دو تحول مهم اقتصادی جهان در سال 2014
افزایش تولید نفت آمریکا و رشد تولید چین
ساعت 24 - سال 2014 که در روزهای پایانی آن قرار داریم، شاهد دو رویداد اقتصادی مهم بود. نخستین رویداد که البته برای ایران به عنوان یک کشور تولیدکننده نفت اهمیت فراوان دارد، افت بهای جهانی طلای سیاه بود. کارشناسان یک دلیل عمده این کاهش قیمت را وجود مازاد عرضه در بازار میدانند، بازاری که اکنون آمریکا یکی از بازیگران اصلی آن است. آمریکا اکنون از عربستان هم بیشتر نفت تولید میکند. رویداد دوم جلو زدن اقتصاد چین از اقتصاد آمریکا طبق یک شاخص اقتصادی بود. چین در سال 2014 حدود 17.6 تریلیون دلار و خدمات تولید کرد که حدود 200 میلیارد دلار از آمریکا بیشتر است.
به نوشته کریسچن ساینتس مانیتور، برخی تحلیلگران میگویند آمریکا با جلو زدن از عربستان سعودی و روسیه به بزرگترین تولیدکننده نفت در جهان تبدیل شده است. این تحول از رهگذر استفاده از فناوری فراکینگ امکان پذیر شده است. در تیر ماه، بانک آمریکا گزارش کرد تولید روزانه نفت این کشور در خلال سه ماه اول سال ۲۰۱۴، از ۱۱ میلیون بشکه در روز فراتر رفته است. تولید روزانه نفت عربستان ۱۰ میلیون بشکه در روز است. بیشتر افزایش تولید نفت آمریکا در تگزاس و داکوتای شمالی رخ داده است که روی هم رفته نیمی از تولید نفت این کشور در این ایالتها صورت میگیرد. دو ایالت یادشده کانون استفاده از فناوری فراکینگ هستند، یعنی استفاده از مایعات با فشار زیاد برای شکستن سنگهای رسوبی شیل و استخراج نفت و گاز. با این حال، برخی منابع دیگر با رقم یادشده موافق نیستند. سازمان اطلاعات انرژی معتقد است که تولد ماهیانه نفت آمریکا در سال جاری حدود ۸ میلیون بشکه در روز بوده است. هر چه باشد، تاثیر افزایش تولید نفت آمریکا اکنون بیش از هر جا در پمپ بنزینهای این کشور دیده میشود. بهای بنزین اکنون به پایینترین حد از سال ۲۰۰۹ رسیده است.
صرف نظر از آنکه آمریکا تولیدکننده اول یا دوم نفت جهان است، در سال ۲۰۱۴ آمار دیگری منتشر شد که نشان داد چین جای آمریکا را از نظر ارزش کلی کالا و خدمات گرفته است. آمار صندوق بینالمللی پول نشان داد آمریکا در این سال ۱۷.۴ تریلیون دلار کالا و خدمات تولید کرد که ۲۰۰ میلیارد دلار از تولید چین کمتر بود. آخرین باری که اقتصاد آمریکا در جایگاه دوم قرار داشت، زمانی بود که روسای جمهور آن ریش داشتند. لوید بلانکفین رئیس بانک گلدمن ساکس اخیرا در کنفرانسی گفت این قرن میتواند قرن چین باشد. رقم تولید کالا و خدمات در چین و آمریکا بر اساس شاخص برابری قدرت خرید تعیین شده است، اما بر اساس آمار تولید ناخالص داخلی، آمریکا همچنان پیش است. ارزش بازاری تولید سالانه آمریکا تقریبا دو برابر چین است: ۱۷ تریلیون دلار در برابر ۹ تریلیون دلار.
برابری قدرت خرید شاخص مفیدی درباره چگونگی تاثیر اقتصاد بر مردم است و نشان میدهد سطح زندگی چگونه تغییر میکند. از این نظر، رشد جایگاه چین خبر خوبی است و حاکی از ارتقا طبقه متوسط در جهان است. گزارش روندهای جهانی در سال ۲۰۳ که توسط شورای اطلاعات ملی آمریکا منتشر شده است، از انفجار طبقه متوسط در کشورهای در حال توسعه در سالهای آینده خبر میدد. بر اساس این گزارش، ظرف ۱۵ سال آینده، شمار افراد طبقه متوسط از یک میلیارد نفر به ۲ میلیارد نفر افزایش خواهد یافت. گزارش یادشده تصریح میکند ورود صدها میلیون نفر در تمام مناطق جهان به طبقه متوسط، ایجاد نوعی شهروندی جهانی را با تاثیر مثبت بر اقتصاد و سیاست جهان امکانپذیر میکند.
صرف نظر از آنکه آمریکا تولیدکننده اول یا دوم نفت جهان است، در سال ۲۰۱۴ آمار دیگری منتشر شد که نشان داد چین جای آمریکا را از نظر ارزش کلی کالا و خدمات گرفته است. آمار صندوق بینالمللی پول نشان داد آمریکا در این سال ۱۷.۴ تریلیون دلار کالا و خدمات تولید کرد که ۲۰۰ میلیارد دلار از تولید چین کمتر بود. آخرین باری که اقتصاد آمریکا در جایگاه دوم قرار داشت، زمانی بود که روسای جمهور آن ریش داشتند. لوید بلانکفین رئیس بانک گلدمن ساکس اخیرا در کنفرانسی گفت این قرن میتواند قرن چین باشد. رقم تولید کالا و خدمات در چین و آمریکا بر اساس شاخص برابری قدرت خرید تعیین شده است، اما بر اساس آمار تولید ناخالص داخلی، آمریکا همچنان پیش است. ارزش بازاری تولید سالانه آمریکا تقریبا دو برابر چین است: ۱۷ تریلیون دلار در برابر ۹ تریلیون دلار.
برابری قدرت خرید شاخص مفیدی درباره چگونگی تاثیر اقتصاد بر مردم است و نشان میدهد سطح زندگی چگونه تغییر میکند. از این نظر، رشد جایگاه چین خبر خوبی است و حاکی از ارتقا طبقه متوسط در جهان است. گزارش روندهای جهانی در سال ۲۰۳ که توسط شورای اطلاعات ملی آمریکا منتشر شده است، از انفجار طبقه متوسط در کشورهای در حال توسعه در سالهای آینده خبر میدد. بر اساس این گزارش، ظرف ۱۵ سال آینده، شمار افراد طبقه متوسط از یک میلیارد نفر به ۲ میلیارد نفر افزایش خواهد یافت. گزارش یادشده تصریح میکند ورود صدها میلیون نفر در تمام مناطق جهان به طبقه متوسط، ایجاد نوعی شهروندی جهانی را با تاثیر مثبت بر اقتصاد و سیاست جهان امکانپذیر میکند.