طرح «تسهیم از مبدا» به سینمادار کمکی نمیکند؛ سینمای سالم با فیلمهای جذاب شکل میگیرد
به گزارش خبرنگار مهر، رضا سعیدیپور که همزمان «سینمادار» است و «نماینده انجمن سینماداران در شورای صنفی نمایش»، با اشاره به وضعیت اقتصادی سینماها در شرایط جنگی، تصریح کرد که در شرایط کنونی نباید از دولت انتظار حمایت مستقیم داشت. او گفت راه اصلی پشتیبانی از سینما زمانی محقق میشود که به تولید فیلمهای کیفی کمک شود و در ادامه، تماشاگران دوباره به سالنهای سینما برگردند. سعیدیپور در بخش دیگری از سخنانش نیز با انتقاد از روند افزایش هزینههای تولید، ریشه دشواریهای سینما را اینگونه توضیح داد که بسیاری از فیلمهایی که در حال حاضر روی پرده میروند، نتوانستهاند نظر و رضایت مخاطب را جلب کنند.
این سینمادار درباره طرح تسهیم از مبدأ توضیح داد: این طرح از بدو انقلاب در حال اجرا بوده، اما شکل اجرایی آن در حال حاضر اینگونه است که همان لحظهای که یک نفر بلیت تهیه میکند، سهم تهیهکننده یا دفتر پخش از آن مبلغ کسر میشود و باقیمانده سهم سینما محسوب میگردد و به حساب سینما واریز میشود. با وجود این، او تأکید کرد که چنین سازوکاری طی سالهای گذشته هم وجود داشته؛ فقط گاهی با وقفههای کوتاهی همراه بوده است؛ یعنی برخی سالنها پول را برای مدت بیشتری نزد خود نگه میداشتند و سپس تحویل میدادند. به همین دلیل، از نگاه وی این طرح در وضعیت فعلی عملاً تبدیل به یک اهرم حمایتی برای سینمادار نمیشود و در حقیقت حتی میتواند فشار تازهای را نیز بر دوش سالنها بگذارد.
سعیدیپور در ادامه افزود: این طرح برای آسانسازی شرایط سینماها و کمک واقعی به سینمادارها طراحی نشده است. به اعتقاد او، سینمادار در درجه نخست «فیلم خوب» میخواهد؛ چون وقتی یک فیلم عملاً تنها توسط تعداد بسیار اندکی—مثلاً چهار نفر—خرید بلیت مواجه میشود، آن چهار بلیت هرطور هم که تقسیم شود، عملاً تفاوتی ایجاد نمیکند. از نظر وی، گره اصلی زمانی باز میشود که فیلمی ساخته شود که هم از نظر کیفیت بتواند مخاطب را جذب کند و هم در نمایش موفق عمل کند؛ به این ترتیب، وقتی جریان ورودی پول شکل میگیرد، میشود آن را میان بخشهای مختلف تقسیم کرد و هر بخش سهم مشخص خود را بردارد و به امور مربوط به خود برسد.
این نماینده انجمن سینماداران درباره اهمیت حمایت از سینما و سینمادارهای آسیبدیده از جنگ گفت: «به نظر من موضوع امروز اصلاً کمکهای دولتی نیست.» او توضیح داد که اکنون جامعه و فعالان این حوزه در شرایطی قرار دارند که مستقیماً از اقتضائات جنگی تأثیر میپذیرد. برای نمونه، او به هزینههای جاری اشاره کرد: برای سینمای مگامال با کاربری فرهنگی، برق حدود ۲۷۰ میلیون تومان هزینه دارد، اما مجتمع برای «شارژ» حدود ۴۰۰ میلیون تومان از ما دریافت میکند. سعیدیپور سپس گفت اگر هزینههای مرتبط با گاز و آب و همچنین اقلامی مثل حقوق پرسنل، داراییها و مالیات را به این ارقام اضافه کنیم، عملاً روشن میشود که اداره کردن یک سینما در چنین وضعیتی با تردید و دشواری جدی روبهروست.
