فشار فروش بر بازار سهام/کاهش شاخص کل/ خروج سرمایه‌گذاران حقیقی از بازار

طبق گزارش خبرگزاری خبرآنلاین، معاملات بورس تهران در روز شنبه ۲۴ مرداد ۱۴۰۵ به پایان رسید؛ به طوری که بازار بعد از شروعی مثبت، به تدریج با افزایش عرضه در نمادهای بزرگ و مؤثر بر شاخص، مواجه شد و بخش قابل توجهی از رشد اولیه خود را از دست داد. اما در نقطه مقابل، نمادهای کوچک و متوسط عملکرد مطلوب‌تری از خود نشان داده و شاخص هم‌وزن، برخلاف شاخص کل، به رشد خود ادامه داد. در نهایت، شاخص کل بورس با افزایشی محدود به میزان ۱۴۳ واحد، در سطح ۵ میلیون و ۷۳۶ هزار و ۶۲۶ واحد قرار گرفت.

در عین حال، شاخص هم‌وزن روز متفاوتی را تجربه کرد و با رشدی معادل هزار و ۵۹۵ واحد، به ارتفاع یک میلیون و ۶۰۶ هزار و ۴۳۹ واحد رسید. این تفاوت در عملکرد نشان‌دهنده وجود تقاضا در بخش‌هایی از بازار، به ویژه میان نمادهای کوچک و متوسط، است. شاخص کل در شروع معاملات حتی تا محدوده ۵ میلیون و ۷۷۱ هزار واحد نیز بالا رفت، اما با افزایش فشار فروش در نمادهای بزرگ، این افزایش به تدریج کاهش یافت.

تابلوی معاملات تصویری متعادل از بازار را نمایش داد. در این روز، ۴۵۷ نماد در محدوده مثبت فعالیت داشتند و ۳۶۶ نماد در محدوده منفی قرار داشتند. همچنین ۲۸۹ نماد با صف خرید مواجه بودند در حالی که ۱۸۷ نماد در صف فروش بودند. ارزش سفارش‌های خرید به ۷ هزار و ۱۳۶ میلیارد تومان رسید و در مقابل، ارزش سفارش‌های فروش به ۲ هزار و ۶۱۵ میلیارد تومان رسید. به این ترتیب، هرچند عرضه در طول روز افزایش یافت، اما از لحاظ تعداد نمادها و صف‌ها، همچنان تقاضا غالب بود.

علی‌رغم این، یکی از مهم‌ترین نشانه‌های منفی در این روز، ادامه خروج سرمایه حقیقی بود. در پایان معاملات، سرمایه حقیقی به میزان ۳ هزار و ۷۱۴ میلیارد تومان از سهام، حق‌تقدم و صندوق‌های سهامی خارج شد. همچنین ۲ هزار و ۵۷۸ میلیارد تومان نیز از صندوق‌های درآمد ثابت خارج گردید. سرانه خرید حقیقی‌ها ۸۷.۸ میلیون تومان و سرانه فروش آن‌ها ۱۲۴.۴ میلیون تومان بود؛ به این معنا که میانگین فروش هر فرد حقیقی حدود ۴۱.۶ درصد بیشتر از میانگین خرید آنها بوده است.

از طرف دیگر، ارزش معاملات در سطح قابل توجهی ثبت شد. ارزش معاملات سهام، حق‌تقدم و صندوق‌های سهامی به ۳۹ هزار و ۱۵۵ میلیارد تومان رسید و حجم معاملات نیز به ۱۰۳.۵ میلیارد سهم رسید. این میزان از گردش معاملات نشانگر آن است که نقدینگی هنوز در بازار فعال است، هرچند بخشی از آن در حال جابجایی بین گروه‌های مختلف و خروج از برخی موقعیت‌های معاملاتی می‌باشد.

به طور کلی، روز امروز را می‌توان به عنوان روزی با تعادل شکننده در بورس تلقی کرد؛ بازار در یک سو با تعداد نمادهای مثبت و ارزش بالای سفارش‌های خرید، نشانه‌های تداوم تقاضا را بروز می‌دهد و در سوی دیگر، خروج قابل توجه پول حقیقی و افزایش سرانه فروش، باعث افزایش ریسک اصلاح کوتاه‌مدت شده است. رفتار شاخص کل در روزهای آتی، به ویژه در محدوده ۵.۷ میلیون واحد، می‌تواند جهت‌گیری آینده بازار را مشخص‌تر سازد.

افت شاخص بورس در آغاز هفته

معاملات بازار سرمایه در نخستین روز هفته با دو حالت کاملاً متفاوت آغاز گردید؛ در حالی که بورس تهران در دقایق ابتدایی صبح شنبه ۲۴ مرداد در محدوده منفی قرار گرفت، فرابورس به رشد خود ادامه داد. این واگرایی در شرایطی رخ داد که شاخص کل بورس در پایان معاملات روز سه‌شنبه ۲۰ مرداد به سطح تاریخی ۵ میلیون و ۷۳۶ هزار واحد رسیده و بازار هفته گذشته را با قدرت به پایان رسانده بود.

بر مبنای داده‌های معاملاتی تا ساعت ۱۰:۰۸، شاخص کل بورس با افت ۱۵۷.۳۹ واحدی در سطح ۵ میلیون و ۷۳۶ هزار و ۳۲۷.۹۲ واحد قرار گرفته است. به این ترتیب، شاخص کل در نزدیکی همان سطحی قرار دارد که معاملات هفته پیش را در آن خاتمه داده و افت کنونی، در مقیاس کلی بسیار ناچیز به نظر می‌رسد.

