وال استریت ژورنال؛ چگونه پول ایران از بانکهای آمریکایی عبور میکند؟
فرارو- ایران همچنان قادر است با بهرهگیری از شبکهای از نهادهای مالی بینالمللی، شرکتهای پوششی و صرافیها بهطور غیرمستقیم به نظام مالی آمریکا دسترسی یابد.
طبق گزارش فرارو به نقل از والاستریت ژورنال، برخی از نهادهای مالی خارجی که با بانکهای آمریکایی همکاری دارند، قادر به ایفای نقش واسطه در انتقال منابع مرتبط با ایران هستند. در این فرآیند، شرکتهای صوری و صرافیها بهگونهای عمل میکنند که جایگاه واقعی تراکنشها با ایران را پنهان کنند تا در نهایت تبادلات دلاری از طریق سیستم بانکی آمریکا تسویه شود.
عبور ۹ میلیارد دلار از منابع مرتبط با ایران
حجم این تراکنشها قابل توجه است. بر اساس اطلاعات موجود از سوی وزارت خزانهداری آمریکا، حدود ۹ میلیارد دلار منبع مالی مرتبط با ایران در سال ۲۰۲۴ از طریق بانکهای آمریکایی منتقل شده است.
این عدد نشاندهنده انتقال مستقیم وجوه ایران به بانکهای آمریکایی نیست؛ بلکه نمایانگر عبور منابعی است که به شبکههای مرتبط با ایران مربوط میشوند و بهواسطه بانکها و مؤسسات مالی خارجی به نظام تسویه دلاری آمریکا راه یافتهاند.
در این راستا، واشنگتن فشارها بر نهادهای مالی را افزایش داده است. دولت آمریکا با شروع کارزاری که از آن به عنوان «عملیات طرد اقتصادی» نام برده میشود، سعی دارد مسیرهای مالی مورد استفاده ایران را محدود کند.
ماجرای شعبه بانک مصر در امارات
یکی از جدیدترین اقدامات ایالات متحده به شعبه اماراتی بانک مصر مرتبط میشود.
وزارت خزانهداری آمریکا در تاریخ ۲۸ اوت دسترسی این شعبه به حسابهای کارگزاری در آمریکا را محدود کرد. مقامهای آمریکایی ادعا کردند که این شعبه ممکن است حدود ۱.۸ میلیارد دلار را برای شرکتهایی منتقل کرده باشد که به احتمال زیاد با شبکههای مالی ایران در ارتباط هستند.
بر اساس اعلام خزانهداری، شعبه بانک مصر در امارات سه حساب دلاری در بانکهای آمریکایی داشته است؛ اما نام این بانکها بهطور رسمی اعلام نشده است.
طبق اطلاعات منتشرشده در وبسایت بانک مصر، مؤسساتی همچون جیپی مورگان چیس و سیتیگروپ به عنوان کارگزاران این بانک معرفی شدهاند. هر دو بانک از اظهارنظر درباره اقدام اخیر خزانهداری اجتناب کردهاند.
شبکهای از شرکتهای صوری و صرافیها
به نقل از این گزارش، شبکه مالی ایران برای ادامه این فعالیتها به گروهی از شرکتهای پوششی و صرافیها در مناطقی مانند دبی و هنگکنگ وابسته است. این شرکتها با استفاده از بانکهای خارجی که رابطه کارگزاری با بانکهای آمریکایی دارند، میتوانند تراکنشهای دلاری را انجام دهند. به این ترتیب، ارتباط مستقیم منابع با ایران در لایههای مختلف شبکه مالی پنهان میماند و در نهایت معامله از طریق نظام بانکی آمریکا تسویه میشود.
این موضوع به یکی از چالشهای جدی پیش روی سیاستهای تحریمی آمریکا تبدیل شده است؛ زیرا افزایش نظارت بر این شبکهها، از یک سو میتواند دسترسی ایران به منابع مالی را محدود کند و از سوی دیگر، ممکن است باعث مختل شدن تراکنشهای قانونی و مشروع بینالمللی شود.
ایران به سمت یوان و رمزارزها رفته است
در سالهای اخیر، ایران تلاش نموده است وابستگی خود به نظام مالی تحت نظارت آمریکا را کاهش دهد. افزایش استفاده از یوان چین و رمزارزها جزو استراتژیهایی است که تهران برای کاهش آسیبپذیری در برابر تحریمهای آمریکا دنبال میکند.
با این وجود، دلار همچنان در بخشهایی از تجارت بینالمللی، خرید فناوری و برخی معاملات خارجی نقش کلیدی ایفا میکند. از این رو، حتی با گسترش استفاده از ارزهای جایگزین، شبکههای مالی مرتبط با ایران کماکان در جستجوی راههایی برای دسترسی غیرمستقیم به نظام تسویه دلاری هستند.
گزارش والاستریت ژورنال ادعا میکند که تحریمهای مالی ایران، حداقل در سطح شبکههای غیرمستقیم بانکی، نتوانسته ارتباط این کشور با نظام مالی دلاری را بهطور کامل قطع نماید؛ موردی که هم برای سیاستهای تحریمی آمریکا و هم برای آینده نقش دلار در تجارت جهانی اهمیت زیادی دارد.
به همین دلیل است که بسیاری از تحلیلگران بر این اعتقاد هستند که تحریمهای اقتصادی علیه ایران نمیتواند به ابزاری موثر برای تغییر سیاستهای این کشور تبدیل شود.