تحلیل سیانان درباره سخنان ونس در شب گذشته؛ آیا آمریکا قصد دارد جنگ ایران را قبل از انتخابات به پایان برساند؟
جیدی ونس، معاون رئیسجمهور ایالات متحده، در کنفرانس خبری شب پنجشنبه، نه تنها هیچ زمان معین برای خاتمه نزاعهای ایران و آمریکا مطرح نکرد، بلکه وعدهای هم درباره کاهش قیمت بنزین ارائه نداد. او در عوض، سعی داشت شرایط فعلی را بهعنوان یک "جنگ" توصیف نکند و آن را به مجموعهای از درگیریهای محدود و مقطعی معرفی کند.
بر اساس گزارش فرارو به نقل از سیانان، دولت دونالد ترامپ در حال تلاش برای کماهمیت نشان دادن درگیری با ایران است، در حالی که نیروهای مسلح ایالات متحده به عملیات نظامی علیه مواضع ایرانی ادامه میدهند.
در نخستین کنفرانس خبریاش پس از خروج کارولین لیویت از سمت سخنگویی کاخ سفید، ونس از ارائهی جدول زمانی برای پایان درگیریها خودداری کرده و نتوانست اعلام کند که قیمت بنزین چه زمانی به سطوح قبل از آغاز جنگ بازخواهد گشت.
به هر حال، نکتهی قابل توجه در بیانات ونس، تلاش او برای تغییر توصیف وضعیت کنونی بود.
او بیان داشت که شرایط فعلی نباید به عنوان "جنگ" توصیف شود، زیرا از نظر او "عملیات رزمی فعال" ماههاست که متوقف شده است. ونس در ادامه اضافه کرد: "در حال حاضر هیچ تیراندازی فعالی در حال وقوع نیست."
این در حالی است که طبق گزارش CNN، ایالات متحده و ایران در سه روز اخیر با یکدیگر تبادل آتش داشتهاند؛ بهویژه در اطراف تنگه هرمز. ارتش آمریکا روز سهشنبه نزدیک به ۶۰ هدف نظامی در اطراف این تنگه را هدف قرار داده و تأکید کرده است که حملات تهاجمی در این منطقه ممکن است ادامه یابد.
جنگی که نباید «جنگ» نامیده شود؟
از یک سو، دولت آمریکا اعلام میکند که درگیری پایان یافته یا دیگر در مرحله «جنگ» نیست و از سوی دیگر، نیروی نظامی این کشور همچنان به اهداف ایرانی حمله میکند.
CNN این نحوهی توصیف وضعیت در خاورمیانه را نشانهای از تلاش دولت آمریکا برای منعکس کردن جنگ به عنوان یک موضوع فرعی در سیاست داخلی میداند؛ بهویژه با توجه به کمتر از دو ماه باقیمانده تا انتخابات میاندورهای سوم نوامبر.
جنگ با ایران برای دولت ترامپ تنها یک موضوع امنیتی و نظامی نیست. افزایش قیمت بنزین، نگرانی در مورد امنیت کشتیرانی در تنگه هرمز و هزینههای انسانی جنگ، برای جمهوریخواهان که به دنبال حفظ اکثریت خود در کنگره هستند، ممکن است به یک چالش سیاسی تبدیل شود.
طبق آخرین آمار منتشر شده توسط پنتاگون، از زمان آغاز درگیریها در اواخر فوریه، ۷۹۰ نظامی آمریکایی مجروح و ۱۸ نفر جان خود را از دست دادهاند.
ونس نمیداند جنگ چه زمانی به پایان میرسد
یکی از مهمترین بخشهای کنفرانس خبری ونس، زمانی بود که خبرنگاران درباره زمان خاتمه جنگ از او سؤال کردند.
پاسخ معاون ترامپ صریح بود: او نمیداند.
ونس گفت اگر از او پرسیده شود جنگ چه زمانی تمام میشود، در واقع باید بپرسید "ایرانیها چه زمانی تیراندازی به کشتیها را متوقف خواهند کرد". او افزود: "واقعیت این است که به این سؤال پاسخ ندارم. باید از ایرانیها بپرسید."
این اظهارات حکایت از آن دارد که واشنگتن در حال حاضر هیچ جدول زمانی مشخصی برای خاتمه درگیریها ندارد.
