زاکانی: کشور به راهها و تدابیر نو نیاز دارد/ همه باید به دولت کمک کنیم
به گزارش خبرنگار دفاعی ایرنا، علیرضا زاکانی روز پنجشنبه در آیین گرامیداشت روز پدافند هوایی در ستاد این نیرو، گفت: برکات دفاع مقدس را امروز میتوان در آثار و نتایج آن مشاهده کرد. ما شاهد شکلگیری شرایط جدیدی در جهان و منطقه هستیم؛ شرایطی که نتیجه ۴۷ سال مقاومت ملت رشید ایران و تقدیم شهدای بزرگ در این مسیر است. جمعی از خانوادههای معظم شهدا نیز امروز در جمع ما حضور دارند که حقیقتاً چشم و چراغ ما هستند.
وی گفت: مقاومت ملت ایران شرایطی را در جهان ایجاد کرده که امروز بهوضوح شاهد تغییرات آن هستیم. منطقه و جهان دیگر بر اساس ترتیباتی که پس از جنگ جهانی دوم شکل گرفت، حرکت نخواهد کرد و بهتدریج نظم و ترتیبات جدیدی در منطقه در حال شکلگیری است.
شهردار تهران افزود: امروز مشاهده میکنیم که برخی کشورهای منطقه برای نزدیک شدن به ایران و دریافت تضمینهای امنیتی از جمهوری اسلامی ایران از یکدیگر سبقت میگیرند. در گذشته تضمینهایی دریافت کرده بودند، اما هیچکدام پاسخ معتبر و قابل اتکایی برای ماندگاری و حفظ امنیت آنها نبود. پیغامها، ارتباطات و تعاملاتی که امروز از سوی این کشورها شاهد هستیم، در حالی است که همین کشورها طی ۴۷ سال گذشته بیشترین جفا را در حق ملت ایران روا داشتهاند؛ شرایطی که شما بهتر از بنده از آن مطلع هستید.
وی ادامه داد: در منطقه نیز به برکت خون شهدا و مجاهدتهای امام و شهدای بزرگوار، پرونده پایگاههای آمریکایی در منطقه، به لطف خدا، در حال بسته شدن است. امنیتآفرینی این پایگاهها زیر سؤال رفته و خود آمریکاییها نیز به این واقعیت پی بردهاند که حضورشان دیگر نمیتواند امنیت مورد ادعایشان را تأمین کند. عظمت این کاری که شما، سروران عزیزم در ارتش و سپاه، بهعنوان ستون فقرات نیروهای مسلح کشور انجام میدهید، شاید برای ما بهطور کامل قابل درک نباشد. ما گاهی نمیدانیم عملی که امروز انجام میدهیم چه اثری در جریان تاریخ، در مسیر پیروزی حق دارد.
شهردار تهران گفت: در شرایط امروز کشور، مشکلاتی نیز وجود دارد که بخشی از آن به گذشته بازمیگردد، بخشی ناشی از جنایات آمریکا و شرایطی است که در جریان جنگ تحمیلی بر کشور تحمیل شد و بخشی نیز به دلیل سرعت تحولات و پیچیدگی شرایط امروز، تشدید شده است.
زاکانی تاکید کرد: هیچکس نمیتواند منکر این واقعیت شود که امروز در کشور مشکلات اقتصادی وجود دارد. بخشی از نابسامانیهای امروز، ریشه در گذشته دارد؛ ناترازیهایی که در حوزه پولی و بانکی، بودجه، انرژی، آب و موضوعات مختلف در کشور شکل گرفته و طی سالها انباشته شده است. بخشی نیز در نتیجه جنایات و فشارهای آمریکا تشدید شده و بخش دیگری به دلیل سرعت تحولات و تغییر معادلات، ابعاد تازهای پیدا کرده است. در چنین شرایطی، ما حتماً باید مسیر خودمان را بهدرستی انتخاب کنیم.
وی افزود: دو هفته پیش در هیات دولت صحبت میکردم و برخی از این گسستها را عرض کردم؛ گسستهایی که در حوزه اقتصادی در حال رخ دادن است، در حوزه اجتماعی آثار خود را نشان میدهد، در حوزه فرهنگی دیده میشود و در حوزه مناسبات و مدیریت کشور نیز خود را نشان میدهد.
