درد بیپایان خانوادههای صیادان؛ چشمان منتظر در کنارک و چابهار/ سرنوشت ملوانان در ابهام
به گزارش خبرنگار سیاسی ایرنا، لنج صیادی «شاهین۲» ۱۵ اردیبهشت امسال برای صید راهی آبهای آزاد اقیانوس هند شد اما پس از عبور از محدوده آبهای نزدیک به مسقط، ارتباط آن بهطور کامل قطع شد و از آن زمان تاکنون هیچ تماس یا اطلاعی از وضعیت سرنشینان آن به دست نیامده است.
۱۷ اردیبشهت و دو روز پس از حرکت، ملوان لنج طی یک تماس اعلام کرده که هنگام عبور از محدوده نزدیک به مسقط، یک بالگرد آمریکایی بر فراز لنج مشاهده شده و پس از آن، همه ارتباطات و نشانههای مکانی شناور قطع شده و از آن زمان تاکنون هیچ اطلاعی از سرنوشت ملوانان وجود ندارد.
تا به امروز پدران، مادران و همسران این ملوانان در بیخبری کامل به سر میبرند و میخواهند بدانند سرنوشت عزیزانشان به کجا رسیده است. آنها از سازمانهای دولتی مرتبط و همچنین سازمانهای بینالمللی درخواست ورود جدی به این پرونده و تلاش برای یافتن این ملوانان دارند.
در این راستا با محمد انور بجارزهی نماینده مردم چابهار، نیکشهر، کنارک، قصرقند، دشتیاری و زرآباد و عضو کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس شورای اسلامی که پیگیر وضعیت این ملوانان است گفت وگو کردیم. مشروح این گفت وگو را در ادامه می خوانید.
ایرنا: پیگیریها درباره سرنوشت ملوانان لنج صیادی شاهین کنارک به کجا رسیده است؟
بجارزهی: در تاریخ ۱۷ اردیبهشت ۱۴۰۵، لنج صیادی “شاهین ۲” متعلق به شهرستان کنارک که دارای ۱۷ سرنشین بود، در ۷۰ مایلی آبهای عمان مفقود شد. آخرین گزارش از این لنج، مشاهده یک بالگرد آمریکایی در نزدیکی آنها بود و بعد از آن لحظه ارتباط قطع شد.
با وجود اینکه این صیادان در واقع در حال “جهاد اقتصادی” برای تأمین نیازهای اساسی کشور هستند، اما اکنون سرنوشتشان مشخص نیست. من از طریق وزارت امور خارجه، هلال احمر و حتی صلیب سرخ جهانی پیگیریهای گستردهای انجام دادم. نامههایی به سفارتهای ایران در عمان و پاکستان ارسال شد، اما متأسفانه پاسخها نشان میدهد که این کشورها نیز از وقوع این حادثه و وضعیت این ۱۷ نفر بیاطلاع هستند.
خانوادههای این عزیزان هفتههاست که در انتظار خبری از سرنوشت عزیزان خود هستند. این یک موضوع امنیتی و انسانی است که باید به صورت جدی و از طریق مجامع بینالمللی پیگیری شود تا مشخص گردد سرنوشت این ۱۷ فرزند وطن در آن پهنه آبی چه شده است.»
بنده امروز از یک موضوع بسیار حساس و انسانی صحبت میکنم. ما با ۱۷ خانواده روبرو هستیم که زندگیشان متوقف شده است. صدها نفر از بستگان و دوستان این ملوانان در شهرستانهای کنارک و چابهار، در انتظار یک خبر هستند؛ هر خبری! میخواهیم بدانیم سرنوشت این ۱۷ ملوان چه شده است؟ آیا اسیر شدهاند؟ آیا جان باختهاند؟
باور نمیکنید، اما کودکان و فرزندان این صیادان به من زنگ میزنند و میپرسند: “آقای نماینده، آیا از پدر من خبری داری؟ ” در برابر نگاه این بچهها، من و همه مسئولان شرمنده هستیم. اینها مردانی هستند که برای امرار معاش و خدمت به اقتصاد کشور در دریاها بودند.
من از خبرگزاری ایرنا، که خبرگزاری رسمی جمهوری اسلامی ایران است و اخبار موثق و دستاول را منتشر میکند، صمیمانه تقاضا دارم که این موضوع را هم در سطح داخلی و هم در سطح بینالمللی منتشر کند. سه تن از نمایندگان خانوادههای این صیادان، از یک ماه پیش در تهران هستند و ما با تمام وزارتخانهها برای پیگیری پرونده آنها تلاش کردهایم.
