تصمیم وزیر برای بازسازی پژوهشگاه فضایی/پیگیری حملات به زیرساخت علمی و رایزنی با ۱۰ کشور
دکتر ستار هاشمی در جریان بازدید از خبرگزاری دانشجویان ایران و در گفتوگو با ایسنا، با اشاره به میزان آسیبهایی که جنگ اخیر به زیرساختهای صنعت فضایی کشور وارد کرده است، گفت: یکی از بخشهایی که در چارچوب عملیاتهای این جنگ، مورد اصابت قرار گرفت، صنعت فضایی و همچنین زیرساختهای آزمایشگاهی مرتبط با آن بود. وی افزود: این رخداد به روشنی نشان میدهد که پرداختن به صنعت فضایی و قرار دادن آن در قالب یک سند راهبردی، تصمیمی سنجیده و مسیر درستی برای آینده بوده است.
وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات ادامه داد: خبر امیدوارکننده آن است که با مجموعه تدابیر پیشبینیشده، خسارت جانی در این حوزه متوجه کسی نشد. به همین دلیل، دانشمندان و نخبگانی که پایهگذار و بانی این سند راهبردی بودهاند و هماکنون نیز نقشآفرین آن هستند، دچار آسیب جسمی نشدند. هاشمی این شرایط را امیدبخش توصیف کرد و گفت: چنین وضعیتی کمک میکند تا بتوانیم خیلی زود به مسیر رشد و توسعه فناوری که پیشتر نیز در دستور کار قرار داشت و بهصورت ویژه در دولت چهاردهم پیگیری میشود، بازگردیم.
وی در ادامه و با مرور دستاوردهای صنعت فضایی در دولت چهاردهم، توضیح داد: در این دوره، چندین رویداد را با محوریت «اولینها» در صنعت فضایی برگزار کردهایم؛ رویدادهایی که از حوزه پرتابها تا نوع ماهوارههایی را که در فضا قرار گرفتند دربر میگرفت. برآیند این اقدامات نیز نشان میدهد صنعت فضایی در دولت چهاردهم رشد قابلتوجهی را تجربه کرده است.
هاشمی با تاکید بر اینکه با وجود این پیشرفتها، زیرساختهای پژوهشی صنعت فضایی در جریان اتفاقات اخیر ضربه دیدند، یادآور شد: پژوهشگاه فضایی ایران که در منطقه طرشت قرار دارد و ساختمان آن برای بسیاری از مردم شناختهشده است، تحت اصابت قرار گرفت. همچنین پژوهشکدههای زیرمجموعه این پژوهشگاه در استانهای مختلف نیز آسیب دیدند و حتی به ابنیه آنها خسارت جدی وارد شد.
وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات افزود: در این مدت، همکاران ما تلاش کردند تا حد ممکن تجهیزات را از این نقاط خارج کنند؛ در نتیجه بخش مهمی از تجهیزات جابهجا شد. با این حال، بخشی از تجهیزات به دلیل شرایط فنی و موقعیت استقرار، امکان انتقال پیدا نکرد؛ از جمله مواردی که تجهیزات داخل سازههای بتن مسلح یا در زیرساختهایی قرار داشتند که از پیش برای آنها طراحی شده بود. وی ادامه داد: با توجه به تمهیداتی که دولت در نظر گرفته و در چارچوب آن، دکتر مسعود پزشکیان رییس جمهور نیز بر آن تاکید داشته است، امیدواریم پس از فروکش کردن شرایط بحرانی، بتوانیم آزمایشگاهها را دوباره به شرایط مناسب برسانیم تا چرخه توسعه صنعت فضایی متوقف نشود.
وی با تاکید بر تداوم فعالیت بخشهای پژوهشی در دانشگاههای مختلف کشور در حوزه صنعت فضایی، گفت: در وضعیت فعلی، بخشهای دانشگاهی همچنان به کار خود ادامه میدهند. بخش قابل توجهی از آنچه در صنعت فضایی کشور شاهد بودهایم، با اتکا به ظرفیت دانشگاهها پیش رفته است. هرچند بعضی دانشگاهها نیز در این حوادث مورد اصابت قرار گرفتند، اما فعالیتهای آنها قطع نشد.
هاشمی ادامه داد: در پژوهشگاه فضایی نیز همکارانمان در محلهای جدید مستقر شدهاند و برای بخشی از نیروها، همان زمان و بهسرعت جایگاه مناسب جهت ادامه فعالیت فراهم شد. همچنین تعداد محدودی از همکاران، روند کاری خود را به شکل دورکاری دنبال میکنند.
وی تاکید کرد: برنامه ما این است که به محض اینکه شرایط به آرامش برسد، بازسازی زیرساختهای آزمایشگاهی و مهیا کردن بسترهای لازم برای انجام تحقیقات، توسعه فناوری و همچنین توسعه و تثبیت فناوری در این حوزه را بدون فوت وقت آغاز کنیم. هاشمی ابراز امیدواری کرد که بازسازی و راهاندازی مجدد این زیرساختها زمان زیادی بهدنبال نداشته باشد.
بازسازی مجدد زیرساختهای تحقیقاتی صنعت فضایی
وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات با اشاره به روند بازسازی و راهاندازی مجدد زیرساختهای آزمایشگاهی صنعت فضایی، عنوان کرد: بخشی از همکاران ما منتظر هستند تا اطمینان حاصل شود تجهیزات پس از نصب، به گونهای در محلهای جدید جای بگیرند که احتمال تخریب یا هدف قرار گرفتن دوباره آنها به حداقل برسد.
