طرح جنجالی فیفا به منظور فروش حقوق تجاری جام جهانی/ یوفا معترض شد؛ روح فوتبال را نفروشید!
فیفا بهطور رسمی اعلام کرد که قصد دارد بخشی از حقوق تجاری مسابقات خود، از جمله جام جهانی مردان، جام جهانی زنان و جام جهانی باشگاهها را در اختیار سرمایهگذاران خصوصی قرار دهد؛ تصمیمی جنجالی که بلافاصله با واکنش شدید یوفا، باشگاههای معتبر اروپایی و برخی شخصیتهای سیاسی مواجه شده است.
یوفا در بیانیهای تند و شدید، فیفا را متهم به "فروش روح فوتبال" کرده و گزارشی مبنی بر بررسی اقدامات حقوقی علیه این طرح منتشر کرده است. همچنین منابع نزدیک به چند باشگاه بزرگ اروپایی نیز در گفتوگوهای غیررسمی، انتقادات شدیدی نسبت به این ایده ابراز داشتهاند. اندی برنهام، نخستوزیر جدید بریتانیا، نیز این اقدام را به شدت محکوم کرده است.
فیفا تأیید کرده که به همکاری با بانک آمریکایی JP Morgan برای تأسیس نهادی تازه به نام FIFA Forward Enterprise (FFE) پرداخته است. این شرکت با فروش درصد قابل توجهی از حقوق تجاری جام جهانی مردان، جام جهانی زنان و جام جهانی باشگاهها به سرمایهگذاران، قصد دارد صدها میلیون دلار سرمایه جذب کند. فیفا تأکید کرده است که این طرح میتواند بیش از ۱۰ میلیارد دلار درآمد اضافی به ارمغان آورد که میان ۲۱۱ فدراسیون عضو این نهاد توزیع خواهد شد.
شرکت سرمایهگذاری Thrive Capital که توسط جاشوا کوشنر، برادر جرد کوشنر (داماد دونالد ترامپ) تأسیس شده، این فرایند جذب سرمایهگذاران را مدیریت خواهد کرد.
جانی اینفانتینو، رئیس فیفا، در رابطه با این طرح گفت: «بخش تجاری فوتبال بهعنوان یک تجارت متمرکز و تخصصی عمل خواهد کرد و ارزش آن به شکلی گستردهتر و مؤثرتر در سطح بینالمللی توزیع خواهد شد.»
اجرایی شدن این طرح نیازمند تأیید اکثریت فدراسیونهای عضو فیفا است، اما این نهاد در پاسخ به سؤالی درباره زمان برگزاری رأیگیری، از ارائه هرگونه توضیحی خودداری کرده است.
منابع متعدد آگاه به جزئیات این طرح اعلام کردند که فیفا ارزش شرکت تجاری جدید را حدود ۲۰ میلیارد دلار تخمین زده است. اینفانتینو، بهخصوص پس از افزایش چشمگیر محبوبیت جهانی فوتبال در پی جام جهانی تابستان امسال در آمریکا، کانادا و مکزیک، به دنبال بهرهبرداری بیشتر از ظرفیتهای اقتصادی این ورزش است.
به گزارش روزنامه گاردین، درآمد فیفا از جام جهانی ۲۰۲۶ به بیش از ۱۵ میلیارد دلار خواهد رسید؛ رقمی که به وضوح بسیار بیشتر از برآورد اولیه ۱۳ میلیارد دلار است. به نظر میرسد همین رشد قابل توجه درآمدها، اینفانتینو را به سمت بهدست آوردن منابع مالی جدید و جاهطلبانهتر سوق داده است.
این اعلامیه بلافاصله با واکنش فوری یوفا مواجه شد. روابط بین دو نهاد قدرتمند فوتبال در وضعیت بحرانی قرار دارد و یوفا بر این باور است که فیفا در هنگام برگزاری جام جهانی اخیر با دخالت در لغو کارت قرمز فالورین بالوگان، مهاجم تیم ملی آمریکا، تحت تأثیر درخواست دونالد ترامپ از اینفانتینو، به اعتبار و سلامت مسابقات جام جهانی آسیب رسانده است.
