قرصی که به بهبود رنگ پوست بیماران مبتلا به پیسی کمک میکند
به نقل از ایسنا، یک قرص که به صورت روزانه مصرف میشود، به برخی افراد مبتلا به پیسی، یک اختلال که باعث ایجاد لکههای سفید بر روی پوست میشود، در بازگشت رنگ پوست کمک کرده است.
این دستاورد میتواند گزینهای آسانتر برای درمان ارائه دهد، بهویژه برای کسانی که پیسی نواحی وسیعی از بدنشان را تحت تأثیر قرار داده است.
پیسی، که با نامهای گوناگونی از جمله بَرَص، لکوپیس و ویتیلیگو (Vitiligo) شناخته میشود، ناهنجاریای در تولید رنگدانه است که در آن ملانوسیتها -سلولهای تولیدکننده رنگدانه- در نقاط مختلف پوست، غشاهای مخاطی و شبکیه تحت آسیب قرار میگیرند. این آسیب منجر به ظهور لکههای سفید در نواحی مختلف بدن میشود. همچنین، موهای رشد کرده در نواحی آسیبدیده بهطور معمول سفید میشوند.
پزشکان چندین فرضیه مختلف را مطرح کردهاند. یکی از این فرضیهها این است که افراد پادتنهایی (آنتیبادی) تولید میکنند که به ملانوسیتهای خود بدن آسیب میزنند. نظریه دیگری این است که ملانوسیتها بهطور طبیعی و خودبهخود تخریب میشوند. برخی مبتلایان نیز گزارش کردهاند که یک رویداد خاص مانند آفتابسوختگی یا استرس روانی موجب بروز پیسی در آنها شده است، هرچند این ادعا بهطور علمی اثبات نشده است.
برخلاف کرمهایی که روی لکههای مشخص استفاده میشوند، این قرص بهطور عمومی در بدن اثر میگذارد.
پیسی زمانی اتفاق میافتد که سیستم ایمنی بدن بهطور اشتباه به سلولهایی که رنگ پوست را تولید میکنند، حمله مینماید. این بیماری عفونی نیست، اما لکههای نمایان آن میتواند بر زندگی روزمره و سلامت روان افراد تأثیرات منفی بگذارد.
افرادی که به پیسی مبتلا هستند، ممکن است احساس انگ، اضطراب و طرد اجتماعی را تجربهکنند. بنابراین، بازگرداندن رنگ پوست همچنین به معنای بازگشت بهبود ظاهر فرد نیز هست.
درمانهای کنونی شامل کرمها و نوردرمانی است. این شیوههای درمانی میتوانند به احیای رنگ پوست کمک کنند، اما معمولاً نیاز به درمانهای مکرر در طول ماهها دارند. همچنین، استفاده از کرمها میتواند در مواقعی که پیسی مناطق وسیعی را در بر گرفت، دشوار باشد.
یک مطالعه جدید اقدام به آزمایش دارویی به نام آپاداسیتینیب (upadacitinib) بر روی ۶۱۴ بزرگسال و نوجوانان ۱۲ سال به بالا کرده است.
این دو تحقیق در ۱۳۸ مرکز در ۱۸ کشور اجرا شد و همه شرکتکنندگان به شایعترین نوع پیسی مبتلا بودند که سبب ایجاد لکههایی بر روی صورت و بدن آنها میشد.
شرکتکنندگان بهطور تصادفی به دو گروه تقسیم شدند و هر یک روزانه به مدت ۴۸ هفته، ۱۵ میلیگرم آپاداسیتینیب یا دارونما دریافت کردند. نه شرکتکنندگان و نه محققانی که وضعیت پوست آنها را ارزیابی میکردند، از اینکه چه کسی داروی واقعی را دریافت میکند، مطلع بودند.
در آزمایش اول، ۲۵ درصد از بیمارانی که آپاداسیتینیب مصرف کردند، توانستند حداقل ۷۵ درصد از رنگ از دست رفته صورت خود را دوباره به دست آورند. در مقایسه، تنها ۶ درصد از کسانی که دارونما مصرف میکردند، به این هدف رسیدند.
آزمایش دوم تقریباً نتایج مشابهی را نشان داد. ۲۳ درصد از بیمارانی که دارو مصرف میکردند، به هدف مورد نظر نائل شدند، در حالی که این رقم برای گروه دارونما تنها ۷ درصد بود.
رنگ دیگر نواحی بدن نیز به حالت اولیه خود بازگشت. در هر دو آزمایش، ۱۹ درصد و ۲۱ درصد از بیماران تحت درمان با آپاداسیتینیب، حداقل نیمی از رنگ از دست رفته در نواحی آسیبدیده را بازیابی کردند. به همین ترتیب، تنها ۶ درصد از هر گروه دارونما به بهبودی مشابهی دست یافتند.