زاکانی گفت: عبور از این شرایط، بر عهده مسئولان کشور است. در این مسئولیت نیز بنده هیچ تفاوتی میان مسئولان قائل نیستم؛ چه کسی که در دولت مسئولیت دارد، چه در مجلس، چه در دستگاه قضایی، چه در شهرداری و چه در هر دستگاه و جایگاه دیگری. همه ما مسئولیم و همه باید کمک کنیم تا این بار سنگین و این میراث بزرگ را از این گردنه دشوار عبور دهیم.
وی افزود: شرایط پیچیدهای است و این پیچیدگی اقتضا میکند که ما به مسیر خودمان بازگردیم و در برخی رفتارها و روشها تجدیدنظر کنیم. در برابر این شرایط، معمولاً میتوان سه راهکار را تصور کرد. راه اول، سازش و تسلیم است؛ اینکه عدهای بگویند با دشمن کنار بیاییم تا از این مشکلات خلاص شویم. اما تجربه تاریخی و آنچه از رفتار شیاطین بزرگ، بهویژه آمریکای جنایتکار، دیدهایم، نشان میدهد که هدف آنان اساساً چیزی جز تضعیف و تجزیه ایران و انتقام از ملت ایران نیست.
شهردار تهران گفت: راه دوم مقاومت بدون توجه کافی به ابزارها و الزامات آن است. ممکن است عدهای بگویند باید مقاومت کنیم، اما اگر ابزارهای لازم برای مقاومت را فراهم نکنیم و نسبت به الزامات آن بیدقت باشیم، ممکن است ناخواسته زمینه فرسایش خودمان را فراهم کنیم و با دست خودمان وارد مسیری شویم که هزینههای سنگینی برای کشور به همراه داشته باشد. اما راه سوم، همان مسیری است که امام کبیر انقلاب و امام شهید بر آن تکیه و تأکید داشتند و امروز نیز رهبر رشید انقلاب اسلامی بر آن تأکید دارند.
وی گفت: ایران ظرفیتهای بینظیری برای اصلاح و پیشرفت دارد و در شرایط مقاومت نیز میتواند این ظرفیتها را فعال کند؛ اما این امر نیازمند بازگشت به اصول، بازنگری در برخی رفتارها و اصلاح روشهایی است که نتیجه آنها امروز به شکل آسیبها و ناترازیهای مختلف در کشور ظاهر شده است. بهعنوان نمونه، ما اقتصاد و تأمین اساسی منابع کشور را تا حد زیادی به دو منبع نفت و مالیات وابسته کرده ایم. هر سال در فرایند بودجهریزی، میزان درآمد نفت و میزان مالیات را محاسبه میکنیم و بر اساس آن منابع و مصارف کشور را تنظیم میکنیم.
زاکانی تاکید کرد: اما متأسفانه بیش از سه دهه است که به یک هشدار مهم توجه کافی نشده است. امام مجاهد شهیدمان، در ابتدای دهه ۷۰ تأکید کردند که باید وابستگی کشور به نفت را کاهش دهیم و مسیر اقتصاد را به سمت دیگری هدایت کنیم. حدود ۳۵ سال پیش نیز ایشان همین نکته را مطرح کردند. آن زمان برخی به این سخن خندیدند، اما واقعیت این است که یکی از اشتباهات بزرگ ما در این سالها، بیتوجهی به همین هشدار بود.

وی یاداور شد: امروز نتیجه آن را میبینیم؛ نفت ما بهگونهای محاسبهپذیر و آسیبپذیر شده است، در حالی که اگر بهموقع نفت را به فرآورده تبدیل میکردیم، میتوانستیم ارزش افزوده چندبرابری ایجاد کنیم. در آن صورت حتی کشورهای حاشیه منطقه برای دریافت انرژی به ما نیازمند بودند و تحریمپذیری ما نیز بهشدت کاهش پیدا میکرد. این همان مسیری بود که رهبر معظم انقلاب بارها نسبت به آن هشدار دادند، اما متأسفانه آنگونه که باید به آن توجه نشد.