در همین حال، شاخص کل هم‌وزن نیز با کاهش ۹۲۶.۵۱ واحد به یک میلیون و ۶۰۳ هزار و ۹۱۷.۸۲ واحد رسید. همزمانی کاهش شاخص کل و هم‌وزن از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است؛ زیرا نشان‌دهنده این است که فشار عرضه در آغاز معاملات تنها مختص چند سهم بزرگ و مؤثر بر شاخص نیست و برخی از نمادهای کوچک‌تر و متوسط نیز با افزایش عرضه روبرو شده‌اند.

در این لحظه، ارزش بازار بورس تهران ۱۶۳ هزار و ۷۶۷ تریلیون تومان گزارش شد و ارزش معاملات به حدود ۱۹ هزار و ۸۸۰ میلیارد تومان رسید. حجم معاملات نیز ۵۶.۶۴۲ میلیارد سهم ثبت شده است.

البته با توجه به این‌که بازار هنوز در ساعات ابتدایی فعالیت خود قرار دارد، این ارقام نمی‌توانند تصویر کاملی از نقدینگی و رفتار معامله‌گران در کل روز ارائه دهند.

در طرف دیگر بازار، فرابورس نیز حرکتی متضاد را تجربه کرد. شاخص کل فرابورس با افزایش ۷۶.۶۱ واحد به ۴۶ هزار و ۶.۰۳ واحد رسید. ارزش بازار اول و دوم فرابورس ۲۴ هزار و ۴۱۱ تریلیون تومان و ارزش بازار پایه، ۵ هزار و ۱۲۹ تریلیون تومان گزارش گردید. ارزش معاملات فرابورس نیز تا این لحظه حدود ۸ هزار و ۹۲۳ میلیارد تومان و حجم معاملات ۷.۳۷۹ میلیارد سهم بوده است.

این اختلاف عملکرد میان بورس و فرابورس را نمی‌توان در این دقایق به عنوان یک تغییر جهت قطعی بازار تعبیر کرد. بورس پس از چند روز رشد چشمگیر، در نزدیک قله‌های جدید قرار دارد و طبیعی است که برخی از معامله‌گران در این سطوح اقدام به شناسایی سود نمایند. در روزهای اخیر نیز گزارش‌های بازار نشان‌دهنده تداوم قدرت خریداران و ورود نقدینگی به بازار بوده است.

بنابراین، نکته مهم در معاملات امروز، نه کاهش محدود شاخص کل، بلکه نحوه واکنش بازار به این افت است. اگر در ادامه معاملات تقاضا افزایش یابد و شاخص دوباره به محدوده مثبت بازگردد، افت آغازین بازار بیشتر به عنوان یک استراحت کوتاه‌مدت پس از رشدهای اخیر تلقی خواهد شد. در مقابل، اگر فشار فروش افزایش یابد و شاخص هم‌وزن نیز کاهش بیشتری را تجربه کند، احتمال شکل‌گیری یک اصلاح کوتاه‌مدت جدی‌تر بیشتر خواهد شد.

به طور کلی، در ساعت‌های ابتدایی معاملات شنبه نمی‌توان از «ریزش بورس» یاد کرد؛ بازار فعلاً در حال بررسی توان تقاضا در محدوده‌های تاریخی است. جهت‌گیری معاملات در نیمه دوم بازار و نحوه رفتار شاخص کل در برابر حمایت‌های نزدیک، تصاویر دقیق‌تری از مسیر آینده ارائه خواهد کرد.

تحلیل تکنیکال؛ شاخص کل در آزمون محدوده ۵.۷ میلیون واحد

از دید تکنیکال، شاخص کل بورس پس از یک موج صعودی سریع، وارد محدوده‌ای شده که فاصله چندانی تا سقف تاریخی اخیر ندارد. قرار داشتن شاخص در حوالی ۵.۷۳۶ میلیون واحد و افت محدود در آغاز معاملات، در نگاه نخست بیشتر به «استراحت» بازار شباهت دارد تا آغاز یک روند نزولی جدید.

در سناریوی اصلاحی، نخستین محدوده حمایتی مهم را می‌توان در حوالی ۵.۷ میلیون واحد در نظر گرفت. حفظ این سطح بسیار حائز اهمیت است؛ زیرا بازگشت سریع شاخص از آن می‌تواند نشان‌دهنده حضور خریداران در کف‌های کوتاه‌مدت باشد. در صورت از دست رفتن این حمایت، محدوده ۵.۶۵ تا ۵.۶۸ میلیون واحد به عنوان حمایت بعدی برای بازار خواهد بود و در صورت شکست آن، احتمال عمیق‌تر شدن اصلاح وجود دارد.

در طرف مقابل، تثبیت دوباره شاخص بالای سطح ۵.۷۵ میلیون واحد می‌تواند نخستین نشانه‌ای از بازگشت قدرت خریداران باشد. همچنین عبور پایدار از سطح ۵.۸ میلیون واحد می‌تواند راه را برای آزمون سطوح بالاتر هموار کند.

نکته حائز اهمیت این است که در شرایط کنونی، حجم و ارزش معاملات باید به همراه حرکت شاخص مورد بررسی قرار گیرد. اگر افت شاخص با افزایش محسوس عرضه و کاهش تقاضا همراه باشد، هشدار اصلاح قوی‌تری صادر خواهد شد؛ اما اگر شاخص با وجود فشار اولیه بازار بتواند به سرعت به مدار مثبت بازگردد، ساختار صعودی هنوز پابرجا خواهد ماند. بنابراین، در حال حاضر ۵.۷ میلیون واحد اصلی‌ترین مرز کوتاه‌مدت برای شاخص کل به شمار می‌آید.

۲۲۳۲۲۴