لزوم بازگشت زمین به کشورهای پیشرفته و صنعتی
بر اساس گزارشی از ایسنا و ارتباطات عمومی سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور، رضا افلاطونی در دیدار خود با فرخ طایراو - نماینده سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد (فائو) در جمهوری اسلامی ایران - به روندهای صنعتی و برداشتهای وسیع از منابع طبیعی در کشورهای توسعهیافته طی سالهای اخیر اشاره کرد و گفت: بخشی از چالشهای زمین امروز ناشی از سالها استخراج بیش از حد، فعالیتهای صنعتی و افزایش آلایندهها است. بنابراین، کشورهای که در این فرآیندهای آسیبزا نقش عمدهای ایفا کردهاند، باید مسئولیت بیشتری در جبران خسارتها و حمایت از برنامههای احیای زمین بر عهده گیرند.
رئیس سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور اضافه کرد: اکنون زمان آن است که کشورهای برخوردار به یاری زمین آمده و بخشی از آنچه در گذشته از منابع آن برداشت کردهاند را به صورت مالی، دانش، فناوری و پشتیبانی از طرحهای احیا به چرخه طبیعت بازگردانند.
افلاطونی به تجربیات ایران در زمینههای آبخیزداری، بیابانزدایی، احیای زمین، مدیریت منابع طبیعی و مبارزه با آتشسوزی جنگلها اشاره و ظرفیت کشور را برای همکاری و انتقال تجارب به دیگر کشورها قابل ملاحظه دانست و از فائو خواست تا از پروژهها و طرحهای اجرایی ایران در زمینه مقابله با بیابانزایی بازدید کند.
مقابله با بیابانزایی محدود به کشورها با مناطق خشک نیست
در این نشست، افلاطونی به اهمیت روزافزون مسأله بیابانزایی در سطح جهانی اشاره کرد و تصریح کرد: مقابله با بیابانزایی تنها مختص کشورهایی با مناطق خشک نیست و امروز بسیاری از کشورها به ویژه با پیامدهای تغییر اقلیم، تخریب زمین، کاهش منابع آب و گسترش پدیدههای مرتبط با بیابانزایی دست و پنجه نرم میکنند.
وی با بیان اینکه «اگر روند بیابانزایی را متوقف نکنیم، بیابان به سمت ما خواهد آمد»، افزود: جامعه جهانی باید نگاه خود را فراتر از اقدامات مقطعی و محدود گسترش دهد و برای حفظ منابع طبیعی و احیای زمین باید یک برنامه مشترک و بلندمدت داشته باشد، زیرا اثرات مخرب تخریب زمین به مرزهای سیاسی محدود نمیشود.
مرکز بینالمللی مدیریت آبخیز؛ از ظرفیت ملی تا شبکه جهانی
معاون وزیر جهاد کشاورزی در ادامه، مرکز بینالمللی مدیریت جامع حوزه آبخیز را یکی از ظرفیتهای مهم ایران برای توسعه همکاریهای علمی و فنی در سطح جهانی معرفی کرد و گفت: این مرکز با وجود جوان بودن، به دلیل ماهیت بینالمللی خود میتواند بستری مناسب برای گردهمآوری کشورهای علاقهمند، تبادل دانش و تجربه و شکلگیری همکاریهای مشترک فراهم آورد.
وی خواستار حمایت فائو از معرفی بهتر این مرکز و افزایش مشارکت کشورهای مختلف در برنامههای آن شد و افزود: هدف این است که مرکز بینالمللی مدیریت جامع حوزه آبخیز صرفاً به عنوان یک نهاد علمی و آموزشی عمل نکند، بلکه به مرجعی مؤثر در انتقال دانش و فناوری، ظرفیتسازی، توسعه همکاریهای تخصصی و ایجاد شبکهای میان کشورهای دارای مناطق خشک و نیمهخشک تبدیل شود.
افلاطونی همچنین بر اهمیت تدوین برنامه اجرایی مشترک بین فائو و مرکز بینالمللی تأکید کرد و مدیریت جامع حوزههای آبخیز و منابع زیستی در مناطق خشک، احیای زمینهای آسیبدیده، مبارزه با بیابانزایی، توسعه فناوریهای نوین در زمینه سنجش از دور و ارزیابی منابع طبیعی، آموزش و ظرفیتسازی کشورهای منطقه، و تبادل تجربیات در قالب همکاریهای جنوب – جنوب را زمینههای پیشنهادی عنوان کرد.