وی ادامه داد: «وضعیت خیلی تغییر کرده است.» او یادآور شد که پیشتر حتی زمانی که بلیت سینما حدود ۲۰۰۰ تومان بود و با این حال دیگر هزینهها را هم باید میپرداختیم، دولت دستکم در عمل به ما کمک میکرد. اما حالا که شرایط دولت خود با چالشهای گسترده همراه شده و حتی در پرداخت حقوقها هم با سختی مواجه است، چه انتظاری میتوان داشت که دولت بتواند همه امور خود را زمین بگذارد و به مشکلات سینماها رسیدگی کند؟ سعیدیپور در همین چارچوب اضافه کرد که سینماها حتی در روشن شدن چراغهای سالنهایشان هم با مسئله روبهرو هستند.
این سینمادار سپس تأکید کرد: «دولت درگیر جنگ است.» بنابراین از نگاه او در چنین شرایطی منطقی نیست که انتظار داشته باشیم دولت به صورت جدی وارد شود و مشکلات انباشته سینماها را پوشش دهد. او گفت سینماها اکنون در موقعیتی قرار گرفتهاند که روشن شدن چراغهای سالنها نیز تبدیل به یک دغدغه جدی شده است.
سعیدیپور در توضیح بیشتر گفت: پیشتر، زمانی که شرایط کشور بهتر بود، دولت برای هر سالن ویدئو پروژکتور تأمین میکرد. اما در شرایط کنونی حتی همان امکان هم به شکل سابق قابل انجام نیست. او توضیح داد که شرکتی که پیشتر در این زمینه کمک میکرده، خودش گرفتار هزینهها و فشارهای مالی شده و طبیعی است که ما هم دیگر نباید توقع داشته باشیم چنین حمایتهایی همچنان برقرار بماند.
او در بخش ارائه راهحل پیشنهادی خود گفت: اگر فیلم خوب ساخته شود، در سینماها به نمایش درآید و مردم دوباره با سینما آشتی کنند تا سالنها دوباره لبریز شود، آنگاه این روند ذاتاً به معنای کمک به سینما محسوب میشود. با این حال، مشکل اینجاست که بسیاری از فیلمهایی که امروز تولید میشوند، به دلیل بالا بودن هزینههای ساخت عملاً امکان چندان زیادی برای رسیدن به مرحله اکران ندارند؛ در نتیجه حتی اگر فیلمی به روی پرده برود، معمولاً نمیتواند مخاطب را به شکل کامل راضی نگه دارد. او سپس پرسید: «در یک سال اخیر چند فیلم واقعاً توانسته موفق شود؟»
سعیدیپور درباره اعطای مجوز اکران فیلمهای خارجی به عنوان نوعی حمایت هم گفت: به اعتقاد او بهترین حمایتی که دولت میتواند انجام دهد این نیست که صرفاً اجازه اکران صادر کند، بلکه باید کمک کند فیلمهای خوب تولید شوند. او افزود در ژانرهای مختلف میتوان ظرفیت ساخت آثار کیفی را داشت. وقتی فیلم خوب ساخته شود، مردم در هر صورت برای دیدن آن جذب سالنها میشوند؛ در نتیجه به جای اینکه یک سالن با چهار یا پنج نفر فیلم را نمایش دهد، حداقل با حدود ۱۵۰ نفر مخاطب همراه میشود. او نتیجه گرفت که وقتی ۱۵۰ بلیت فروخته شود، عملاً خودِ همین فروش میتواند به شکل طبیعی به سینما کمک کند.
وی در پایان جمعبندی کرد: مسئله اصلی سینماها این است که فیلمهایی که به نمایش درمیآیند نمیتوانند رضایت مردم را جلب کنند. همانطور که پیشتر هم توضیح داد، ریشه این مشکل به تولید گران و سنگین برمیگردد؛ یعنی جایی که هزینهها بالا میروند، کیفیت تولید و امکان موفقیت آثار نیز تحت فشار قرار میگیرد.