هاشمی ادامه داد: در حال حاضر از زیرساختهای آزمایشگاهی دانشگاهها استفاده میکنیم و این ظرفیتها همچنان فعال هستند. پیش از این نیز برای اجرای فعالیتهای مورد نیاز، از توان دانشگاهها بهره میگرفتیم؛ اما زیرساخت آزمایشگاهی پژوهشگاه فضایی، از نظر ظرفیت و ابعاد، گستردهتر و بزرگتر است.
وی با بیان اینکه تلاش میشود زیرساختهای آزمایشگاهی بازسازیشده حتی از شرایط پیشین نیز بهتر باشند، اظهار کرد: خبر خوب این است که در برنامهریزیها سعی میکنیم وضعیت جدید دستکم به سطح قبلی محدود نماند و کیفیت ارتقا پیدا کند. با این حال، تحقق چنین هدفی نیازمند زمان است تا زیرساختها با اعتمادپذیری بالا و در شرایط مطمئن مجدداً به بهرهبرداری برسند.
پایگاه فضایی چابهار
هاشمی در بخش بعدی گفتوگو درباره جدیدترین وضعیت پایگاه فضایی چابهار توضیح داد: این پایگاه در دولت چهاردهم به حدود ۹۸ درصد پیشرفت در فاز نخست رسیده است. وی افزود: در همین دولت جهش خوبی در روند تکمیل این پایگاه مشاهده شده و عملاً حرکت رو به جلو در مسیر آمادهسازی آن ادامه داشته است.
وی همچنین بیان کرد: پایگاه فضایی سلماس به بهرهبرداری رسیده است. در مورد پایگاه چابهار نیز امید داریم بتوانیم متناسب با شرایط موجود و مجوزهایی که از مراجع ذیربط دریافت میکنیم، پایگاه را برای ادامه فعالیتها آماده کنیم.
وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات در پاسخ به پرسشی درباره احتمال بهرهگیری از پرتابگرهای بینالمللی در برنامههای آینده فضایی کشور خاطرنشان کرد: با توجه به شرایط، به شکل تلفیقی پیش میرویم. بنابراین، بسته به نوع ماهواره، میزان اهمیت مأموریت و ضریب اطمینانی که برای پرتاب مدنظر قرار میدهیم، بهطور همزمان از ظرفیت پرتابگرهای داخلی و پرتابگرهای بینالمللی استفاده خواهیم کرد.
وی ادامه داد: اینکه کدام مسیر—پرتابگر داخلی یا بینالمللی—برای هر پروژه انتخاب شود، به طراحی مأموریت، میزان تعاملات و شرایط اختصاصی همان کار بستگی دارد. تاکنون نیز برای قرار دادن ماهوارههای کشور در مدار، از هر دو ظرفیت استفاده کردهایم و این رویکرد همچنان میتواند ادامه پیدا کند.
پیگیری وزیر درباره حملات صورت گرفته علیه مراکز علمی
وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات درباره پیگیری حملات انجامشده علیه مراکز علمی و دانشگاهی گفت: پیگیری این موضوع را در چند محور دنبال میکنیم؛ یکی از این محورهای مهم، بهرهگیری از ظرفیت یک نهاد حقوقی تخصصی بینالمللی است.
هاشمی افزود: با توجه به اشتراکات کاری میان وزارت ارتباطات و سازمان صداوسیما در حوزه زیرساختهای ارتباطی، تعامل نزدیکی با این سازمان داشتیم و همه رخدادهایی را که در کشور اتفاق افتاده، مستند کردهایم.
وی ادامه داد: برای پیگیری حقوقی این موضوع، از مشاور حقوقی و همچنین از ظرفیتهای حقوقی سازمان صداوسیما و وزارت ارتباطات استفاده کردیم. مستندات، جزئیات و موارد مرتبط را به مراجع ذیربط منعکس کردهایم و در این زمینه مکاتبات متعددی نیز صورت گرفته است. هاشمی تصریح کرد که این مسیر را با جدیت دنبال میکنند.
هاشمی با اشاره به رایزنیهای بینالمللی در این خصوص اظهار کرد: شخصاً با بیش از ۱۰ کشور از شرق آسیا تا غرب آمریکا گفتوگو کردهام تا در مجامع مختلف، آنها نیز همراهی لازم را با ما داشته باشند.
وی با تاکید بر اهمیت حفاظت از زیرساختهای علمی و تحقیقاتی، گفت: اقدام انجامشده و هدف قرار گرفتن زیرساختهای تحقیق و توسعه، هیچگونه توجیه و پذیرشی ندارد. این موضوع بیتردید در جوامع علمی و همچنین در اتحادیهها و کنوانسیونهای مختلف محکوم خواهد شد. بنابراین این مسیر را با جدیت پیگیری میکنیم.
وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات یادآور شد: در حوزه ظرفیتهای داخلی نیز با توجه به مأموریتی که رئیس جمهور به معاونت حقوقی دولت سپرده است، این موضوع بهصورت جداگانه در حال پیگیری است. همچنین در این مسیر، با قوه قضاییه تعامل و همکاری نزدیکی وجود دارد.
هاشمی با بیان اینکه پیگیری این موضوع از چند مسیر بهصورت همزمان انجام میشود تاکید کرد: دستکم دو یا سه محور را به شکل همزمان در دستور کار قرار دادهایم تا علاوه بر محکوم کردن جنایت رخداده در حوزه علم و تحقیق و توسعه، از ظرفیتهای دیپلماسی نیز حداکثر بهره را ببریم.
انتهای پیام