«بومتروریسم»؛ طبیعت نباید قربانی منازعات گردد
رئیس سازمان منابع طبیعی در بخش دیگری از صحبتهای خود به تأثیرات منازعه و جنگها بر طبیعت و منابع طبیعی اشاره کرد و گفت: باید به غیر از تهدیدات تغییر اقلیم و تخریب سرزمین، به پدیدهای که میتوان آن را «بومتروریسم» نامید نیز اهمیت داده شود. در صورت وقوع جنگ، نباید زیستبوم، جنگلها، منابع آب و سرزمینها به اهداف آسیبزا تبدیل شوند.
افلاطونی از نماینده فائو درخواست کرد این موضوع را در مجامع بینالمللی و از طریق سازمان ملل مطرح کند و خاطرنشان کرد: حفاظت از طبیعت یک مسئولیت جهانی است و آسیب به زیستبوم یک کشور در نهایت اثرات خود را در سطح منطقهای و جهانی نشان میدهد.
حمایت از کشورهای در حال توسعه
او در ادامه به ضرورت کمک فائو برای معرفی مرکز بینالمللی مدیریت جامع حوزه آبخیز، تعریف پروژههای مشترک، استفاده از ظرفیتهای صندوقهای بینالمللی، انتقال دانش، فناوری و تجهیزات تخصصی اشاره کرده و تبدیل تفاهمنامهها به برنامههای اجرایی و پروژههای عملیاتی و قابل اندازهگیری را از اولویتهای همکاریهای مشترک دانست.
افلاطونی کمبود دسترسی کشورهای در حال توسعه به فناوریهای نوین، تجهیزات تخصصی و منابع مالی بینالمللی را یک چالش جدی در برابر مقابله با تخریب زمین دانست و گفت: حمایت از کشورهایی که با بیابانزایی، آتشسوزی جنگلها و اثرات تغییر اقلیم مواجهاند، نباید تحت تأثیر ملاحظات سیاسی قرار گیرد.
رئیس سازمان منابع طبیعی با اشاره به اهمیت تجهیزات تخصصی اطفای حریق و فناوریهای لازم برای رویارویی با بیابانزایی، خواستار تسهیل انتقال دانش و فناوری و بهرهبرداری عادلانه کشورهای در حال توسعه از ظرفیتهای صندوقهای بینالمللی شد.
افلاطونی همچنین سند جنگلداری اجتماعی زاگرس را از دیگر ظرفیتهای قابل ارائه ایران برشمرد و گفت: در این سند، حفاظت از جنگلها و تنوع زیستی همراه با توجه به معیشت جوامع محلی و جنگلنشینان قرار گرفته است و موفقیت در اجرای آن میتواند الگویی قابل استفاده برای سایر کشورها باشد.
او با تأکید بر اینکه رویکرد ایران به همکاریهای بینالمللی فراتر از یک توافقنامه تشریفاتی است، گفت: هدف ما تبدیل تفاهمنامهها به پروژههای واقعی، انتقال دانش و فناوری، اجرای برنامههای مشترک و ایجاد یک شبکه پایدار از همکاریهای بینالمللی است.
وی ابراز امیدواری کرد: با حمایت فائو و همکاری وزارت جهاد کشاورزی و سازمان منابع طبیعی، مرکز بینالمللی مدیریت جامع حوزه آبخیز به یک سکوی مؤثر برای تبادل دانش، ظرفیتسازی و انتقال فناوری بین کشورهای آسیبدیده از بیابانزایی تبدیل شود.
نماینده فائو در ایران: ظرفیت علمی ایران میتواند در حل چالشهای تغییر اقلیم در منطقه مؤثر باشد
فرخ طایراو - نماینده سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد (فائو) در جمهوری اسلامی ایران - در اشاره به همکاری نزدیک این سازمان با وزارت جهاد کشاورزی و سازمان منابع طبیعی، ظرفیتهای علمی و تخصصی ایران را در مواجهه با چالشهای تغییر اقلیم، بیابانزایی و امنیت غذایی بسیار ارزشمند دانست و بر تداوم همکاریهای فنی و علمی تأکید کرد.
او در ادامهٔ این نشست مشترک اظهار داشت: فائو همواره ارتباط تنگاتنگی با نهادهای تخصصی بخش کشاورزی و منابع طبیعی در ایران داشته و در راستای برنامهها و پروژههایی که در کشور به اجرا درآمده است، همکاری و همراهی لازم را به عمل میآورد.
طایراو در اشاره به تأسیس و فعالیت مرکز بینالمللی مدیریت جامع حوزه آبخیز در ایران افزود: ایجاد چنین مرکزی که فعالیتهای خود را بر پایه دانش، تجربه و فناوری ادامه میدهد، دستاوردی ارزشمند نه تنها برای ایران، بلکه برای کشورهای منطقه و سازمانهای تخصصی بینالمللی محسوب میشود.
