سیانان: ترامپ به وضعیت پیش از جنگ رضایت داد
بر اساس گزارشی که "ورزش سه" به نقل از فارس منتشر کرده است، یکی از چالشهای اصلی دولت ترامپ در تلاش برای خروج آمریکا از جنگ با ایران، فهرست بلندپروازانه و حداکثری اهدافی بود که او و تیمش در آغاز بحران مشخص کرده بودند. اما حالا که این جنگ به ماه ششم خود نزدیک میشود، مشخص است که این فهرست به سمت تسلیم ایران و تغییر رژیم، دچار تعدیلها و کاهشهایی شده است.
طبق ارزیابیها، به نظر میرسد جیدی ونس، معاون ترامپ، بهطور قابلتوجهی از دامنه این اهداف کاسته است؛ امری که نشاندهنده این است که دولت ترامپ ممکن است قصد داشته باشد به دستاوردهایی کمتر از آنچه که قبلاً مدنظر داشته، رضایت دهد.
ونس در یک مصاحبه با شبکه فاکسنیوز روز پنجشنبه، دو هدف اصلی برای پایان جنگ را مطرح کرد. او تأکید کرد: «هدف اصلی این است که اطمینان حاصل کنیم کشورهای حاشیه خلیج فارس به صادرات نفت و گاز خود ادامه دهند تا ثبات قیمت انرژی برقرار بماند. این هدف شماره یک ماست: حفظ قیمت پایین انرژی برای آمریکاییها».
وی همچنین به هدف دوم اشاره کرد و گفت: «مهم است که اطمینان حاصل کنیم ایران هرگز به تسلیحات هستهای دست نمییابد».
به تحلیل سیانان، این فهرست اهداف به هیچوجه شبیه به اهداف ابتدایی دولت ترامپ نیست و ترتیب اولویتها که ونس بیان کرد، قابل تأمل میباشد.
کارولین لیویت، سخنگوی کاخ سفید، در پاسخ به سؤال خبرنگاران درباره نظرات ونس اظهار داشت که «این دو هدف از نظر رئیسجمهور (آمریکا) به یک اندازه حائز اهمیت هستند».
طبق این گزارش، حتی اگر این دو هدف واقعاً برای دولت ترامپ به یک اندازه مهم باشد، گنجاندن قیمت نفت و گاز در فهرست اهداف بدون ذکر برخی دیگر از اهداف، خود نشانهای از تغییرات قابلتوجه محسوب میشود.
در حالی که ترامپ در ماه مه بهروشنی اعلام کرده بود که این مسئله را جزو اهداف جنگ قرار نمیدهد و تأکید کرده بود که «نه حتی ذرهای» به وضعیت مالی آمریکاییها اهمیت نمیدهد، این امر نشان میدهد که تا چه حد مسئله هستهای ایران برای او حائز اهمیت است.
او در روز جمعه نیز همین موضع را تکرار کرد و گفت که به دلیل اهمیت موضوع در ایران «هرگز بابت اینکه آمریکاییها مجبور به پرداخت قیمت بیشتری برای بنزین شوند، عذرخواهی نخواهد کرد».
به نظر آرون بلِیک، خبرنگار ارشد سیانان مستقر در واشنگتن، «دولت ترامپ همواره چهار هدف را در ارتباط با جنگ با ایران مطرح میکرد، اما این اهداف بسته به اینکه چه کسی در دولت صحبت میکرد، متفاوت بودند. برای مثال، در برخی فهرستها به پایان دادن به تأمین مالی "گروههای نیابتی" ایران اشاره شده بود، اما در برخی دیگر موجود نبود. بعضی از این فهرستها به نابودی زیرساخت موشکی ایران اشاره میکردند، در حالی که چند فهرست دیگر این موضوع را مورد توجه قرار نمیدادند. به نظر میرسد دولت ترامپ در حین ادامه جنگ، در حال آزمون و خطا برای تدوین اهداف خود بوده است. اما نکته اساسی اینجاست که هیچیک از آن فهرستها شامل پایین نگه داشتن قیمت نفت و گاز در آمریکا نمیشد».
ادامه گزارش به وضعیت تنگه هرمز پیش از آغاز جنگ با ایران میپردازد و بیان میکند که این هدف میتواند بهراحتی به معنای بازگشت به وضعیت قبل از جنگ باشد و در ادامه، تنها دستاورد دولت آمریکا در این جنگ را "خلع سلاح هستهای ایران" میداند، موضوعی که ایران هیچگاه نداشته و به دنبالش هم نبوده و بارها پیش از جنگ نیز آمادگی خود را برای اطمینانسازی در این زمینه اعلام کرده بود.
این گزارش همچنین بیان میکند که تأکید جدید برخی اعضای دولت ترامپ بر پایین نگه داشتن قیمت بنزین، بهگونهای نشاندهنده کاهش و تعدیل اهداف این دولت برای آماده شدن جهت پایان جنگ است، با دستاوردهایی که به نسبت اهداف اولیه فاصله بسیاری دارند.
به نقل از سیانان، تا ماه مه مشخص شد که دولت ترامپ دیگر تمایلی به تأکید بر برخی اهداف قبلی خود ندارد. تا ماه ژوئن، دولت ترامپ به توافقی با ایران رسید که تقریباً هیچ اشارهای به اهداف قبلی محوری آمریکا نکرد. ترامپ همچنین در بیش از دو ماه گذشته اظهاراتی داشت که بهصراحت این احتمال را نشان میداد که ممکن است از خواستههای هستهای خود عقبنشینی کند.
بهعنوان مثال، در حالی که دولت آمریکا پیشتر تأکید بر تحویل اورانیوم غنیشده ایران داشت، ترامپ اشاره کرد که شاید آسیب واردشده به برنامه هستهای ایران کافی بوده و مواد هستهای این کشور آنقدر در اعماق زمین دفن شده باشند که فرآیند دسترسی به آنها ممکن نباشد. او همچنین خاطرنشان کرد که دولت آمریکا میتواند از فضا بر فعالیتهای ایران نظارت کند تا مطمئن شود تهران تلاشی برای بیرون آوردن این مواد نمیکند. ترامپ حتی اظهار داشت که ایران از قبل «خلع سلاح هستهای» شده است.
به اعتقاد تحلیلگر، این اظهارات نشاندهنده نگرانی شخصی است که میداند احتمالاً نمیتواند ایران را وادار کند توافق هستهای واقعاً سختگیرانهای را امضاء کند.
نهایتاً، در جمعبندی این تحلیل بیان شده که «تعیین قیمت انرژی بهعنوان هدف اصلی دولت ترامپ بهخوبی نشاندهنده روند عقبنشینی از اهداف غیرقابلانعطاف و سختگیرانهای است که در ابتدا برای جنگ تنظیم شده بود؛ و اگر واقعاً بازگشت به شرایط پیش از جنگ هدف شماره یک باشد، این خود نمایانگر آن است که این جنگ چه مقدار کمثمر برای آمریکا بوده است».