وی گفت: موضوع دوم، اتکا به مالیات است. اصل اتکا به مالیات، در یک اقتصاد سالم و در شرایط عادی، مسیر درستی است؛ اما باید توجه کنیم که در شرایط دشوار و در اقتصادی که بخشهایی از آن تحت فشار و آسیب قرار گرفته، نمیتوان بدون توجه به توان و ظرفیت مردم، فشار مالیاتی را افزایش داد. اگر پیکری زخمی باشد، نمیتوان از آن خون گرفت. بنابراین اصلاح ساختارهای اقتصادی باید بهگونهای باشد که ضمن تأمین منابع کشور، توان مردم و ظرفیت تولید نیز حفظ و تقویت شود.
وی در ادامه گفت: کشور به راههای نو و تدابیر نو نیاز دارد؛ چراکه ظرفیتها و داراییهای کشور بالاست و اگر بتوانیم از این ظرفیتها بهدرستی استفاده کنیم، میتوانیم بسیاری از مشکلات را حل کرد.
زاکانی افزود: چند هفته پیش، در جلسهای در دولت، رئیسجمهور به بنده گفت این بخش از اقتصاد را پیگیری کنید و نیروهایت را پای کار بیاور که من در همان جلسه عرض کردم که اداره کشور در شرایط فعلی نیازمند یک برنامه دوم و یک رویکرد متفاوت است. کشور در شرایط جنگی قرار دارد، اما با سازوکارهای جنگی اداره نمیشود. ما نیازمند ادارهای متناسب با شرایط جنگی هستیم که بتواند در کوتاهترین زمان، بهترین استفاده را از داراییها و ظرفیتهای کشور داشته باشد. ما دارایی کم نداریم.
وی گفت: در حال حاض بانک مرکزی بالغ بر ۳۶میلیارد دلار طلا و ارز در اختیار دارد. برای مقایسه، در سال ۱۳۹۹ کشور با حدود ۳۸.۸ میلیارد دلار اداره شد. یعنی همین میزان منابع ارزی موجود، تقریباً معادل هزینه ارزی اداره یک سال کشور در آن مقطع است.
علاوه بر این، حدود ۱۲ میلیارد دلار منابع دیگری نیز وجود دارد که بخشی از آن بانکی و بخشی غیربانکی است. اگر این منابع را در کنار یکدیگر قرار دهیم، با رقمی نزدیک به ۵۰ میلیارد دلار مواجه هستیم.
وی یاداور شد: برآوردهای اقتصادی نیز نشان میدهد که درآمد کشور در سال جاری، حتی در بدبینانهترین شرایط، حدود ۴۹ میلیارد دلار خواهد بود و در خوشبینانه ترین میتواند به حدود ۶۶ میلیارد دلار برسد. این ارقام، جدا از آن ۳۶ میلیارد دلار ذخایر طلا و ارز بانک مرکزی است.
بنابراین، مسئله این نیست که کشور هیچ منابع و ظرفیتی ندارد یا همین حالا همه راهها بسته شده است. کشور قابل اداره است و ظرفیتهای متعددی برای حل مشکلات مردم دارد؛ به شرط آنکه با تدبیر، سرعت و روشهای جدید عمل کنیم.
زاکانی گفت: به عنوان مثال، مسئله مسکن مردم پس از جنگ ۱۲ روزه بود که مسولیت آن با شهرداری نبود. برای بازسازی و نوسازی واحدهای آسیبدیده، مسئولیت آن با بنیاد مسکن بود، اما منابع مالی لازم برای انجام این کار وجود نداشت. راهحلهای دیگری نیز مطرح شد که به دلایل مختلف امکان اجرا پیدا نکرد و کار متوقف مانده بود. ما با جمعی از دوستان موضوع را بررسی کردیم و گفتیم مسئولیت آن را ما می پذیریم.
در تهران، در مجموع ۸۵۲۰ واحد آسیب دیده بود. طرحی را با همفکری دوستان آماده کردیم، در شورا، مجلس و دولت ارائه کردم. رئیسجمهور از ما خواستند به دفتر ایشان برویم و موضوع را جمعبندی کنیم و موافقت شد و کار را شروع کردیم.