نماینده فائو در ایران، چالشهای ناشی از تغییر اقلیم، کمبود آب، بیابانزایی و مشکلات مرتبط با تولید محصولات کشاورزی را از معضلات جدی جامعه جهانی قلمداد کرد و گفت: پیامدهای تغییر اقلیم شرایط فعالیت کشاورزان و تأمین نیازهای غذایی مردم را در بسیاری از نقاط دنیا دشوارتر کرده و از اینرو، بهرهگیری از علم و فناوری و پیدا کردن راهکارهای مبتنی بر پژوهش بیش از هر زمان دیگری ضروری است.
طایراو ادامه داد: در حال حاضر علاوه بر تأثیرات مستقیم تغییر اقلیم، چالشهای دیگری در زنجیره تأمین و انتقال نهادهها و محصولات کشاورزی میان کشورها ایجاد شده است و این عوامل، ضرورت سرمایهگذاری در دانش، فناوری و نوآوری را دوچندان میسازد.
همکاری علمی و انتقال تجربه؛ مسیر مشترک ایران و فائو
او با اشاره به پیشینه همکاریهای علمی و فنی فائو با ایران اظهار کرد: بخشی از تجربیات و پروژههایی که در گذشته با همکاری متخصصان ایرانی اجرایی شده، همچنان در روند فعالیتهای فائو مورد استفاده قرار میگیرد و نتایج این طرحها میتواند مبنایی برای توسعه پروژههای جدید باشد.
نماینده فائو، انتقال دانش و فناوری و بهرهگیری از ظرفیت متخصصان ایرانی را یکی از زمینههای مهم همکاری توصیف کرد و افزود: فائو آماده است بهموازات همکاری نزدیک با وزارت جهاد کشاورزی و سازمان منابع طبیعی، زمینه را برای اجرای پروژههای مشترک جدید بررسی کرده و در صورت تطابق با اولویتها و برنامههای فائو، از ظرفیتهای فنی خود برای پیشبرد آنها استفاده کند.
طایراو با تأکید بر مأموریت فائو در تولید و انتقال دانش تصریح کرد: این سازمان در تلاش است با استفاده از شبکه گسترده متخصصان و کارشناسان خود، راهکارهای علمی و فناورانه را برای چالشهای بخش کشاورزی و منابع طبیعی توسعه و تجربیات کشورهای مختلف را در اختیار همگان قرار دهد.
وی همچنین ظرفیتهای علمی و تحقیقاتی ایران را نقاط قوت قابل توجهی دانست و گفت: سطح علمی و تحقیقاتی متخصصان ایرانی و ظرفیت موجود برای اجرای پروژههای تحقیقاتی، بستر مناسبی برای توسعه همکاریهای علمی و فنی به وجود آورده است.
توسعه همکاری در حوزه جنگل و منابع طبیعی
نماینده فائو در ایران در بخش دیگری از اظهارات خود، حوزه جنگل را یکی از زمینههای اصلی برای همکاریهای آینده ذکر کرد و افزود: ظرفیتهای موجود در ایران در حیطه دانش، پژوهش و فناوری میتواند اجرای برنامههای علمی و تخصصی در زمینه جنگل را در سطح مناسب فراهم آورد.
طایراو همچنین تأکید کرد: نتایج پروژههایی که در ایران به اجرا در میآید میتواند فراتر از مرزهای کشور به کار گرفته شود و برای کشورهای همسایه و دیگر کشورهایی که با مشکلات مشابه اقلیمی و زیستمحیطی مواجهاند، کاربردی باشد.
او همچنین به برخی محدودیتهای موجود برای جابهجایی کارشناسان و اجرای برنامههای مشترک بینالمللی اشاره کرد و گفت: شرایط دشواری که در دنیای امروز و برخی بحرانها و منازعات وجود دارد، مانع از تحقق بخشی از برنامههای بینالمللی شده است، اما این شرایط نباید مانع از پیشرفت در مسیر همکاری و کشف راهکارهای جایگزین شود.
در پایان، نماینده فائو در ایران، ضمن تقدیر از برگزاری این نشست و رویکرد سازمان منابع طبیعی به توسعه همکاریهای بینالمللی، تأکید کرد: ما متعهدیم که با استفاده از ظرفیتهای موجود و تحت همکاری نزدیک با متخصصان ایرانی، شرایط اجرای پروژههای علمی و فنی جدید را فراهم کنیم و نتایج این همکاریها را در اختیار ایران، کشورهای منطقه و جامعه جهانی قرار دهیم.
انتهای پیام