ترامپ در تقاطع اوکراین؛ شک و تردید نسبت به ارسال سامانه پاتریوت، آیا فرصتی تازه برای روسیه فراهم میکند؟
به گزارش ایلنا بر اساس اطلاعات دریافتی از الجزیره، در حالی که درگیریها در جبهههای جنگ اوکراین به شدت ادامه دارد و مذاکرات صلح به بنبست رسیده است، بسیاری از تحلیلگران بر این باورند که تردیدهای دونالد ترامپ در ارائه سامانههای پدافندی «پاتریوت» به کییف میتواند شرایط را برای افزایش حملات روسیه مهیا سازد؛ مگر آنکه اوکراین متقاعد شود امتیازاتی را که مسکو خواهان آنهاست، بپذیرد.
این تحلیل پس از ملاقات اخیر ترامپ و ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین، در کاخ سفید مطرح شده است. زلنسکی در پی این دیدار اظهار داشت که در زمینه احیای مسیر دیپلماسی و دریافت مجوز برای تولید سامانههای پاتریوت با رئیسجمهور آمریکا گفتوگو کرده و این جلسه را «مثبت» توصیف کرد. این دیدار در حاشیه مراسم تشییع سناتور جمهوریخواه آمریکا، لیندسی گراهام، صورت گرفت.
با این وجود، برخی از کارشناسان میگویند که اظهارات زلنسکی اگرچه امیدوارکننده به نظر میرسند، اما بیشتر کلی بوده و جزئیات عملیاتی روشن و مشخصی در آنها دیده نمیشود. ولودیمیر شوماکوف، دیپلمات سابق اوکراین، با اشاره به اینکه این دیدار در حضور خبرنگاران اتفاق نیفتاده است، اعلام کرد که نشانههایی از تصمیم قریبالوقوع واشنگتن برای ارائه یا صدور مجوز تولید سامانههای پاتریوت به چشم نمیخورد.
او افزود که اگر آمریکا از تأمین این سامانهها خودداری کند، روسیه به راحتی میتواند حملات موشکی خود را ادامه دهد، چرا که اوکراین بدون سامانههای پاتریوت، توان کافی برای مقابله با موشکهای بالستیک روسیه را نخواهد داشت.
شوماکوف همچنین بر این باور است که ترامپ بیش از آنکه به دنبال حمایت نظامی رایگان از اوکراین باشد، به جنبههای اقتصادی جنگ توجه دارد. او تصریح کرد که واشنگتن تمایل دارد تا تسلیحات خود را به کشورهای اروپایی بفروشد تا آنها این تسلیحات را در اختیار کییف قرار دهند، به جای اینکه به اوکراین مستقیماً و بدون هزینه کمک کند.
این دیپلمات اوکراینی حتی بر این باور است که نظرات ترامپ در برخی مواقع به دیدگاههای روسیه نزدیکتر شده و او آمادگی بیشتری برای پذیرش خواستههای مسکو، به ویژه در حوزه مناطق مناقشهانگیز، نشان داده است.
از طرفی، رولاند بیدغاموف، تحلیلگر روس، با وجود اختلاف نظرهایی که با مقامات اوکراینی دارد، در یک نکته با شوماکوف همرأی است؛ و آن اینکه ترامپ از ادامه جنگ اوکراین منافع اقتصادی برداشت میکند. او تأکید میکند که تا زمانی که کییف خواستههای مسکو را نپذیرد، افق روشنی برای پیشرفت در مذاکرات سیاسی وجود نخواهد داشت.
بیدغاموف همچنین اظهار میدارد که روسیه بر لزوم حلوفصل سیاسی بحران بر مبنای توافقات استانبول تأکید دارد، اما در عین حال عملیات نظامی را نیز ادامه خواهد داد. به اعتقاد او، کرملین از تفاوت دیدگاههای آمریکا و اروپا در خصوص جنگ اوکراین آگاه است و همین امر احتمال دستیابی به توافق را در شرایط کنونی کاهش میدهد.
در ادامه، دونالد جنسن، مدیر بخش امور روسیه در مؤسسه صلح ایالات متحده، تأکید میکند که اوکراین به شدت به سامانههای پاتریوت نیاز دارد تا توان دفاعی خود را حفظ کند، زیرا بدون این تجهیزات، مقابله با حملات روسیه در کوتاهمدت و بلندمدت به شدت دشوار خواهد بود.
به گفته جنسن، ترامپ در موقعیتی دشوار قرار دارد؛ از یک سو قصد دارد که جنگ از طریق دیپلماسی پایان یابد و از سوی دیگر تمایلی به افزایش حمایت نظامی از اوکراین نشان نمیدهد. این شرایط، درخواست زلنسکی در خصوص سامانههای پاتریوت را به یکی از چالشهای اساسی دولت آمریکا تبدیل کرده است.
او همچنین خاطرنشان میکند که در شرایط فعلی، نه تنها روسیه تمایلی به کاهش فشار نظامی دارد، بلکه اوکراین نیز حاضر نیست از بخشی از خاک خود چشمپوشی کند. به همین دلیل، افق دستیابی به توافقات سیاسی در آیندهای نزدیک همچنان دور از دسترس به نظر میرسد.
به طور کلی، ارزیابیهای کارشناسان حاکی از آن است که جنگ اوکراین هنوز در وضعیت بنبست نظامی و سیاسی قرار دارد. روسیه به تشدید عملیات نظامی خود ادامه میدهد، اوکراین همچنان بر تقاضای حمایت تسلیحاتی بیشتری از غرب اصرار دارد و دولت ترامپ هنوز در بین منافع اقتصادی، ملاحظات سیاسی و تلاش برای پیشبرد دیپلماسی نتوانسته است تصمیم قطعی برای تغییر مسیر جنگ اتخاذ کند.