زاکانی گفت: امروز بخش عمده تعهدات انجام شده است. از میان ۱۰۹ پلاک شخصی که آسیب دیده بود، تقریباً همه تعیین تکلیف شدهاند و طبق آخرین گزارشی که ارائه کردم، تنها ۶ پلاک باقی مانده است؛ آن هم پلاکهایی که عمدتاً به دلیل اختلاف و عدم توافق میان خود مالکان، روند کارشان متوقف شده است. حتی برای این موارد نیز درخواست کردهایم با ورود دستگاه قضایی، زمینه تفاهم فراهم شود تا کار ساختوساز دنبال شود.
شهردار تهران افزود: در تهران حدود ۹۳۰ هزار پلاک وجود دارد و از میان آنها، ۱۰۹ پلاک در این حادثه آسیب دیده بود. برای برخی از این موارد نیز به این جمعبندی رسیدیم که بهجای صرف هزینه برای بازسازی در همان محل، در صورت صرفه و صلاح، امکان انتقال و ایجاد واحدهای جدید در مکان دیگری بررسی شود تا مردم بتوانند سریعتر به خانه و زندگی خود بازگردند.
این اقدامات شاید در آمارهای بزرگ اقتصادی به چشم نیاید و حتی در محاسبات معمول دیده نشود، اما برای زندگی یک خانواده، بسیار مهم و تعیینکننده است. بعد از آن، همین ایده در سطح کشور برای شرایط جنگ ۴۰ روزه نیز مورد توجه قرار گرفت. در این دوره، حدود ۵۱ هزار و ۴۷۰ واحد آسیب دید. با همان رویکرد و همان مسیر، کار دنبال شد و با لطف خدا، پرونده بسیاری از این واحدها تعیین تکلیف شد و فرآیند ساخت و تأمین مسکن برای مردم ادامه پیدا کرد.
وی گفت: ما نباید مردم را گروگان اختلافات و ناهماهنگیهای دستگاهی قرار دهیم. مسئولیت ما این است که همه دستبهدست هم بدهیم، فکر کنیم و راهی برای باز کردن گرههای زندگی مردم پیدا کنیم. هر بخش باید مسئولیت تخصصی خودش را بپذیرد؛ اما در عین حال، اگر بخش دیگری نیاز به کمک دارد، باید به کمک آن بدهد. دولت، مجلس، شهرداری و سایر دستگاهها، هر کدام وظایف مشخصی دارند، اما در نگاه مردم، این تفکیکها اهمیتی ندارد و برای آنها حل مشکل مهم است.
شهردار تهران گفت: مردم نمیگویند این کار را مجلس انجام داده، آن کار را دولت یا شهرداری. بنابراین، امروز بیش از هر چیز به همدلی، هماهنگی، تصمیمهای سریع و تدابیر نو نیاز داریم. ظرفیت کشور بالاست و دارایی کم نداریم؛ آنچه لازم است، استفاده هوشمندانه و بهموقع از این ظرفیتها برای حل مشکلات مردم است.
وی گفت: همه باید به دولت کمک کنیم کشور باید حرکت کند و رو به جلو برود. چراکه مسئله اصلی، معیشت، مسکن، سلامت و امنیت مردم است. بنابراین، کشور نیازمند یک مسیر و رویکرد متفاوت است.
شهردار تهران گفت: در طول ۴۷ سال گذشته، انقلاب اسلامی دستاوردهای بزرگی داشته است؛ اما یکی از کارهای مهمی که باید در این سالها اتفاق میافتاد و هنوز به نقطه مطلوب نرسیده، این است که اقتصاد کشور به مردم سپرده شود و نقش واقعی خود را در اقتصاد ایفا کنند. مردم باید صاحب اقتصاد کشور باشند. نمیتوان انتظار داشت که مردم در همه عرصهها حضور داشته باشند، اما در عرصه اقتصادی نقش اصلی و تعیینکننده را نداشته باشند.
