«جاده مرگ»؛ استراتژی اوکراین برای محاصره لجستیکی کریمه
به نقل از ایلنا، با گذشت بیش از چهار سال از آغاز بحران نظامی بین روسیه و اوکراین، بار دیگر شبهجزیره کریمه به یکی از مهمترین کانونهای درگیریها تبدیل گردیده است. اوکراین در ماههای اخیر استراتژی حملات هوایی خود را به زیرساختهای حیاتی و مسیرهای ارتباطی این منطقه گسترش داده تا تواناییهای نظامی روسیه در پشتیبانی از نیروهای مستقر در جنوب اوکراین را تضعیف کند.
طبق گزارش فارن پالیسی، بزرگراهی که شهر روستوف-نا-دونو را به کریمه و سایر مناطق تحت کنترل روسیه در جنوب اوکراین مرتبط میسازد، به یکی از اهداف کلیدی این حملات بدل شده است. این بزرگراه که حدود ۶۳۰ کیلومتر طول دارد، در هفتههای اخیر بارها مورد اصابت حملات هوایی قرار گرفته و منجر به نابودی دهها خودروی نظامی، کامیون و تانکر سوخت شده است؛ به طوری که نظامیان روس و اوکراینی آن را «جاده مرگ» مینامند.
در این راستا، اوکراین از اوایل آوریل، به شدت به حملات خود به سمت سواحل دریای آزوف و پلهای منطقه چونگار ادامه داده است؛ اقداماتی که نه تنها حمل و نقل جادهای را مختل کرده، بلکه شبکه ریلی و مسیرهای مربوط به انتقال تجهیزات روسی را نیز از کار انداخته است.
پس از این حملات، پل کرچ در شرق کریمه عملاً به تنها مسیر اصلی اتصال این شبهجزیره به خاک روسیه تبدیل شده است. با این حال، این پل نیز بارها هدف حملات قرار گرفته است و حجم تردد از آن به طور قابل توجهی کاهش یافته است؛ بهطوری که در روزهای آخر ژوئن، صفهای طولانی خودروهایی که در حال خروج از کریمه بودند، گزارش شده است.
فارن پالیسی مینویسد که آثار این حملات تنها محدود به اختلال در تردد نیست، بلکه کمبود سوخت و مهمات در مناطق تحت کنترل روسیه در استانهای زاپوریژیا و خرسون نیز مشاهده شده است؛ مسألهای که بر قابلیت عملیاتی نیروهای روسی در جبهه جنوبی تأثیر گذاشته است.
اوکراین اعلام نموده است که در تاریخ ۱۱ ژوئن، یکی از یگانهای تهاجمی این کشور موفق به انهدام کاروانی حامل سوخت و مهمات و همچنین حدود ۵۰ خودروی نظامی آماده اعزام در مسیر زاپوریژیا شده است؛ عملیاتی که به گفته مقامات اوکراینی، روند تأمین نیروهای روسیه را با اختلال جدی مواجه کرده است.
این منبع همچنین گزارش میدهد که حملات اوکراین به پالایشگاههای نفت روسیه، ظرفیت پالایش این کشور را کاهش داده و کمبود سوخت در برخی مناطق را افزایش داده است. همزمان، شهر سواستوپل با قطع گسترده برق مواجه شده و مقامات محلی فروش بنزین را به شهروندان متوقف کرده و توزیع آن را به نهادهای دولتی محدود کردهاند.
در همین راستا، سرهی کوزان، رئیس مرکز امنیت و همکاری اوکراین بیان کرده است که قطع جریان سوخت به جبهه جنوبی، سیستم لجستیک ارتش روسیه را به چالش کشیده و موجب دشواری در انتقال نیروها، جابهجایی تجهیزات، تخلیه مجروحان و ارسال مهمات شده است.
فارن پالیسی بودجه مینویسد که وزارت دفاع اوکراین در ماه مه از آغاز عملیات موسوم به «محاصره لجستیکی کریمه» خبر داده است؛ این استراتژی به منظور قطع مسیرهای پشتیبانی روسیه و تضعیف حضور نظامی آن در شبهجزیره طراحی شده است.
این گزارش همچنین تأکید میکند که کریمه هنوز به عنوان مهمترین مرکز پشتیبانی و تدارکات نیروهای روسیه در استانهای خرسون و زاپوریژیا به شمار میرود و هرگونه اختلال در مسیرهای ارتباطی آن، تأثیر مستقیمی بر توان رزمی نیروهای روس در جنوب اوکراین خواهد گذاشت.
«جورج باروس» پژوهشگر مؤسسه مطالعات جنگ ایالات متحده، در مصاحبه با این نشریه بیان کرد که اوکراین در حال «تغییر چیدمان میدان نبرد» است و با تحلیل تدریجی خطوط دفاعی روسیه، شرایط را برای انجام یک ضدحمله احتمالی در آینده مهیا میسازد.
براساس این گزارش، بخش عمده این عملیات با بهرهگیری از پهپادهای میانبرد و مقرون به صرفه که در اوکراین تولید شدهاند، از جمله مدلهای «FP-2» و «Behemoth» میباشد؛ این پهپادها قادر به حمل محمولههای سنگین و اجرای عملیات در عمق مواضع روسیه هستند.
این نشریه از قول «ماکسیم بیزنوسیوک» پژوهشگر مرکز GLOBSEC مینویسد که موفقیت این حملات به نتیجه عملیاتهای قبلی اوکراین علیه سامانههای دفاع هوایی، رادارها و موشکهای زمین به هوای روسیه در کریمه مرتبط است؛ اقداماتی که امکان اجرای حملات عمیقتر به اهداف لجستیکی را فراهم کرده است.
با این وجود، برخی تحلیلگران معتقدند که محاصره کریمه هنوز به طور کامل محقق نشده است. به گفته باروس، باز گذاشتن بخشی از مسیرهای خروج ممکن است با هدف ترغیب نیروهای روسیه به عقبنشینی و جلوگیری از مقاومت طولانیمدت آنها صورت گرفته باشد.
کریمه برای روسیه از نظر راهبردی از اهمیت فراوانی برخوردار است. این شبهجزیره به عنوان پایگاه ناوگان دریای سیاه روسیه و یکی از مهمترین مراکز نظامی این کشور برای عملیات دریایی و هوایی در منطقه به شمار میآید و نقش کلیدی در حمایت از نیروهای روس در جنوب اوکراین ایفا میکند.
این نشریه در پایان میافزاید که تشدید حملات اوکراین به کریمه، علاوه بر اهداف نظامی، شامل یک پیام سیاسی برای افکار عمومی روسیه است؛ اینکه الحاق این شبهجزیره در سال ۲۰۱۴، برخلاف وعدههای کرملین، نتوانسته امنیت پایدار را برای این منطقه تأمین نماید.