دلایل سفت شدن فرمان خودرو پس از خاموش شدن موتور چیست؟
به نقل از پدال و به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین، اگر شما هم پس از خاموش کردن خودرو خود بخواهید فرمان را بچرخانید، احتمالاً متوجه خواهید شد که آن فرمان نرم و راحتی که قبل از خاموشی خودرو احساس میکردید، حالا به شکل قابلتوجهی سفتتر شده است. این موضوع بهویژه در زمان پارک کردن بهوضوح احساس میشود و گاهی اوقات آنقدر فرمان سنگین میشود که ممکن است راننده تصور کند مشکلی برای سیستم فرمان یا جلوبندی خودرو پیش آمده است.
در اکثر اتومبیلها، همچین تغییری طبیعی میباشد. فرمان خودرو همچنان به چرخها متصل بوده و ارتباط مکانیکی آن قطع نمیشود، اما بخش عمدهای از نیرویی که عموماً به چرخاندن فرمان کمک میکند، در دسترس راننده نخواهد بود. این نیروی کمکی بسته به نوع خودرو میتواند از طریق سیستم هیدرولیکی یا موتور برقی تأمین شود.
چرا بدون کمک فرمان سنگین میشود؟
برای درک بهتر این تفاوت، کافی است فرمان را در دو حالت مختلف آزمایش کنید؛ یک بار با روشن بودن خودرو و بار دیگر با خاموش کردن موتور. زمانی که موتور خودرو روشن است، سیستم کمکی فرمان نیروی لازم برای چرخاندن چرخها را فراهم میکند. به محض اینکه این کمک از مدار خارج شود، همان نیرویی که پیشتر توسط سیستم فرمان تأمین میشد باید به کمک دستان راننده تامین گردد.
در خودروهای قدیمیتر و همچنین بسیاری از مدلهایی که از سیستم هیدرولیک فرمان استفاده میکنند، پمپ هیدرولیک بهطور معمول به وسیله موتور خودرو کار میکند. این پمپ روغن را تحت فشار قرار داده و این فشار در هنگام تغییر وضعیت فرمان به یاری راننده میآید؛ بنابراین با خاموش شدن موتور، پمپ دیگر بهطور عادی کار نخواهد کرد و از این رو کمک هیدرولیکی از بین میرود. در واقع، فرمان هنوز به کار خود ادامه میدهد، اما برای چرخاندن آن نیاز به تلاش بیشتری وجود دارد.
چرا در حالت توقف فرمان سفتتر احساس میشود؟
زمانی که خودرو خاموش است و شما فرمان را در حال توقف کامل بچرخانید، سفتی آن بیشتر مشهود خواهد بود. دلیل این موضوع را باید تا حدود زیادی به مقاومت لاستیکها نسبت داد.
چرخهای جلو در زمان توقف به سطح زمین فشار میآورند و برای تغییر مسیر آنها باید بر مقاومت لاستیک در برابر زمین و همچنین نیروهای وارده به سیستم فرمان غلبه کرد. وقتی خودرو حتی به مقدار جزئی حرکت میکند، این مقاومت به مراتب کاهش مییابد و تغییر مسیر چرخها آسانتر میشود.
به همین خاطر، چرخاندن فرمان اتومبیل خاموش در پارکینگ، به ویژه بر روی سطوح خشک و با اصطکاک بالا، میتواند بسیار دشوار باشد؛ در حالی که همان فرمان در حین حرکت بهمراتب راحتتر به چرخش درمیآید.
فرمان برقی نیز پس از خاموش شدن سنگین میشود؟
بله، اما روش کار آن بهطور قابل ملاحظهای متفاوت است. در خودروهایی که به سیستم فرمان برقی (EPS) مجهز شدهاند، پمپ هیدرولیکی و روغن فرمان دیگر وجود ندارد. یک موتور الکتریکی مسئول تأمین نیروی کمکی برای فرمان است. حسگری که تمام گشتاور را اندازهگیری میکند، نیرویی که راننده به فرمان وارد میسازد، تشخیص داده و واحد کنترل بنا بر این دادهها، میزان کمک لازم را به موتور برقی فرمان ارسال میکند.
زمانی که خودرو غیرفعال میشود، بسته به طراحی خودرو، سیستم برقی فرمان دیگر کمکی عادی را از خود ارائه نمیدهد. در نتیجه، فرمان به میزان بیشتری سفت خواهد شد. جالب است بدانید که یکی از مزایای سیستم فرمان برقی این است که بر خلاف پمپهای هیدرولیکی که به موتور وابستهاند، برای تأمین کمک فرمان نیازی به روشن بودن موتور احتراق داخلی ندارد. این ویژگی باعث شده تا EPS در خودروهای هیبریدی و در برخی سیستمها که موتور احتراقی خاموش میشود، کارایی افزایش یابد.
آیا این سنگینی به معنای خرابی سیستم فرمان است؟
خیر، اگر این حالت تنها زمانی رخ دهد که خودرو خاموش است، معمولاً نیازی به نگرانی نیست.
مشکل زمانی به وجود میآید که فرمان هنگام روشن بودن موتور بهطور ناگهانی سنگین میشود. در خودروهای هیدرولیکی، عواملی چون کمبود روغن، نشتی، اشکال در پمپ یا مشکلات در اجزای مدار هیدرولیک میتواند منجر به کاهش قدرت کمک راننده گردد. همچنین در خودروهای مجهز به EPS نیز خرابی موتور برقی، حسگرها، واحد کنترل یا مشکلات در تأمین برق ممکن است به کاهش کمک فرمان منجر شود. فقدان این کمک در سیستمهای برقی به معنای از دست دادن اتصال مکانیکی فرمان نیست، اما نیروی بیشتری از راننده نیاز میباشد.
بنابراین، اگر هنگام رانندگی متوجه شدید که فرمان ناگهان سنگین شده است، نباید آن را با سنگینی طبیعی فرمان پس از خاموش شدن خودرو اشتباه بگیرید. روشن شدن چراغ هشدار فرمان، شنیدن صداهای غیرعادی از پمپ، مشاهدۀ نشتی روغن یا تغییر ناگهانی در نیروی لازم برای چرخاندن فرمان از جمله مواردی هستند که نیاز به بررسی خودرو را ضروری میسازند.
در پایان، باید اضافه کرد که سنگینی فرمان پس از خاموش شدن خودرو معمولاً نتیجه فقدان نیروی کمکی است و به معنی خرابی خود فرمان نمیباشد. به محض خاموش شدن موتور، در سیستمهای هیدرولیکی، پمپ دیگر فشار لازم را تولید نمیکند و در بسیاری از سیستمهای برقی، موتور کمکی نیز غیر فعال میشود. فرمان همچنان از نظر مکانیکی قابل استفاده باقی میماند، اما راننده نیاز دارد برای تغییر مسیر چرخها که معمولاً باید تلاش بیشتری نماید. این تفاوت بهویژه در زمان پارک و تغییر حالت فرمان در شرایط توقف، بهخوبی احساس میشود.
۲۲۷۳۲۲