زاکانی افزود: آنچه رهبر شهید انقلاب طی سالهای گذشته بارها بر آن تأکید کردهاند، یعنی حضور و مشارکت مردم در اقتصاد، یکی از مهمترین راههای نجات و پیشرفت کشور است. راه نجات کشور این است که اقتصاد را به مردم بسپاریم و ظرفیت عظیم مردم را وارد میدان کنیم. ما باید در همین مسیر حرکت کنیم و بتوانیم با استفاده از این ظرفیت بزرگ، مشکلات کشور را حل کنیم.
وی خطاب به نیروهای پدافند گفت: ما خود را مدیون شما و همه کسانی میدانیم که با مجاهدت، رشادت، شهادت و فداکاری، امنیت این کشور را حفظ کردهاند. اگر امنیت نباشد هیچ کار اتفاق نمی افتد. آنچه شما خلق میکنید، به لطف خداوند تنها یک افتخار برای امروز نیست؛ بلکه اقتداری ماندگار برای جریان حق و سرمایهای ارزشمند برای آینده جامعه خواهد بود. به لطف الهی، آینده بسیار درخشانی پیش روی جامعه ما قرار دارد و ما نیز با تمام توان خود را برای این مسیر آماده کردهایم.
وی یاداور شد: البته مسئولیت امثال بنده، در مقایسه با کاری که شما انجام میدهید، بسیار محدود است. کاری که شما انجام میدهید، کاری بزرگ و کمنظیر است. اما ما نیز تلاش میکنیم در جایگاه خود، با همان اندیشه و تفکری که بر خداباوری، خودباوری و ایمان به خدای بزرگ استوار است، وظایفمان را انجام دهیم و امور را به پیش ببریم.
شهردار تهران گفت: خداوند نیز الطاف خود را شامل حال ما کرده و خواهد کرد؛ چراکه وعده الهی قطعی است و وعده خداوند محقق خواهد شد. یقین داریم هر کاری که امروز با اخلاص و نیت درست انجام میدهیم، آثار خود را در آینده نشان خواهد داد. مشکلات کشور فراوان است، اما برای آنها راهحلهای جدی نیز وجود دارد. فرصت بیان همه آنها در اینجا نیست، اما باید بدانیم که مشکلات کشور بنبست نیستند.
وی گفت: نکته دیگر این است که همه ما باید برای امنیت گستردهتر، آبادانی بیشتر و پیشرفت ویژه کشور تلاش کنیم. کشور ما به لطف خداوند از این گردنه نیز عبور خواهد کرد؛ اما مسئله این است که ما در این مسیر چقدر تلاش میکنیم و چه میزان از این فرصت تاریخی بهره میگیریم.
زاکانی خاطرنشان کرد: من زمانی در محضر امام عرض کردم که برای جبهه نیز خودم را بدهکار میدانم و از خودم توبه میکنم. پرسیدند: «یعنی چه؟» عرض کردم باید بیشتر تلاش میکردم و هرچقدر در جبهه بودم، باید بهتر عمل میکردم. از اینکه میتوانستم بیشتر و بهتر باشم و نبودم، خودم را ملامت میکنم. این نگاه باید همیشه در ما وجود داشته باشد؛ اینکه هیچگاه تصور نکنیم آنچه انجام دادهایم کافی است. باید همواره تلاش کنیم سهم خود را در این مسیر بیشتر و بهتر ادا کنیم. امیدواریم به لطف خداوند، این توفیقی که امروز نصیب ما شده، روزبهروز گسترش پیدا کند و خداوند ما را در این مسیر ثابتقدم نگه دارد.
آیین گرامیداشت روز پدافند هوایی روز پنج شنبه با حضور امیر سرتیپ علیرضا الهامی فرمانده قرارگاه مشترک پدافند هوایی خاتمالانبیا و فرمانده نیروی پدافند هوایی ارتش، علیرضا زاکانی شهردار تهران و جمعی از فرماندهان قرارگاه پدافند هوایی کشور و تعدادی از خانواده معزز شهدای پدافند در ستاد این نیرو برگزار شد و در ادامه از تعدادی از خانواده شهدا تقدیر به عمل آمد.