برخی از بیماران حتی نتایج قویتری را تجربه کردند. در هر دو آزمایش، ۱۴ درصد از بیمارانی که تحت درمان بودند، حداقل ۹۰ درصد از رنگ از دست رفته در صورت را مجدداً بدست آوردند، در مقایسه با ۲ تا ۳ درصد برای مصرفکنندگان دارونما.
پس از پایان آزمایشهای ۴۸ هفتهای، به نظر میرسید رنگ پوست همچنان در حال بازگشت است، که نشانگر این است که دورههای درمان طولانی مدت با آپاداسیتینیب میتواند بیشتر سودمند باشد.
عملکرد آپاداسیتینیب بهگونهای است که با آرام کردن بخشی از پاسخ ایمنی مسئول بروز پیسی، به همراهی با نواحی آسیبدیده برای احیای رنگ آنها کمک میکند. این دارو ممکن است به کاهش حمله به سلولهای سالم پوست یاری رساند.
این دارو جزو خانوادهای از داروها به نام مهارکنندههای JAK است. دیگر داروهای این دسته نیز برای شرایطی که پاسخ ایمنی بیش از حد به پوست آسیب میزند، مورد مطالعه قرار گرفتهاند.
از آنجا که این قرص بهطور عمومی اثر میکند، ممکن است به ویژه برای آنان که پیسی گسترده یا لکههایی در نقاطی از بدن دارند که استفاده از کرمها در آنها دشوار است، مؤثر باشد. این همچنین میتواند جایگزین بهتری برای مراجعه مکرر به کلینیک برای نوردرمانی باشد.
آپاداسیتینیب در حال حاضر در اتحادیه اروپا برای بزرگسالان و نوجوانانی که ۱۲ سال یا بیشتر دارند و به این نوع رایج پیسی مبتلا هستند، تأیید شده است؛ اما وضعیت تأیید آن در سایر نقاط متفاوت است.
با این حال، نکات مبهمی هنوز وجود دارد. حدود ۷۵ درصد از بیمارانی که این قرص را مصرف کردند، به هدف اصلی بهبود رنگ صورت نرسیدند و نزدیک به ۸۰ درصد از آنها نیز حداقل نیمی از رنگ از دست رفته خود را در سایر نقاط بدن باز نگرداندند.
نسبتاً متداولترین عوارض جانبی گزارششده شامل عفونتهای تنفسی، آکنه، سردرد و التهاب بینی و گلو بوده است. همچنین، هفت بیمار که از این دارو استفاده میکردند، به زونا مبتلا شدند. مشکلات جدی در ۴ درصد از بیماران مورد درمان در آزمایش اول و ۲ درصد در آزمایش دوم بروز پیدا کرد.
مقایسه ۴۸ هفتهای به اندازه کافی طولانی نبود تا خطرات نادر یا پایدار را رد کند. آپاداسیتینیب فعلاً هشدارهایی را در مورد احتمال بروز عفونتهای شدید، سرطان، مشکلات قلبی و لخته شدن خون در حین استفاده برای سایر بیماریها شامل میشود.
شرکتکنندگان به مدت ۱۱۲ هفته دیگر تحت نظر هستند تا میزان بهبود بیشتری که ممکن است روی دهد، مشخص شود.
همچنان مشخص نیست که آیا رنگ بازیابی شده پس از قطع درمان باقی خواهد ماند یا خیر.
این آزمایشها قرص را در مقایسه با دارونما مورد بررسی قرار دادهاند، نه با کرمهای موجود یا نوردرمانی. نکته جالب این است که اکثریت شرکتکنندگان سفیدپوست بودند و افرادی با رنگ پوست تیرهتر کمتر در این مطالعه جایی داشتند.
علاوه بر این، این مطالعه با تأمین مالی شرکت AbbVie، تولیدکننده آپاداسیتینیب، انجام شده است. این شرکت در طراحی آزمایشها، تجزیه و تحلیل دادهها و تهیه مقاله همکاری داشته است.
این نتایج نشاندهنده شواهد ابتدایی هستند مبنی بر اینکه مصرف روزانه این قرص میتواند به ترمیم قابل توجهی از رنگ پوست در برخی افراد منجر شود. تحقیقهای طولانیتر روشن خواهد کرد که این بهبودها چقدر ماندگار هستند و به پزشکان این امکان را میدهد که درباره اینکه چه کسانی احتمالاً به صورت ایمن از آن بهره خواهند برد، تصمیمگیری کنند.
این مطالعه در مجله The Lancet منتشر شده است.
انتهای پیام