نیروهای آمریکایی درباره سرنوشت لنج صیادی و ملوانان پاسخگو باشند
اگر نیروهای آمریکایی با این لنج برخورد کردهاند و ملوانان ما را از میان بردهاند، اگر مردانگی و شرافتی در آنها باقی مانده، باید پاسخگو باشند. انسانها اعضای یک پیکرند و در آفرینش یک گوهرند. اگر مردی پیدا شود که با مسئولیتپذیری و شرافت، حقیقت را بگوید و مسئولیتی در قبال این جانها بپذیرد، جامعه او را ستایش خواهد کرد.
ما از ایرنا میخواهیم این خبر را به وسیعترین شکل ممکن پخش کند؛ شاید این پیام به گوش مسئولان بینالمللی، سازمانهای حقوق بشری و حتی کسانی برسد که شاید از این حادثه بیخبرند. مردم کنارک و چابهار در زجر هستند و حق آنهاست که بدانند لنج “شاهین ۲” به چه سرنوشتی دچار شد. امیدوارم فریاد خانوادهها به گوش هر کسی که میتواند کمکی کند، برسد.
بندر شهید کلانتری هیچگونه کاربری نظامی نداشت
ایرنا: در ایام جنگ تحمیلی آمریکا و رژیم صهیونیستی به کشورمان، جنوب کشور بهویژه چابهار، در خط مقدم این درگیری قرار داشت. بفرمایید چه اقداماتی برای بازسازی و نوسازی زیرساختها در حال انجام است؟
بجارزهی: جنوب کشور و بهویژه چابهار در حملات دشمن صهیونی و آمریکایی، آسیب دید. متأسفانه حتی در داخل شهر و برخی محلات، شاهد خساراتی بودیم و شماری از هموطنان بی گناه به شهادت رسیدند. همچنین تعدادی از صیادان عزیزمان که برای تأمین زنجیره غذایی و معیشت خانوادههای خود به دریا رفته بودند، به شهادت رسیدند. در خصوص زیرساختها نیز باید بگویم در این حملات بندر چابهار که کارکردی صرفاً تجاری و معیشتی داشت و به تأمین مایحتاج عمومی مردم و زنجیره غذایی کشور کمک میکرد، مورد هدف قرار گرفت. برخلاف ادعاهای دروغین دشمن مبنی بر کارکرد نظامی، بندر شهید کلانتری، هیچگونه کاربری نظامی نداشت. در این حملات، متأسفانه هفت یا هشت نفر از کارکنان بیگناه بندر که در حال انجام وظیفه بودند، به شهادت رسیدند. همچنین ماشینآلات و تجهیزات حملونقل که متعلق به مردم بود و برای تسهیل امور لجستیکی وارد منطقه شده بودند، از جمله اتوبوسهای نو، در این حملات آسیب جدی دیدند و دشمن از هیچ خسارتی به اموال مردم دریغ نکرد.
دشمن حتی به ماشینهای حمل کالای اساسی هم رحم نکرد؛ برای نمونه، یک تریلی حامل برنج را به همراه رانندهاش هدف قرار دادند که منجر به شهادت آن راننده زحمتکش شد.
ایرنا: در حال حاضر وضعیت فعالیت و ظرفیت ترانزیتی چابهار چگونه است؟ آیا تبادل کالا همچنان صورت میگیرد؟
بجارزهی: چابهار یک بندر تجاری و راهبردی است که نقش مهمی در تأمین کالاهای اساسی و زنجیره غذایی کشور ایفا میکند. این بندر همچنان فعال است، اما با توجه به شرارت دریایی دشمن صهیونی و آمریکایی، در حملونقل با چالشهای جدی مواجه هستیم. با وجود تمام این فشارها، چابهار با قدرت در حال انجام وظیفه است؛ هرچند دشمن آمریکایی مکرراً مانع عبور کشتیهای حامل گندم و برنج میشود که بخشی از آنها متوقف و حتی چند فروند نیز مورد اصابت قرار گرفتند.
