنظامی به مناطق اشغالی بدون دلیل قانونی.
۲۵- تخریب اموال عمومی و دولتی بدون نیاز نظامی.
۲۶- اجبار اسرای جنگی به خدمت در نیروهای نظامی متخاصم.
۲۷- محروم کردن اسیر جنگی از حقوق دادرسی عادلانه و حقوق قانونی دیگر.
۲۸- نگهداری یا انتقال غیرقانونی.
۲۹- تعلیق موقعیت حقوقی اتباع طرف مخاصمه در امور قضائی.
۳۰- اجبار مردم به شرکت در عملیات جنگی علیه کشور خود.
۳۱- هتک حرمت انسانی و رفتارهای تحقیرآمیز.
ب - در مخاصمات مسلحانه غیربینالمللی.
۱- تمامی فعالیتهای ذکر شده در بند (الف) بهجز موارد مذکور در بندهای (۳)، (۱۲)، (۲۵)، (۲۷)، (۲۸)، (۳۰) و (۳۱) بند فوق.
۲- صدور حکم به مجازات اعدام برای افراد مورد حمایت، بدون رعایت مقررات قانونی.
۳- دستور به کوچ اجباری جمعیت غیرنظامی بهدلایل وابسته به مخاصمه، مگر در شرایط خاصی که اقتضای امنیت عمومی ایجاب کند.
تبصره - هیچیک از مقررات مربوط به مخاصمات مسلحانه غیربینالمللی نمیتواند بر صلاحیت دولت برای برقراری نظم و قانون در کشور و حفظ تمامیت ارضی اثرگذار باشد.