از نیمکتهای میناب تا خانه عروسی در سیریک
در کوهستکِ سیریک، خانوادهای در تدارک آغاز یک زندگی جدید به دور هم گرد آمده بودند. فضای خانه با شادی میهمانان، سر و صدای کودکان و آرزوهای یک زوج جوان روشن شده بود، اما به ناگاه حمله آمریکا، مراسم عروسی را به صحنهای از ویرانی، خون و غم بدل کرد. افرادی که برای ابراز تبریک آمده بودند، ناگهان در زیر سایه انفجار به جستوجوی عزیزانشان پرداختند، و کودکی که باید از آن شب خاطرات شاد و بازیهای شیرین به یاد میآورد، به قربانی خشونتی بدل شد که هیچ توجیه معقولی برای آن وجود ندارد.
آنچه در سیریک اتفاق افتاد و کسانی که جشنشان به عزا مبدل شد، داستان زندگی یک خانواده را روایت میکند و آیندهای را به تصویر میکشد که بدون دلیل ناعادلانه از آنان سلب گردید. هر فرد مجروح نیز انسانی است که درد ناشی از این حمله را برای سالها با خود و اعضای خانوادهاش حمل خواهد کرد. سادهانگاری رنج ایشان به عباراتی مانند «اشتباه در عملیات» یا «حادثه غیرمنتظره»، نشانهای از نادیده گرفتن واقعیتی است که آثار آن بر بدن کودکان و غیرنظامیان نمایان است.
سیریک را نمیتوان بدون توجه به میناب تصور کرد. هنوز تصاویری از نیمکتهایی که باید محل یادگیری و ساختن آینده کودکان این دیار میبودند، در یاد مردم ایران زنده است. در میناب، دانشآموزانی که با کتاب و دفتر به مدرسه میرفتند، قربانی حمله شدند و اکنون در سیریک، مردمی که برای جشن و آغاز یک زندگی به دور هم نشسته بودند، هدف قرار گرفتند. در یکجا، کلاس درس به سوگ نشسته و در جای دیگر، خانهای در حال برگزاری جشن، به عزا تبدیل شد. پیوندی روشن میان آن نیمکتها و این خانه وجود دارد: قربانیشدن افرادی که نه تنها در میدان نبرد، بلکه در بطن زندگی روزمره خود، در معرض خطر بودند.
مدعیان حمایت از حقوق بشر باید توضیح دهند که کودکانی که در مدرسه مشغول تحصیل هستند یا آنهایی که در مراسم عروسی مشغول بازیاند، چه تهدیدی برای یک قدرت نظامی به حساب میآیند؟ چگونه میتوان از دقت تجهیزات نظامی صحبت کرد و همزمان از پذیرش مسئولیت جانهای از دست رفته ابا داشت؟ حتی اگر مجرمان این حمله، آن را «خطا» اعلام کنند (که قطعاً اینچنین نیست)، مسئولیتهای حقوقی و اخلاقی آنان از میان نخواهد رفت.
کسانی که فرمان عملیات نظامی را صادر میکنند، باید پاسخگوی پیامدهای تصمیمات خود و جان غیرنظامیانی باشند که قربانی آن شدهاند.
دولت جمهوری اسلامی ایران، حمله به غیرنظامیان در سیریک و پیش از آن جانباختن دانشآموزان میناب را نقض صریح اصول انسانی و قواعد بینالمللی تلقی میکند و پیگیری حقوقی و سیاسی این جنایات را یکی از وظایف خود میداند. جامعه جهانی و نهادهای مسئول نیز نباید اجازه دهند که جان مردم ایران قربانی استانداردهای دوگانه گردد. سکوت در برابر کشتهشدن کودکان و حمله به خانهها و مدارس تنها به نهادینه شدن خشونت و تکرار چنین فجایعی کمک خواهد کرد.
در کنار این اندوه عظیم، لازم است از نیروهای امدادی، کادر درمان، هلالاحمر، مسئولان محلی و مردم عزیز هرمزگان تقدیر و تشکر شود که در دشوارترین لحظات، با فوریت برای نجات مجروحان و همراهی با خانوادهها وارد عمل شدند. این همبستگی نشان میدهد که در لحظات سخت، مردم ایران یکدیگر را تنها نمیگذارند.
امروز تمام ایران در کنار خانوادههای داغدار سیریک و میناب ایستاده است. ما نام و چهره قربانیان را در میان انبوه اخبار جنگ فراموش نخواهیم کرد. آنها فقط یک آمار نیستند؛ آنها فرزندان ایراناند. امنیت کودکان، حرمت مدارس، خانهها و آیینهای شادی مردم مسائلی نیستند که به نام اهداف نظامی از کنارشان گذشت. سیریک و میناب در ذهن ما باقی خواهند ماند؛ نه تنها به عنوان نمادهایی از مظلومیت مردم ایران، بلکه به عنوان اسنادی روشن از مسئولیتی که آمریکا و عاملان این حملات نمیتوانند از آن فرار کنند.
*سخنگوی دولت