با این حال، در همین شرایط سخت، در حوزه چابهار شاهد دستاوردهای ارزشمندی هستیم؛ از جمله اینکه طی یک سال اخیر، ۱۰ کارخانه تولید تن ماهی به بهرهبرداری رسیده است. این موفقیت، مدیون توانمندی و جانفشانی صیادانی است که با وجود تمام خطرات، نهتنها معیشت خود را تأمین میکنند، بلکه بخش مهمی از زنجیره غذایی منطقه و کشور را نیز پشتیبانی میکند.
ایرنا: وضعیت پیشرفت طرحهای توسعهای سواحل مکران و همچنین پروژه راهآهن چابهار به زاهدان در چه مرحلهای است؟
بجارزهی: آقای شهید ایران، همواره سواحل مکران را “گنج پنهان” مینامیدند و بر رسیدگی به آن تأکید داشتند. واقعیت این است که اگر مصوبات سفر ایشان در دهه ۸۰ به استان سیستان و بلوچستان توسط دولتهای مختلف بهطور کامل اجرایی میشد، امروز با چالشهای کمتری مواجه بودیم.
در حال حاضر، ما با کمبودهای زیرساختی متعددی در حوزه حملونقل، شبکه راهآهن و خطوط انتقال آب روبهرو هستیم. در حوزه انتخابی بنده که شامل ۶ شهرستان با جمعیتی بالغ بر ۷۰۰ هزار نفر و بیش از ۱۲۰۰ روستا است، در حوزههای آموزش، بهداشت و آب مشکلات جدی وجود دارد. برای نمونه، با وجود گذشت سالها، هنوز فاقد بیمارستان مجهز هستیم. البته با پیگیریهای مستمر ما و حمایت دولت، عملیات اجرایی بیمارستان ۵۴۰ تختخوابی چابهار که سالها معطل مانده بود، آغاز شد.
با توجه به گستردگی حوزه انتخابیه ما (۶ شهرستان و ۸۰۰ دهیاری)، این منطقه نیازمند توجه ویژه دولت برای اجرای مصوبات سفر رهبر شهید انقلاب است تا بتوانیم این مشکلات زیرساختی را مرتفع کنیم.»
ما در حوزه انتخابیه خود برای دسترسی به یک بیمارستان باید با چنگ و دندان تلاش کنیم. مردم ما برای کوچکترین خدمات درمانی مجبورند با من تماس بگیرند تا برای درمانشان در شهرهایی مثل شیراز، اصفهان، مشهد یا تهران نوبت بگیریم. در علم پزشکی، برای باز کردن رگ قلب، زمان طلایی حداکثر ۲ تا ۴ ساعت است؛ متأسفانه بارها پیش آمده که حتی در ایرانشهر نیز امکان آنژیوگرافی فراهم نبوده و بیمار باید به زاهدان با فاصله ۷۰۰ کیلومتری اعزام شود. در حوزههای دیگر هم مانند حمل و نقل، آموزش، وضعیت به همین منوال است به طوری که سرانه فضای آموزشی ما کمتر از یک متر مربع است.
چابهار ظرفیت عظیمی برای تولید و تأمین زنجیره غذایی کشور دارد
با تمام این مشکلات، چابهار ثابت کرده که ظرفیت عظیمی برای تولید و تأمین زنجیره غذایی کشور دارد و با وجود ضعف زیرساختی همچنان بار تأمین کالاهای اساسی مردم ایران را به دوش میکشد. امیدوارم مسئولان، اینبار که اهمیت استراتژیک چابهار را به چشم دیدند، در اجرایی کردن مصوبات سفر رهبر شهید (دهه ۸۰) همت گمارند. ما نیازمند توسعه مدارس و جذب نیروی انسانی بومی هستیم تا آمار بازماندگان از تحصیل را کاهش دهیم.
ایرنا: با توجه به همسایگی چابهار با پاکستان و اهمیت مرز “ریمدان” برای صادرات و تجارت، چه اقداماتی برای توسعه این بخش مرزی انجام شده است؟
بجارزهی: مرز ریمدان مرز فعالی است و دولت نیز در حال تلاش است، اما با توجه به پتانسیل بالای این مرز، زیرساختهای آن آماده نیست. بیش از یک سال است که پیگیر آسفالت محوطه بازارچه و تأمین امکانات بهداشتی برای رانندگانی هستم که در آنجا تردد میکنند، اما هنوز وضعیت مطلوب نیست.