همچنین، ونس اعلام کرد که هیچ مذاکراتی میان آمریکا و ایران در حال انجام نیست. به گفته او، دولت ترامپ تا زمانی که ایرانیها تیراندازی به کشتیهای تجاری را متوقف نکنند، وارد مذاکره نخواهد شد.
آتشبس ونس دوام نیاورد
این موضع ونس در حالی ابراز شده که او پیش از این یکی از چهرههای مؤثر در تلاش برای رسیدن به یک توافق دیپلماتیک با ایران بوده است.
ونس که در ابتدا مخالف ورود آمریکا به جنگ با ایران بود، در تابستان برای برقراری آتشبس و دستیابی به توافق سیاسی فعالیت میکرد. اما آتشبسی که تحت هدایت او شکل گرفته بود، تنها پس از دو هفته از بین رفت و حملات متقابل دوباره آغاز شد.
اگرچه در بیشتر ماه اوت آرامش نسبی برقرار بود، اما درگیریها دوباره در اطراف تنگه هرمز شدت گرفت.
آمریکا ادعا میکند که حملات اخیر با هدف جلوگیری از مینگذاری ایران در آبراه انجام شده است. تهران نیز در واکنش به این حملات، پایگاههای آمریکایی را در منطقه هدف قرار داده است.
نگرانی از تلفات غیرنظامیان
ونس همچنین به گزارشهایی درباره کشته شدن چهار نفر در یک مراسم عروسی در روستایی نزدیک تنگه هرمز پاسخ داد. او حاضر نشد احتمال کشته شدن غیرنظامیان در حملات اخیر آمریکا را رد کند و تصریح کرد که دولت در حال بررسی این گزارشهاست.
در عین حال، ونس مدعی شد که ارتش آمریکا "هرگز غیرنظامیان را هدف قرار نمیدهد".
این بخش از اظهارات معاون ترامپ در شرایطی مطرح شده که ادامه عملیات نظامی آمریکا در منطقه ممکن است به افزایش تلفات غیرنظامی و فشارهای سیاسی بر دولت این کشور بینجامد.
مشکل ترامپ تنها ایران نیست؛ قیمت بنزین هم هست
یکی دیگر از نکات حساس در کنفرانس خبری ونس، موضوع قیمت سوخت بود.
جنگ و عدم امنیت در اطراف تنگه هرمز، که از مهمترین مسیرهای انتقال انرژی دنیاست، باعث افزایش نگرانیها درباره بازار نفت و قیمت بنزین در ایالات متحده شده است. ونس از دادن وعدهای درباره زمان برگشت قیمت بنزین به سه دلار خودداری کرد.
او اعلام کرد که نمیخواهد درباره زمان کاهش قیمتها قولی بدهد و بر هدف اصلی آمریکا تأکید کرد که "ایران هرگز نباید به سلاح هستهای دست یابد".
چرا اظهارات ونس مهماند؟
آنچه در کنفرانس خبری ونس بیشتر از هر چیز مشهود است، فاصله میان واقعیت میدانی و روایت سیاسی دولت ایالات متحده است.
در میدان، حملات آمریکا و واکنش ایران ادامه دارد، تنگه هرمز کماکان یک نقطه بحرانی باقی مانده و ارتش آمریکا خود را برای ادامه عملیات نظامی آماده میکند، اما در روایت سیاسی واشنگتن، مقامات دولت ترامپ تلاش میکنند تا این وضعیت را به عنوان یک "درگیری محدود" و نه یک جنگ تمامعیار معرفی نمایند.
به عقیده CNN، این تغییر در ادبیات نمیتواند جدا از انتخابات میاندورهای آمریکا در ماه نوامبر دیده شود.
ترامپ نمیخواهد جنگی طولانی، افزایش قیمت انرژی و تلفات نظامیان آمریکایی به یکی از موضوعات محوری انتخابات تبدیل شود. با این حال، اظهارات ونس نشان میدهد که دولت هنوز راه مشخصی برای خاتمه دادن به این درگیری پیدا نکرده است.
به عبارتی دیگر، واشنگتن تمایل دارد که جنگ را از منظر سیاسی به پایان رسیده تلقی کند، در حالی که از لحاظ نظامی هنوز هیچ نشانهای از خاتمه آن وجود ندارد.