یوفا در بیانیه خود اعلام کرد: «این اقدام از خط قرمزی عبور میکند که نهادهای حاکم بر فوتبال هرگز نباید از آن فراتر روند. یوفا این موضوع را به شدت جدی میگیرد و تمام فدراسیونهای ملی، لیگها، باشگاهها، بازیکنان، هواداران، دولتها و هر کسی که به آینده فوتبال اهتمام دارد، باید این مسأله را جدی بگیرد. روح فوتبال و نظام حکمرانی آن، داراییهایی نیستند که قابل معامله باشند؛ به ویژه زمانی که عدم شفافیت در مورد شفافیت سودبرندگان از این معامله وجود دارد. هیچیک از ما مالک فوتبال نیستیم و فوتبال چیزی نیست که فیفا بتواند آن را بفروشد.»
اندی برنهام، که خود حامی باشگاه اورتون نیز هست، در توییتر نوشت: «فوتبال متعلق به سرمایهگذاران نیست؛ متعلق به مردمی است که هر هفته در شرایط مختلف آب و هوایی، سکوها را پر میکنند و کناره زمین تماشا میکنند. جام جهانی محصولی تجاری نیست؛ بلکه بزرگترین رقابت ورزشی در جهان است و هرگز متعلق به کسی نبوده که بخواهد آن را بفروشد. هر نامی که روی این معامله بگذارید، وقتی بخشی از آن را واگذار کردید، در واقع فوتبال را فروختهاید.»
اینفانتینو پیش از انتشار اولین گزارشها در روزنامههای تایمز و فایننشال تایمز، موفق شده بود این پروژه را مخفی نگه دارد. گفته میشود حتی اعضای شورای فیفا نیز از اعلام این تصمیم شگفتزده شدهاند، زیرا در تصمیمگیری درباره آن عملاً کنار گذاشته شده بودند.
این دومین بار است که اینفانتینو برای جذب سرمایهگذاران خصوصی به سراغ بازار سرمایه میرود. او در سال ۲۰۱۸ نیز به توافق اولیهای با بانک ژاپنی SoftBank دست یافته بود تا ۲۵ میلیارد دلار سرمایه برای توسعه جام جهانی باشگاهها و راهاندازی لیگ جهانی ملتها تأمین کند، اما به دلیل اعتراضات شدید اروپا نتوانست حمایت لازم را جلب کند.
اکنون، یوفا و باشگاههای اروپایی دوباره در مخالفت با طرح جدید همصدا شدهاند، هرچند اینفانتینو احتمالاً با اتکا به حمایت سایر فدراسیونها، از این مخالفتهای اروپایی عبور خواهد کرد.
فیفا در بیانیهای اعلام کرد که تأسیس شرکت جدید این امکان را فراهم میکند تا کمکهای مالی سالانه به هر یک از ۲۱۱ فدراسیون عضو از ۸ میلیون دلار به ۲۰ میلیون دلار افزایش یابد؛ رقمی که برای بخش بزرگی از اعضای فیفا، افزایش قابل توجهی به شمار میآید.
فیفا همچنین تأکید کرده است که همچنان مسئولیت اداره فوتبال جهانی و تنظیم تقویم مسابقات ملی را در اختیار خواهد داشت، اما در عمل ورود سرمایهگذاران خصوصی به ساختار حقوق تجاری این نهاد، مدیران را در معرض فشارهای قابل توجه از سوی بیرون قرار خواهد داد.
منتقدان هشدار میدهند که سرمایهگذاران خارجی ممکن است در آینده بر تصمیمات کلیدی فوتبال تأثیر بگذارند، از جمله افزایش دفعات برگزاری جام جهانی یا محدود کردن میزبانی این رقابتها به بازارهای پردرآمد مانند ایالات متحده.
فیفا در پاسخ به این نگرانیها اعلام کرد: «سرمایهگذاران بلندمدتی را با دقت انتخاب خواهیم کرد که تنها سهام اقلیت و بدون حق کنترل در FFE را خریداری خواهند کرد و تمام منافع خالص این شرکت دوباره در فوتبال جهانی سرمایهگذاری خواهد شد.»
با وجود تمامی این جنجالها، انتظار میرود که جانی اینفانتینو سال آینده بدون رقیب برای یک دورۀ دیگر به ریاست فیفا انتخاب شود. با این حال، بر اساس اساسنامه فیفا، او پس از سه دوره کامل ریاست باید در سال ۲۰۳۱ از این سمت کنارهگیری کند.
به علاوه، روزنامه تایمز گزارش داده است که اینفانتینو در نظر دارد پس از پایان دوران ریاست خود، ریاست شرکت تجاری جدید را بر عهده بگیرد؛ سمتی که میتواند به میزان قابل توجهی درآمدزایی برای او داشته باشد.
همچنین بخوانید: احضار اینفانتینو به کنگره آمریکا؛ تحقیق درباره رابطه رئیس فیفا با ترامپ