اعتباراتی وعده داده شده و تلاشهایی در حال انجام است، اما این اقدامات کافی نیست. استاندار محترم و دولت باید اعتبارات ویژهای برای تکمیل زیرساختهای ریمدان اختصاص دهند تا شاهد وضعیت نامناسب آن نباشیم. ما نمایندگان، صدای مردم و در کنار آنها پیگیر حل این مشکلات هستیم، اما وزارت کشور و معاونت اقتصادی دولت باید با تخصیص بودجه و مدیریت صحیح، این زیرساختها را سامان دهند. متأسفانه گاهی اولویتهای واقعی مردم نادیده گرفته می شود و مسئولان استان بر اساس تشخیصهای خود عمل میکنند. با این حال، اخیراً با تغییرات مدیریتی که استاندار محترم اعمال کرده، فضا تا حدی روانتر شده و رصد میدانی من و صحبت با رانندگان نشان میدهد که وضعیت نسبت به گذشته بهبود یافته است؛ اما این کافی نیست.
تأکید میکنم که هر ریالی که در مرز “ریمدان” هزینه شود، هزینه نیست، بلکه سرمایهگذاری برای درآمدزایی کشور است. امیدوارم دولت با اولویتبخشی به تکمیل زیرساختهای این مرز و تکمیل پروژه دوبانده کردن محورهای منتهی به چابهار، مانع از تداوم تلفات انسانی شود و امکانات رفاهی حداقلی از جمله سرویسهای بهداشتی و خدمات رفاهی را برای رانندگان فراهم کند تا بیش از این شاهد گلایههای شهروندان نباشیم.
ما باید هم در میدان نبرد و هم میدان دیپلماسی قدرتمند عمل کنیم
ایرنا: در فضای سیاسی کشور شاهد شکل گیری دوقطبی “جنگ و مذاکره” هستیم نظر شما در این باره چیست؟
بجارزهی: به اعتقاد بنده، “خیرالامور اوسطها”؛ یعنی حد وسط همواره معقولترین راه است. ما باید هم در میدان نبرد قدرتمند باشیم و هم در میدان دیپلماسی و گفت و گو فعال عمل کنیم. دنیا امروز بر پایه کلمه و گفتمان پیش میرود. دولت در حال حاضر در هر دو میدان در حال تلاش است و امیدوارم با ترکیب شهامت رزمندگان اسلام و هوش و ذکاوت تیم دیپلماسی، مسیر تعالی و پیشرفت ایران اسلامی را با اقتدار و شرافتمندانه طی کنیم.
مصمم هستیم مسائل معیشتی فرهنگیان را به شکل اصولی حل کنیم
ایرنا: به عنوان عضو کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس، چه اقداماتی برای نیروهای حقالتدریس و معیشت فرهنگیان انجام شده است؟
بجارزهی: در خصوص ۲۱ هزار نیروی حقالتدریس در کشور (که بخش بزرگی از آنها یعنی حدود ۶ هزار نفر متعلق به استان سیستان و بلوچستان هستند)، پیگیریهای جدی صورت گرفته است. امسال برای اولینبار پس از ۱۰ الی ۱۲ سال، حقوق نیروهای حقالتدریس در فصل تابستان پرداخت شد که این دستاورد، حاصل تلاشهای شبانهروزی اعضای کمیسیون آموزش و همکاری وزیر آموزش و پرورش، معاونت توسعه منابع انسانی ایشان، سازمان برنامه و بودجه و سازمان امور استخدامی کشور بود. ما در کمیسیون آموزش مصمم هستیم که این روند تداوم یابد و با برنامهریزی دقیق، مسائل معیشتی فرهنگیان را به شکل اصولی حل کنیم.
اما هدف ما تنها پرداخت حقوق یکباره نیست؛ هدف ما “تداوم” و “ثبات” است. ما از سازمان برنامه و بودجه و امور استخدامی کشور خواستهایم که با فراهم شدن بسترهای لازم، این نیروها را به قرارداد “کار معین” تبدیل کنند تا دل معلمان شاد شود و امنیت شغلی آنها تأمین گردد. معلمان و نظامیان، دو ستون اصلی هر جامعهای هستند. هر کشوری که بخواهد از نظر امنیتی، روانی و آموزشی در سطح بالایی قرار بگیرد، باید به این دو قشر بهطور ویژه رسیدگی کند. ما امیدواریم سازمان برنامه و بودجه، به جای شتابزدگی، با رویکردی “آهسته و پیوسته” و با ثبات، این مسیر را برای تأمین رفاه معلمان ادامه دهد.