ترامپ: ما از اجرای یک حمله بزرگ به ایران جلوگیری کردیم؛ مذاکرات از امشب آغاز خواهد شد
به نقل از ایلنا، دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، در ساعات پایانی روز گذشته اظهار داشت که مذاکراتی با ایران در حال انجام است که چارچوب اصلی این گفتوگوها از شامگاه دوشنبه آغاز خواهد شد.
وی در ادامه به ادعای خود اشاره کرد که واشنگتن در تدارک انجام یک حمله گسترده به ایران بوده است که در صورت اجرا، میتوانست بهعنوان بزرگترین عملیات نظامی آمریکا از زمان جنگ جهانی دوم شناخته شود، اما نهایتاً تصمیم به لغو این حمله گرفته شد.
ترامپ همچنین مدعی شد که کشورهای عربستان سعودی، امارات، قطر و ایران از او خواستهاند از انجام این حمله صرفنظر کند و افزود: «باید دید آیا میتوانیم ایران را به کنار گذاشتن برنامه هستهایاش وادار کنیم یا خیر.»
این اظهارات در شرایطی بیان میشود که ترامپ دو روز پیش نیز بیان کرده بود که به درخواست تهران و تعدادی از کشورهای همسایه، برنامهریزی حملات علیه ایران را متوقف کرده تا بستر لازم برای رسیدن به توافق فراهم شود.
رئیسجمهور ایالات متحده پیشتر نیز ایران را به تهدید با حملهای «بسیار شدید» تهدید کرده بود، اما در روز بعد ادعا کرد که واشنگتن آماده اجرای عملیاتی با سطح قدرتی بیسابقه بوده که «از زمان جنگ جهانی دوم به این سو» مشاهده نشده است. طبق گفته او، این حمله بهعنوان شرطی برای دستیابی به توافقی شامل بازگشایی کامل تنگه هرمز و خاتمه دادن به آنچه «تهدید هستهای ایران» نامید، لغو شد.
در مقابل، مقامهای نظامی جمهوری اسلامی ایران ادعای ترامپ مبنی بر درخواست تهران برای جلوگیری از حمله آمریکا را رد کرده و آن را «دروغی جدید» قلمداد کردند. این مقامها بیان داشتند که نیروهای مسلح ایران در اوج آمادگی قرار دارند و آماده پاسخگویی به هرگونه اقدام احتمالی هستند.
مذاکرات تهران و مسقط درباره مسیر جدید هرمز
در این میان، ایران روز یکشنبه اعلام کرد که گفتوگوها با سلطنت عمان برای تعیین یک مسیر جدید برای کشتیرانی در تنگه هرمز به مراحل پایانی خود نزدیک شده است.
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه، اعلام کرد که تهران و مسقط در حال بررسی ایجاد یک مسیر دریایی جدید هستند که نه از مسیر شمالی و نه از مسیر جنوبی عبور میکند و به حقوق حاکمیتی و ملاحظات امنیتی هر دو کشور پاسخ خواهد داد.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه، نیز خاطرنشان کرد که مذاکرات با عمان در حال رسیدن به مراحل نهایی است، ولی جزییات بیشتری در این زمینه ارائه نکرد.
بقایی همچنین تأکید کرد که توافق درباره مسیر جدید به معنی بازگشایی تنگه هرمز نیست و ایالات متحده را مسؤول اختلال در تردد دریایی معرفی کرد. وی تصریح داشت که اقدامات خصمانه و محاصره دریایی آمریکا عامل مهم وضعیت کنونی بوده است.
طبق این گزارش، از زمان شروع جنگ در ۲۸ فوریه، ایران کنترل مؤثری بر تردد کشتیها در تنگه هرمز برقرار کرده و بسیاری از کشتیها برای عبور از این آبراه استراتژیک ملزم به دریافت مجوز و پرداخت عوارض هستند؛ موضوعی که با مخالفت آمریکا و درخواست این کشور مبنی بر بازگشایی کامل و فوری این گذرگاه همراه شده است.
تلاش برای احیای تفاهم اسلامآباد
در عین حال، حسن قشقاوی، سخنگوی کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی، از کوشش میانجیها جهت احیای یادداشت تفاهم امضا شده در اسلامآباد خبر داد.
وی با اشاره به اینکه تنگه هرمز مهمترین محور مذاکرات فعلی است، ابراز داشت که میانجیها در حال تبادل نظر با طرفهای ذیربط برای احیای توافق قبلی هستند.
مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران نیز در پیامی در پلتفرم اجتماعی ایکس بر ضرورت پایبندی آمریکا به تعهدات قبلی تأکید کرده و نوشت: «باید کاری کنیم که دشمن به توافقاتی که امضا شده، پایبند بماند.»
ایالات متحده و رژیم صهیونیستی از تاریخ ۲۸ فوریه (9 اسفند) با حمله به ایران جنگ را آغاز کردند و جمهوری اسلامی نیز در پاسخ، اهدافی را در نقاط مختلف منطقه با موشک و پهپاد تحت حمله قرار داد.
هرچند در اواسط ژوئن یادداشت تفاهمی برای آغاز مذاکرات برای خاتمه جنگ امضا شد، اما از ابتدایی ژوئیه، تبادل حملات بین طرفین دوباره از سر گرفته شد.